125 JAAR KNLTB

1899 – 2024

Eerste druk 2024

Copyright © 2024 Koninklijke Nederlandse Lawn Tennis Bond, Amstelveen

Samenstelling: Floris Jonkers

Tekstbijdragen: Steffan Kok, Theo de Vaal, Doenja van Harlingen, Ellen Julius, Margaretha Smit

Historisch advies: Peter Klein

Tekstredactie: Andries de Haan

Inkleuring foto’s: Coloriginals

Omslagontwerp en binnenwerk: Studio Mol

Omslagfotografie: Henk Koster en Bert Verhoeff (Nationaal Archief)

ISBN 9789083409207

E-book 9789083409214

De KNLTB heeft getracht alle rechthebbenden met betrekking tot (foto)materiaal in deze uitgave te achterhalen. Eenieder die meent dat zijn/haar materiaal zonder voorafgaande toestemming is gebruikt, dient zich tot de KNLTB te wenden.

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, kopie, elektronisch of op welke wijze dan ook, zonder schriftelijke toestemming van de KNLTB.

De KNLTB vindt het belangrijk om op milieuvriendelijke en verantwoorde wijze met natuurlijke bronnen om te gaan. Bij de productie van het papieren boek is daarom gebruik gemaakt van papier waarvan het zeker is dat de productie niet tot bosvernietiging of watervervuiling heeft geleid.

INHOUD

Een groot dankjewel

Tennisidolaat

Het jubileumjaar

1. DE HISTORIE VAN DE KNLTB

1.1 De eerste honderd jaar

1.2 De oudste vereniging

1.3 Overzicht van de laatste 25 jaar

2. DE WEG NAAR DE TOP

2.1 Five steps to the top – van talent naar prof

2.2 Talenten en toppers op reis

2.3 De iconen van het Nederlandse tennis

2.4 De iconen van het Nederlandse rolstoeltennis

2.5 Toppadel

2.6 Internationale toernooien in Nederland

2.7 Olympisch tennis

2.8 Nationale teams

2.9 De Next Gen

3. MATCHMAKERS

3.1 Legitimiteit en impact

3.2 De KNLTB als matchmaker

3.3 Sportontwikkelingen

3.4 Digitale oplossingen

3.5 De KNLTB Academy en lerarenopleiding

3.6 De organisatiestructuur van de KNLTB

3.7 Het NTC als kloppend hart

3.8 Het maatschappelijk belang van de KNLTB

4. DE TOEKOMST VAN DE KNLTB

4.1 Strategisch manifest

4.2 Een duurzame toekomst

4.3 Een visie op de toekomst

BIJLAGEN

Dankbetuiging

Beeldverantwoording

Bibliografie

EEN GROOT DANKJEWEL

125 jaar KNLTB, wat een bijzondere mijlpaal. Bij een jubileum kijk je natuurlijk terug op de ontwikkeling in het verleden en werp je ook een blik op de toekomst. Maar persoonlijk wil ik even stilstaan en dit moment benutten om een groot dankjewel te zeggen. Een dankjewel naar de mensen die de veranderende rol van de KNLTB in met name de afgelopen vijfentwintig jaar mogelijk hebben gemaakt. De sporter staat centraal in het brede speelveld van onze racketsporten door investeringen in ICT, de professionalisering van de beroepsorganisatie en het omarmen van padel door de tennisbloedgroep. We hebben nu een landelijk netwerk van meer dan 50.000 vrijwilligers verdeeld over ruim 1.600 verenigingen, en ruim een miljoen actieve tennissers en padellers in Nederland waarvan er nu 640.000 zijn aangesloten bij de KNLTB. Er staan duizenden gediplomeerde en bijgeschoolde leraren op de baan en verenigingen en zelfstandige centra werken samen met één sportbond. Daar ben ik enorm trots op.

Ons jubileumthema is niet voor niets: ‘De KNLTB, al 125 jaar jouw matchmaker’. Tennis verenigt en verbindt, tennis laat mensen elkaar ontmoeten. Zo begon het 125 jaar geleden met de organisatie van wedstrijden en dat doen we nog steeds: alleen nu ook voor rolstoeltennis, beachtennis, padel en pickleball.

In deze eeuw is de KNLTB zich steeds meer gaan manifesteren als partner binnen het sociaal domein. Als verbinder. De KNLTB gelooft in de kracht van sport in het algemeen en van tennis en padel in het bijzonder. Deze kracht gebruiken we om de samenleving op de been te brengen en in beweging te houden. Om mensen fitter en gezonder te maken. Sport reikt echter veel verder dan alleen het bevorderen van gezondheid en welzijn. Het zorgt ook voor verbinding en draagt bij aan onderlinge connecties. De KNLTB betrekt iedereen bij de sport: van jong tot oud, ongeacht niveau, afkomst, geslacht, met en zonder beperking.

Voor al die sporters werken we steeds meer samen met overheden en partners, zoals NOC*NSF, andere sportbonden en (eigen) maatschappelijke en commerciële partners binnen en buiten de sport. En natuurlijk ook met de Internationale Tennis Federatie (ITF) en de Internationale Padel Federatie (FIP). Met als doel om sporters betaalbaar en overal te kunnen laten tennissen en padellen. En we blijven ons ook in de toekomst inzetten voor het verbinden van alle partijen in het speelveld. Zodat we de geweldige sportinfrastructuur in Nederland kunnen blijven verbreden en benutten voor de maatschappij.

We hebben een rijke historie en een mooie toekomst voor ons. In dit jubileumboek lees je meer over de geschiedenis van de KNLTB, de ontwikkelingen en prachtige sportprestaties in de laatste 25 jaar, bijzondere verhalen van medewerkers en vrijwilligers en natuurlijk kijken we naar de toekomst. Veel leesplezier en tot snel op de baan!

Roger Davids

Voorzitter KNLTB

TENNISIDOLAAT

Als je de lange historie van de KNLTB bekijkt, denk je al snel terug aan je eigen geschiedenis in het tennis. Je kan me gerust een tennisidolaat noemen. Dat begon als zevenjarige jongetje, toen ik al de banen sleepte tijdens de competitiedagen. Ik ben al meer dan vijfenveertig jaar lid van de KNLTB, bij meerdere verenigingen: eerst bij OTV Oosterbeek, daarna bij TAM in Groningen en De Merenwijk en Roomburg in Leiden. Ik heb mij er altijd thuis gevoeld. Naast het spelen van wedstrijden heb ik mij bij alle verenigingen ook altijd ingezet als vrijwilliger. Bij TAM werd ik voorzitter en heb ik ook het Nederlandse Studenten Kampioenschap Tennis nieuw leven ingeblazen. En ik heb mijn vrouw op de baan ontmoet! Dat is nog eens ‘matchmaking’.

Bij De Merenwijk maakte ik deel uit van de jeugdcommissie en bij Roomburg heb ik het open jeugdtoernooi opgezet, was ik competitieleider en sinds kort voorzitter. Met speciale permissie van de KNLTB, want er kunnen belangenverstrengelingen zijn en daar moet je voor waken. Ik vind het voor elke medewerker van de KNLTB een pre als hij of zij ook aan de andere kant van de tafel heeft gezeten: als je als competitieleider van de KNLTB niet weet wat competitiespelen is, lijkt mij dat toch echt heel moeilijk.

Verenigingen zijn al sinds het ontstaan van de KNLTB van cruciaal belang om te voldoen aan de missie van de KNLTB om méér mensen méér tennis en padel te laten spelen. Het fijnmazige netwerk van onze clubs, die worden bestuurd door vrijwilligers, maakt tennis en padel voor iedereen toegankelijk en betaalbaar. Daarom blijft de vereniging de hoeksteen van het tennis- en padellandschap van de toekomst.

Maar we constateren ook dat verenigingen slechts in een deel van de behoeften van sporters kunnen voorzien. De KNLTB ondersteunt daarom niet alleen verenigingen maar ook sportcentra en overige aanbieders van onze sporten.

Het doel van de bond is daarbij dat meer spelers en fans lid worden en dat zij vroeg of laat uit kunnen groeien tot topsporters, vrijwilligers en bestuurders, tot tennis- en padelidolaten.

Ik ben enorm trots op de KNLTB-organisatie en zijn medewerkers. Ook zij zijn enorm bevlogen en hebben zich de laatste jaren goed aangepast om iedereen in het nieuwe speelveld goed te kunnen bedienen, en om waar nodig en mogelijk te vernieuwen. Met het NTC in Amstelveen als onze thuisbasis, een fijne plek waar topsport en breedtesport samengaan. Daar voel je die bevlogenheid en passie voor de sport. Elke dag werken we daar met veel plezier samen.

We hebben als KNLTB een prachtige historie, die 125 jaar teruggaat en daar mogen we trots op zijn. Tijden veranderen en de KNLTB verandert mee. We hebben er alle vertrouwen in dat we met onze missie en strategie en samen met alle partijen werken aan een gezonde toekomst van tennis en padel in Nederland. Op naar de volgende 125 jaar!

Erik Poel

Algemeen Directeur KNLTB

HET JUBILEUMJAAR

In 2024 is het 125 jaar geleden dat de KNLTB werd opgericht. Dat jubileum werd in de eerste helft van dit jaar uitgebreid gevierd. Het symbolische startsein van het jubileumjaar werd gegeven op dinsdag 1 februari door het hijsen van de jubileumvlag op het Nationaal Tennis Centrum (NTC) in Amstelveen door bestuur, directie en medewerkers. Dat was precies 125 dagen voor de jubileumdatum van 5 juni, de dag dat 125 jaar geleden de bond werd opgericht. Het KNLTB Jaarcongres op 17 februari, tijdens het ABN AMRO Open in Rotterdam, stond grotendeels in het teken van het jubileum. Leraren, bestuurders van verenigingen en andere aanbieders genoten van een interessant programma met hoofdspreker Alex Corretja en goede tafelgesprekken over jeugd met Kiki Bertens en Jacco Eltingh en over de samenwerking tussen verenigingen en centra met John van Lottum (Plaza Padel) en TC Sprenkelaar.

Er werd een speciale jubileumloterij met de partners van de KNLTB georganiseerd waarmee verenigingen geld ophaalden voor hun eigen club, de Esther Vergeer Foundation en de Richard Krajicek Foundation. Op 28 april werd met verenigingen en centra een grote landelijke Tiebreak Challenge gehouden op een groot aantal Nederlandse banen. De beste van elke vereniging/elk centrum plaatste zich voor de finaleronde die plaatsvindt tijdens het Libéma Open in Rosmalen. En natuurlijk werd de echte verjaardag op 5 juni gevierd met relaties, verscheen dit jubileumboek en onthulde PostNL een jubileumpostzegelvel. Tijdens het Libéma Open en later in het jubileumjaar stonden ook allerlei feestelijkheden gepland.

Matchmaker

Het motto ‘De KNLTB, al 125 jaar jouw matchmaker’ benadrukt de rol van de bond als verbinder. Tennis betekent veel meer dan een sport met een racket en een bal. Tennis verenigt, tennis verbindt, tennis laat mensen elkaar ontmoeten. Zo begon het 125 jaar geleden, met de organisatie van tenniswedstrijden (matches), en dat doet de KNLTB nog steeds. En inmiddels ook voor padel, beachtennis en pickleball. De KNLTB als matchmaker dus.

De bond heeft een belangrijke rol gespeeld bij de ontwikkeling van het tennis in Nederland. Door het promoten van de sport, mensen te stimuleren te gaan tennissen en competities en toernooien te organiseren. De KNLTB is nog steeds een toonaangevende sportbond in Nederland. Ook zijn er prachtige topsportprestaties geleverd, die zorgden voor zichtbaarheid en fanbeleving.

De KNLTB is trots op wat er in de afgelopen 125 jaar is bereikt. Trots op de verenigingen, de leraren en de inzet van vele vrijwilligers. De bond gelooft in de kracht van de racketsporten om bij te dragen aan een gezonde, inclusieve en weerbare samenleving.

Het sportlandschap en de behoeften van de sporters zijn de afgelopen jaren veranderd. Het speelveld is uitgebreid en de KNLTB zet zich in om alle partijen in de tennis- en padelwereld met elkaar te verbinden. De KNLTB bouwt aan een netwerk waarin voor iedere sporter een aanbod op maat is en alle betrokken partijen een plek vinden en samenwerken. Zo houden we de sport toegankelijk en betaalbaar voor iedereen, ongeacht culturele achtergrond, gender, leeftijd, talenten of beperkingen. Samen met alle partijen in het sportlandschap werkt de KNLTB aan een gezonde toekomst voor tennis en padel in Nederland. De KNLTB past zich aan en ontwikkelt mee, als aanjager en verbinder, als matchmaker.

Een ingekleurd portret van een tennisgroep achter het Rijksmuseum te Amsterdam in 1891. Links staan de huizen van de Van Baerlestraat, rechts zijn de achtergevels van de P.C. Hooftstraat te zien. Over een aantal namen van de personen op de foto zijn de meningen verdeeld maar men is het wel eens over die van vier mannen.

Van links naar rechts zijn Hein van der Masch Spakler, Martinus van Regteren Altena (kunstschilder), Herman Gorter (literator, dichter) en Lucas van Regteren Altena geïdentificeerd. Volgens sommige bronnen zou de vijfde man van rechts Johannes D. van der Waals jr. (rector en hoogleraar Theoretische Natuurkunde in Amsterdam) kunnen zijn maar andere beweren dat dit kunstschilder Louis van Soest is.

De zesde en zevende man zouden kunstschilder Floris Arntzenius en Willem Jonker zijn.

De vier vrouwen op de middelste rij zijn van links naar rechts Jeanette Heybroek, Jacqueline van der Waals (dichteres), Jo Jonker (zus van Willem en verloofde van Herman Gorters broer Douwe Gorter) en Charlotte O. Loman.

Vooraan zitten Ida A. Loman en schilderes Marie E. van Regteren Altena (zus van Martinus).

1 DE HISTORIE VAN DE KNLTB

Over de 125-jarige geschiedenis van de KNLTB kunnen boekdelen gevuld worden. De bond is trots op dat rijke verleden en in de jubileumboeken die in de vorige eeuw verschenen, is die historie al uitgebreid opgetekend. Een samenvatting van de eerste honderd jaar volstaat, maar de pieken en dalen uit de periode 1899-1999 komen uiteraard wel aan de orde. De laatste 25 jaar zijn niet geboekstaafd en daarom wordt per jaar stilgestaan bij de organisatorische en sportieve hoogtepunten van de periode 1999-2024.

De eerste voorzitter van de (K)NLTB, jhr. Teding van Berkhout.

1.1 DE EERSTE HONDERD JAAR

De KNLTB werd op 5 juni 1889 als Nederlandsche Lawn Tennis Bond opgericht in het Poolsche Koffiehuis in Amsterdam. Dit was niet zomaar een etablissement maar een vermaarde en geliefde zaak. Zo liet Multatuli zijn romanfiguur Batavus Droogstoppel uit Max Havelaar temidden van andere handelslieden en beursbezoekers al in 1859 plaatsnemen in het Poolsche Koffiehuis. Honderd jaar later schreef Annie M.G. Schmidt in hetzelfde etablissement, dat toen Polen heette, verhalen en mogelijk enkele van haar kinderboeken. Je had er rond de voorlaatste eeuwwisseling een prachtig uitzicht op de drukke en levendige Kalverstraat met zijn winkels, restaurants en kantoren.

De oprichting vond plaats door veertien heren die allemaal tot de beste spelers van Nederland behoorden of nauw betrokken waren bij de (toernooi)organisatie van hun verenigingen. De belangrijkste reden voor de oprichting van de KNLTB was het aanbrengen van uniformiteit in de spelregels en in de organisatie van toernooien en later de competitie. De namen van deze mannen kennen we:

Het Poolsche Koffiehuis annex Hotel Polen, het etablissement waar de NLTB werd opgericht.

K.W.A. Beukema

F. Breitenstein

C. van Eeghen

M.G. van Heel

L. von Hemert

A. Heybroek

C.J. Keurenaar

W.G. Knokke van der Meulen

P. Louwerse

G.F.A. Mullemeister

Mr. C. Ridder van Rappard (initiatiefnemer)

Jhr. W.P. Teding van Berkhout

L.J.A. Trip

P.W. Waller

De veertien oprichters benoemden meteen twee personen tot ereleden van de gloednieuwe tennisbond. Die eer gunden de tennisspelers aan Frits Baron Van Tuyll van Serooskerken (in 1912 de eerste voorzitter van het Nederlands Olympisch Comité) en Ed. Graaf van Limburg Stirum. Zij waren van 1892 tot 1899 erevoorzitter en president van het organisatiecomité van het internationale tennistoernooi op de Bataaf. Maar de heren organiseerden ook het Nieuwelingen-toernooi op dat park, waar je als nieuwe wedstrijdspeler kennis over het spelen van toernooien opdeed. Daarnaast was het duo betrokken bij de oprichting en uitvoering van het Championaat van Nederland, dat van 1894 tot 1899 vijf keer werd verspeeld: het officieuze Nederlands tenniskampioenschap.

Uit het gezelschap van oprichters werd jonkheer Willem Pieter Teding van Berkhout verkozen tot eerste voorzitter van de nieuwe bond. Karel Beukema werd de eerste officiële tenniskampioen van Nederland. Volgens het Huygens Instituut, het toonaangevende onderzoeksinstituut op het gebied van de geschiedenis en cultuur van Nederland, was in de media meermalen opgeroepen tot het oprichten van een landelijke bond. In maart 1896 liet B.J. Zuijderhoff dit in De Athleet vergezeld gaan van de volgende oproep: ‘Op dus Tennisliefhebbers, niet langer getreuzeld, maar samengewerkt voor een goed doel. Gij moogt niet langer vreemd voor elkaar blijven. Naar stand of rang behoort niet gezien. Wanneer men met elkaar in een bond verkeert, dan verkeert men nog niet met elkaar in dezelfde vereeniging.’

Oprichting

Tennisclub Devonia uit Rotterdam, gevestigd in de wijk Kralingen, stuurde een brief naar andere verenigingen maar dat initiatief leidde tot niets. Op 28 april 1899 kwamen de heren jhr. W.P. Teding van Berkhout, C.J. Keurenaer, L. van Hemert, K.W.A. Beukema, mr. G.F.A. Mullemeister, L.J.A. Trip, W.G. Knokke van der Meulen, F. de Ranitz en mr. C. Ridder van Rappard bijeen in Den Haag. Als adviseur zat Ed. Graaf van Limburg Stirum aan. De leden van dit gezelschap waren de betere tennisspelers van Nederland, die elkaar troffen op de banen van Leimonias en graag orde en uniformiteit zagen in de organisatie en regels voor wedstrijden en toernooien. Zij stelden een circulaire op om te komen tot de oprichting van een landelijke tennisbond waarvoor op zaterdag 3 juni 1899 ‘eene algemeene vergadering van belangstellenden’ zou worden belegd in een zaal boven het Poolsche Koffiehuis in Amsterdam. Deze vergadering werd echter twee dagen uitgesteld.

Carel Ridder van Rappard in 1937 als Nederlands gezant in Berlijn. Hij was een van de betere Nederlandse tennissers en eerst secretaris en later voorzitter van de tennisbond.

De vergadering besloot in Amsterdam dat enkel personen lid konden worden die een gulden contributie moesten betalen en 25 cent voor een exemplaar van de bondsstatuten en het huishoudelijk reglement. Tennisverenigingen konden toetreden als donateur.

Dit veranderde in 1907. De algemene vergadering in Leiden bepaalde aan het eind van dat jaar dat de bond een federatie van tennisverenigingen moest worden, want het was logisch ‘waar langzamerhand plaatselijke bonden of clubs ontstaan zijn, en het dus billijk was deze medezeggenschap te geven […], en, zoo er genoeg tennisvereenigingen zijn, die, door de goedkeuring hunner statuten bij Kon. Besluit voorzien van rechtspersoonlijkheid, als lid van den Bond wenschen toe te treden, alleen deze als lid te beschouwen; als begunstigers kunnen dan de tegenwoordige leden optreden’.

Lawntennis

De tennissport had zijn oorsprong in allerlei middeleeuwse varianten van het kaatsen. Wat wij nu lawntennis noemen, was een vinding van de ondernemende Britse majoor Walter Clopton Wingfield die in februari 1874 het patent verwierf voor zijn balspel sphairistikè. De verspreiding van Wingfields handzame tennisspel verliep razendsnel omdat met de aankoop van één set rackets, ballen en een net overal een tennisbaan kon worden aangelegd. Tennis was uniek omdat het spel geschikt werd geacht voor zowel man als vrouw. Het werd snel populair omdat op besloten tennisbanen tijdens zogenoemde garden parties jongens en meisjes uit de gegoede stand elkaar konden ontmoeten, samenspelen en flirten.

De verspreiding van lawntennis buiten het Britse koninkrijk ging eveneens razendsnel omdat de Europese elite ook zo’n tennisset aanschafte of cadeau kreeg. Het zou zeer goed kunnen dat ook in Nederland al in 1875 lawntennis werd beoefend. In een kasboek in het Wimbledon Lawn Tennis Museum staat dat op 25 juni 1875 een Engels lid van de Nederlandse familie Van Aldenburg Bentinck van Kasteel Amerongen een tennisset kocht. Op een foto van rond 1880 speelt de Nederlandse familie Bentinck inderdaad lawntennis in Amerongen. En in de nalatenschap van de familie De Beaufort zijn originele Wingfield-rackets gevonden die na 1876 niet meer gemaakt werden.

Tennis in de negentiende eeuw.

Rond de jaren 1880 begonnen Amsterdamse detailhandelaren tennisartikelen te verkopen aan particulieren die verenigingen oprichtten en tennistoernooien organiseerden. Rijke Britten en Nederlanders speelden het spel bij hotels in Domburg en Scheveningen, terwijl in Den Haag (1892) en Wijk aan Zee in 1887 al internationale tennistoernooien werden gehouden. Tennisspelers van de Marylebone Cricket Club hadden namelijk Wingfields gebrekkige spelregels en baanformaat aangepast voor het spelen van wedstrijdtennis. Op het eerste toernooi in 1877 van de All England Lawn Tennis and Croquet Club op Wimbledon werden die regels gebruikt, net als in Nederland vijf jaar later.

Wedstrijden

Vanaf 1899 organiseerde de bond elk jaar op steeds andere locaties een nationaal kampioenschap voor individuele spelers (zie daarvoor het overzicht van nationale kampioenen in de Bijlagen). De eerste NLTB-kampioene was de dochter van de bondsvoorzitter, de 24-jarige freule J.P.M. (roepnaam Maria) Teding van Berkhout. De ster van het eerste kampioenschap in Rotterdam was Karel Beukema, een van de oprichters van de NLTB. De ook als voetballer en cricketer bekende Beukema werd kampioen in het enkelspel, dubbelspel en gemengd dubbelspel.

In 1900 werd een clubcompetitie uitgeschreven, waaraan vier verenigingen deelnamen. Door de intens natte zomer werd de competitie niet afgemaakt. Ook in andere jaren ging er veel mis waardoor een stabiele landelijke competitie vooralsnog uitbleef. In 1901 was er te weinig animo doordat de open toernooien voorrang kregen. Wel werd bij de Bataafschen Lawn Tennis Bond een competitie opgezet, waarover echter geen details bekend zijn. In 1902 ging de aandacht uit naar de oprichting en de wedstrijdactiviteiten van de onafhankelijke Amsterdamschen Lawn Tennis Bond. Plaatselijke competities waren er zeker – zoals bij de Bataafschen Lawn Tennis Bond in 1901 en de Amsterdamschen Lawn Tennis Bond in 1902 – maar of dit op permanente, jaarlijkse basis gebeurde is niet duidelijk. In 1903 bijvoorbeeld vond in Leiden ook een stedelijke competitie plaats.

Tenniswedstrijd achter het Rijksmuseum in Amsterdam, 1890.

De competitie kreeg pas vanaf 1911 meer deelnemers uit alle delen van Nederland. Er werden eerste klassen ingesteld in het Westen en het Oosten waarbij de kampioenen van deze klassen om het landskampioenschap streden. De competitie diende steeds binnen een paar maanden afgewerkt te worden om ruimte te houden voor landelijke en lokale tennistoernooien. Geen enkele competitie werd in die jaren in haar geheel afgewerkt, bijvoorbeeld die in 1914 vanwege het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog. Officieel werd de titel landskampioen pas in 1915 ingesteld. De landskampioen gemengde competitie ontvangt nog steeds de grote, zilveren Slazenger Cup, die in dat jaar voor het eerst werd uitgereikt. In Nederland gold de gemengde competitie als de sterkste, in tegenstelling tot het buitenland waar de beste tennissers in afzonderlijke mannen- en vrouwencompetities speelden. Dat is nog steeds zo, hoewel tegenwoordig de herencompetitie hetzelfde speelniveau kent als de gemengde. Vanaf 1934 bestond er een landelijke hoofdklasse waarbij de winnaar als landskampioen gold. In 1973 werd de eredivisie ingesteld en in 1975 werd de eredivisie uitgebreid naar acht clubs, net als nu.

Het aantal door verenigingen en wedstrijdcomités georganiseerde tennistoernooien steeg elk jaar explosief, tot de baancapaciteit onder druk kwam te staan. Toernooien op basis van speelsterkte en leeftijd en jeugdtoernooien en veteranentoernooien boden de individuele tennissers een rijk geschakeerd wedstrijdaanbod. In de laatste twintig jaar van de vorige eeuw ontstond een stortvloed aan toernooien, vaak georganiseerd op basis van speelsterkte of leeftijd. Het kostte districten en nationale werkgroepen de nodige moeite om de verschillende toernooien te verspreiden over de toernooikalender maar desondanks werden er wekelijks duizenden en duizenden wedstrijden gespeeld.

Een competitiewedstrijd in 1912 of 1913 tussen de Enschedese LTC en een Arnhems team. Rechts Frans des Tombe, erelid van de tennisbond.

Organisatie van de KNLTB

In 1923 vond een reorganisatie van de (K)NLTB plaats waardoor naast een centrale organisatie ook vier regionale entiteiten ontstonden. Er kwamen vier districten: Noord (Friesland, Groningen en Drenthe), Oost (Gelderland en Overijssel), Zuid (Limburg, Noord-Brabant en Zeeland) en West (Noord- en Zuid-Holland en Utrecht). Deze indeling werd na hevige kritiek in 1929 alweer vervangen door veertien nieuwe districten die dichter bij de verenigingen moesten staan om zo in heel Nederland de bloei van de tennissport te kunnen bevorderen.

De districten hielden zo veel mogelijk de provinciegrenzen aan maar in drukke tennisgebieden werd daarvan afgeweken. De nieuwe districten waren Friesland, Groningen, Drenthe, Overijssel, Gelderland, Utrecht (inclusief het Gooi, een deel van de Alblasserwaard en de Betuwe langs de spoorlijn Bommel-Culemborg), Noord-Holland (dat later Noord-Holland Noord ging heten en bijna het gehele gebied boven het Noordzeekanaal omvatte), Haarlem (het gebied tussen de Oude Rijn en het Noordzeekanaal), Amsterdam, Den Haag (inclusief Wassenaar, Voorburg en Delft en het achterland tot de Utrechtse grens), Rotterdam (inclusief de Zuid-Hollandse Eilanden en alles ten zuiden van de lijn Hoek van Holland, even boven Gouda, naar de Utrechtse grens), Zeeland, Noord-Brabant en Limburg.

In 1930 gingen Leiden (dit werd in 1965 een zelfstandig district) en Noordwijk over van het district Haarlem naar Den Haag.

Sommige districten maakten direct weer een regionale onderverdeling in kringen, andere deden dat pas na enkele decennia. Pas in deze eeuw werden de districten opgeheven en werden nieuwe regionale verbanden ingesteld, die weer kringen zijn genoemd.

In 1922 was de discussie over sportende vrouwen in volle gang. Volgens zedenpredikers en tegenstanders zouden de speelsters ’vermannelijken’ en dezelfde rechten als mannen willen.

Bondsbureau en beroepsorganisatie

De (K)NLTB had in zijn beginjaren geen echt bondsbureau of beroepsorganisatie. De secretarissen van de bond waren vrijwilligers en deden de administratie thuis. Zij kregen slechts een bescheiden vergoeding voor de gemaakte onkosten. In 1919 werd echter besloten dat secretaris annex wedstrijdleider en competitieleider H. Hoyte Veder een vaste beloning zou ontvangen en dat in zijn woning aan de Albertinestraat in Den Haag een echt Bondsbureau zou komen.

Prins Bernhard was een fervent tennisser en een volle neef van de Duitse topspeler Gottfried von Cramm. De prins werd in 1939 beschermheer van de bond.

In 1939 zwaaide Hoyte Veder af als secretaris maar hij bleef tot 1946 als bezoldigd administrateur in dienst van de bond, die in dat jaar het predicaat ‘Koninklijk’ verwierf en prins Bernhard der Nederlanden – een neef van de beroemde Duitse tennisspeler en grandslamwinnaar Gottfried von Cramm – als beschermheer kreeg. Door een bombardement van de Britse luchtmacht werd de woning van de administrateur op 3 maart 1945 verwoest. Het Bondsbureau verhuisde vervolgens naar Amsterdam.

In 1946 en 1947 was de heer P.J. Costerus administrateur en vanaf 1948 nam D. Nieman deze functie van hem over. Nieman nam in datzelfde jaar de jonge Otto van der Heul aan. Otto maakte de tocht van het bureau mee naar huurpanden in de Van Baerlestraat, aan het Museumplein en in Buitenveldert en volgde Nieman ten slotte op in 1955. Er werden steeds meer medewerkers aangenomen en Van der Heul kwam uiteindelijk als directeur terecht in het door de KNLTB in eigendom verworven Bondsbureau in Hilversum. In die functie van directeur werd hij in 1974 opgevolgd door Ybo Buruma die op zijn beurt in 1988 het stokje overdroeg aan Martin Mallon. Mallon werd in 1992 opgevolgd door Tames Kokke die in 1998 plaatsmaakte voor Evert-Jan Hulshof die het bureau naar Amersfoort verhuisde en de KNLTB de eenentwintigste eeuw binnenloodste. In de eerste honderd jaar van het bestaan van de tennisbond kwam regelmatig de vraag voorbij of de KNLTB geen eigen nationaal tenniscentrum zou moeten hebben: een accommodatie met overdekte en buitenbanen plus een bondskantoor. Ondanks veel plannen en investeringen lukte dit telkens niet. Pas in 2019 realiseerde de opvolger van Hulshof, algemeen directeur Erik Poel, dan eindelijk een Nationaal Tennis Centrum, in Amstelveen.

De bezetting

Sport stond heel hoog op de agenda bij de Duitse en Nederlandse nationaalsocialisten. Niet alleen vanwege het motto ‘een gezonde geest in een gezond lichaam’ maar ook om wat Hitlers vertegenwoordiger in Nederland stelde: ‘Wie sport bedrijft, zondigt niet.’

De bezetter wilde per sport één sportbond, dus de tennisbond voldeed ondanks zijn districten meteen aan die Duitse wens. Maar een sportbond moest wel onder toeziend oog samenwerken met de nieuwe orde. Om ‘gewoon te kunnen blijven tennissen’, was de NLTB daartoe uiteindelijk bereid. Niet van harte, want het predicaat ‘Koninklijk’ moest verdwijnen en verenigingen met namen die verwezen naar leden van het Koninklijk Huis, zoals tennisvereniging Juliana in Hoorn, dienden hun naam te wijzigen. Ook verwijzingen naar de Engelse taal, de nationale kleur of symbolen van het verzet werden verboden. De voorzitter van de Friese tennisvereniging Smash moest zelfs op het matje komen bij de bezetter waarbij hij de vraag kreeg waarom zijn club deze dreigende Engelse naam niet veranderde.

Maar toch was het credo van de sportwereld zich te schikken naar de omstandigheden en het beste ervan te maken. In feite betekende dat wegkijken en accepteren om erger te voorkomen. Met hier en daar klein verzet. Zo werd in het jubileumboek De gouden tennisbond een beetje kwajongensachtig verteld hoe bestuurders samenscholingsverboden wisten te ontduiken, maar Joodse leden werden gewoon op bevel geweerd en geroyeerd.

Dat betekende niet dat er geen groot verzet was tegen de bezetter. Waar mogelijk werkten bond, verenigingen en leden de nazi’s op allerlei manieren tegen. Echt verzet pleegden leden die individueel actief lid waren van verzetsorganisaties. Velen hebben dat met de dood moeten bekopen.

De KNLTB heeft hen geëerd met een plaquette waarop hun namen staan vermeld onder de tekst ‘KNLTB 1940-1945, door oorlogsgeweld ontvielen ons’.

In de laatste oorlogsjaren werd het steeds moeilijker om te kunnen tennissen. Ballen en rackets konden niet worden vervangen, bombardementen beschadigden de banen, accommodaties werden gevorderd en veel mannen werden opgepakt of doken onder.

Na de bevrijding stroomden de banen weer vol en een speciale zuiveringscommissie van de tennisbond veroordeelde collaborerende boegbeelden. Meervoudig Nederlands kampioen Tod Hughan was lid van de NSB. Toen zijn vriend en dubbelpartner Hans van Swol weigerde in wedstrijden tegen hem uit te komen, schorste de bezetter Van Swol. Hughan speelde gewoon verder.

Een feestende menigte viert de bevrijding voor Hotel Polen aan het Rokin. Aan de achterzijde, in de Kalverstraat, was het hotel verbonden aan het Poolsche Koffiehuis waar in 1899 de tennisbond werd opgericht.

Tod Hughan kreeg na de oorlog een wedstrijdverbod en werd voor allerlei bondsfuncties en -vertegenwoordigingen uitgesloten (in de jaren vijftig kreeg hij overigens gratie). Gerard Leembruggen werd harder aangepakt. De voormalige olympiër en Davis Cupspeler, die als teamcaptain een groot aantal Nederlandse ploegen had begeleid, werd levenslang geschorst door de bond en in Amsterdam voorgeleid voor een tribunaal. Hij werd veroordeeld tot anderhalf jaar gevangenisstraf en al zijn bezittingen werden verbeurd verklaard.

1.2 DE OUDSTE VERENIGING

Welke tennisvereniging de oudste club van Nederland is, zorgt al decennia voor voornamelijk amusant tijdverdrijf. Historici, zelfstandige onderzoekers en archivarissen buitelen over elkaar heen met deels oude argumenten en nieuwe ontdekkingen waarom deze of gene vereniging écht de oudste tennisclub van ons land is. Ruim 75 jaar geleden gunde de KNLTB deze eer echter al aan de Haarlemsche Lawn Tennis Club (HLTC). De op 9 mei 1885 opgerichte HLTC richtte zich aanvankelijk uitsluitend op het lawntennis. Veel andere verenigingen die graag de eer wilden hebben om de oudste te worden genoemd, waren of onderdeel van omnisportverenigingen of de rechtsopvolger van een oudere maar ter ziele gegane vereniging. HLTC zou zelfs een nog oudere datum kunnen claimen als deze redenatie wordt gevolgd. Ook deze vereniging kende al langer een niet officieel opgerichte voorganger waar intimi van mensen van adel en patriciërs bijeenkwamen om een balletje te slaan. Het schijnt zelfs dat in 1893 deze voorloper van HLTC een mevrouw Suermondt (waarschijnlijk Anna Elisabeth, geboren in 1857, of haar schoonzus) als vrouwelijke voorzitter had. HLTC, waar ooit wereldtopper Tom Okker en zijn zus Kea speelden, draagt de eretitel ‘oudste tennisvereniging’ met verve.

De oprichters van de (K)NLTB in 1899 waren lid van eerbiedwaardige verenigingen. Twee van de sterkste spelers van Nederland uit die tijd, Carel Ridder van Rappard en Karel Beukema, waren ook aanwezig in Amsterdam. De twee studenten rechten waren net als veel andere topspelers lid van het Haagse Leimonias, maar waren respectievelijk als preses en wedstrijdleider annex bestuurslid actief geweest bij het Utrechtse Sphaerinda. De Utrechtsche Studenten Sport Vereniging Sphaerinda werd al op 26 april 1882 opgericht door gymnasiast Jean Gédéon Lambertus Nolst Trenité (gymnasiasten werden toentertijd ‘student’ genoemd). Maar in artikel 1 van de in de Staatscourant gepubliceerde statuten staat dat de vereniging is gesticht ‘ter beoefening van balspelen in de open lucht zoals lawntennis, hockey, bandy, voetbal en cricket’. Hoewel tennis wel degelijk wordt genoemd, heeft men ooit bij de KNLTB besloten dat de club als omniclub en niet als tennisvereniging werd opgericht en geen aanspraak kan maken op de eretitel ‘oudste tennisvereniging’.

De Bussumse fotografe Corrie Jonker op een tennisbaan, circa 1900.

In Gorinchem tooit tennisvereniging Ready zich ook met het oprichtingsjaar 1882. Daarmee zou ook deze vereniging ouder zijn dan HLTC. Maar het is niet Ready maar de vereniging The Gorcum Croquet and Lawn Tennis Club die van 1882 is. In dat jaar speelde die club op een tennisbaan naast de croquetbaan in de tuin van de Oude Doelen aan de Molenstraat te Gorinchem. Medeoprichter en bestuurslid Leonard Noorduijn was in 1905 ook penningmeester van LTC Ready, een club die voor het eerst in 1901 in de stadsgids voorkomt. Hij heeft ervoor gezorgd dat de oprichtingsdatum van de oudste vereniging werd opgenomen bij de jongere. Die geschiedenis werd vergeten toen Ready op 15 mei 1915 werd ingeschreven als lid van de NLTB.

Volgens de KNLTB is het aloude Ready dus ‘slechts’ de rechtsopvolger van die veel oudere tennisvereniging. Ook diverse Amsterdamse, Haagse en Rotterdamse verenigingen hebben wortels in officieuze en officiële clubjes uit de vroege jaren tachtig van de negentiende eeuw, maar zij beroepen zich niet op die oudere oprichtingsdata. Net zomin als tennisvereniging Park Veldwijk uit Hengelo.

Die club is van 2001 maar kent een veel langere historie. In 1930 fuseerden de voorgangers De Zwevende Bal (uit 1913) en TIOLA (de vereniging Tennis Is Ons Liefste Amusement uit 1918) en gingen verder als Tiola. In 1948 ging de club opnieuw een fusie aan en nu met Ons Genoegen. De nieuwe naam werd TION, met de TI van Tiola en ON van Ons Genoegen. In 2001 fuseerde de vereniging opnieuw, nu met tennisvereniging Always Lucky en kreeg ze de naam TC Park Veldwijk. Zo zijn er tientallen verenigingen die ontstaan zijn uit clubjes die het recreatieve balspel al een eeuw of langer beoefenen. In de Bijlagen van dit boek zijn talloze eerbiedwaardige verenigingen van honderd jaar en ouder opgenomen met de oprichtingsdatum van de voorganger of de datum die de verenigingen hebben opgegeven toen ze lid werden van of zich afmeldden bij de (K)NLTB.

Een tenniswedstrijd in 1896.

1.3 OVERZICHT VAN DE LAATSTE 25 JAAR

Om recht te doen aan de vele verwikkelingen van de laatste 25 jaar, als aanvulling op het vorige jubileumboek (KNLTB: 100 jaar love en service), is een overzicht samengesteld aan de hand van de jaarverslagen van de KNLTB tot en met 2022, het voorlopige jaarverslag van 2023 en de hoogtepunten van de vier eerste maanden van 2024.

1999

Het jaar 1999 stond uitgebreid in het teken van het honderdjarig bestaan van de KNLTB. Ter gelegenheid van dit jubileum werd een speciaal logo gepresenteerd en er kwam een jubileumpostzegel met daarop de beeltenis van Richard Krajicek. Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Margo Vliegenthart nam het jubileumboek KNLTB: 100 jaar love en service in ontvangst in het Huis van de Toekomst in Rosmalen, gemeente Den Bosch.

In het jubileumjaar was de KNLTB in Noordwijk gastheer van het jaarcongres van de ITF. Bondsvoorzitter Ruurd de Boer werd daar verkozen tot bestuurslid van de ITF. Aan het einde van het jaar volgde Klaas Rijpma De Boer op als voorzitter van de KNLTB. Van de ITF ontving De Boer de Services to the Game Award.

Tijdens het jubileumjaar vloog Jacco Eltingh in een helikopter naar verschillende activiteiten in Nederland.

De erevoorzitter

In de rijke historie van de KNLTB is slechts één persoon gewaardeerd met de benoeming tot erevoorzitter: Ruurd de Boer. Hij was in de periode 1989-1999 preses van de KNLTB. Al bij zijn aantreden als voorzitter kondigde de gepensioneerde kolonel bij de marine aan dat het beleid van zijn bestuursteam erop gericht zou zijn Nederland sportief te laten meetellen op het mondiale tennistoneel. Achteraf bleek De Boer de toekomst van het Nederlands tennis goed te hebben ingeschat.

Nederland plaatste zich in de Davis Cup voor de Wereldgroep en handhaafde zich daarin een aantal jaren. Met iconische thuiswedstrijden voor meer dan 13.000 toeschouwers zoals in 1993 op een speciaal aangelegd gravelstadion op het Haagse Malieveld tegen Zweden (met wereldtopper Stefan Edberg), in 1994 op een hardcourtbaan op de Rotterdamse Mullerpier tegen Amerika met Pete Sampras en Jim Courier en in 1995 in de Utrechtse Jaarbeurshallen tegen Duitsland met Boris Becker en Michael Stich.

De Hollandse vrouwen vertolkten regelmatig een hoofdrol in de Federation Cup. Met als absoluut hoogtepunt het bereiken van de (helaas verloren) eindstrijd in 1997 tegen Frankrijk voor zo’n 11.000 toeschouwers in de Brabanthallen in Den Bosch.

Ook bestuurlijk ging De Boer zeer ondernemend van start. Bijvoorbeeld op het gebied van automatisering (de gepersonaliseerde ledenpasjes), de ambitie om in eigen beheer een Nationaal Tennis Centrum te ontwikkelen en de realisatie van een ATP-tennistoernooi op gras in Rosmalen. Dit leidde tot mooie successen met een grote toename van het aantal sponsoren, extra inkomsten uit tv-gelden en een enorme kwaliteitsverbetering van de grote evenementen. Maar hoewel tennis in dat decennium een enorme volkssport werd, was de structuur van de KNLTB nog steeds zeer traditioneel. De Boers ondernemende aanpak leidde daardoor tot grote interne spanningen en een mega automatiseringsprobleem.

Tijdens het eeuwfeest in 1999 was de KNLTB in juli gastheer voor de Annual General Meeting (AGM) van de Internationale Tennis Federatie (ITF). In Noordwijk werd Ruurd de Boer na president David Croll (1951-1952) de eerste Nederlander die in het hoofdbestuur van de ITF gekozen werd. Hij kreeg als portefeuille de ontwikkeling van het internationale jeugdtennis onder zijn hoede. In 2001 werd De Boer voorzitter van de raad van commissarissen bij betaald voetbalclub ADO Den Haag. In 2004 eerde de ITF hem met de Brad Parks Award voor ‘significant contribution to wheelchair tennis on an international basis’.

Ruurd de Boer (links) bekijkt het logo van de honderdjarige KNLTB.

PASPOORT

Ruurd Egbert de Boer

Geboortedatum: 1 augustus 1937

Geboorteplaats: Soerabaja

Functies: voorzitter district

Noord-Holland Noord (1981-1985); voorzitter geselecteerd jeugdtennis (1985-1988); voorzitter KNLTB (1989-1999); lid hoofdbestuur ITF (1999-2003).

Het bondsbestuur keurde het Meerjarenbeleid 2000-2003 en het Toptennisbeleid Continue aan de Top goed. De KNLTB verliet met zijn Bondsbureau de gemeente Hilversum, waar het vanaf 1974 was gevestigd. Een nieuw onderkomen werd betrokken in Amersfoort. Het lukte niet het bondskantoor en het trainingscentrum op één plek te integreren.

Er ging een traject van start om de sinds 1977 bestaande vijftien districtskantoren om te zetten naar vijf regiokantoren. Tennis werd op zeventig verschillende plaatsen in Nederland gepromoot met het programma Zilveren Kruis Straattennis, dat veel deelnemers trok.

In november kondigde Manon Bollegraf publiekelijk aan haar tenniscarrière (met veel hoogtepunten, waaronder vier grandslamdubbeltitels) te beëindigen en ze stopte definitief in november 2000. In februari werd Nederland opgeschrikt door het overlijden na een verkeersongeval van toptennisser Menno Oosting. Hij won zeven ATP-toernooien en met Kristie Boogert in 1994 Roland Garros.

Een mooi evenement was het wereldkampioenschap veteranen in Amsterdam. Ook werd dat jaar de eerste nationale ranglijst voor veteranen gepresenteerd.

2000

Vanwege de in 1999 ingezette professionalisering werden de eerste twee regiokantoren geopend. De regio Midden kreeg zijn kantoor in Veenendaal en de regio Noordoost in Zwolle.

Met het Handboek Prestatief Tennis presenteerden Toptennis, Jeugdtennis en de Opleiding tot Tennisleraar een gezamenlijke leidraad voor de ontwikkeling van talent op elk niveau.

Om de verenigingen tegemoet te komen bij de belasting die vanwege het milieu werd geheven op het energieverbruik stelde de overheid de Ecotaks-regeling in. De KNLTB verzorgde voor 631 verenigingen de aanvragen hiervoor en kon in totaal 1,9 miljoen gulden verdelen.

Er werd een aanvang gemaakt met het automatiseringsproject ServIT, dat de dienstverlening voor leden en verenigingsfunctionarissen en interne processen moest optimaliseren. Om de verenigingen persoonlijk te kunnen spreken, ondersteunen en te informeren, werd gestart met ‘In Gesprek Met …’ Tijdens het internationale tennistoernooi in Den Bosch (het voormalige Rosmalen) gingen de accountmanagers van de KNLTB (toen nog verenigingsadviseurs geheten) in gesprek met de besturen van 106 verenigingen. Tijdens datzelfde grastoernooi ontving de toernooiorganisatie de Medical Service Award van de ATP voor het medisch team, waarvan ook KNLTB-bondsarts Babette Pluim deel uitmaakte.

Miriam Oremans en Kristie Boogert winnen de zilveren plak op de Olympische Spelen van Sydney (Foto Soenar Chamid/ANP).

2000 was het jaar van de Olympische en Paralympische Spelen in Sydney. In beide disciplines behaalde Nederland het nodige eremetaal. Historisch was het behalen van de zilveren medaille in het damesdubbelspel door Miriam Oremans en Kristie Boogert. Zij verloren in de finale van de topfavorieten, de Amerikaanse zussen Williams.

Bij de Paralympics was er in het enkelspel goud voor Esther Vergeer, zilver voor Sharon Walraven en brons voor Maaike Smit. De dubbels Vergeer/ Smit en bij de heren Ammerlaan/Molier behaalden eveneens een gouden medaille.

In Amersfoort werd, voor de eerste keer in Nederland, de ITF Wheelchair Masters georganiseerd. De eerste plaats was voor Robin Ammerlaan, die in de finale Ricky Molier wist te verslaan. Tjerk Bogtstra volgde aan het einde van het jaar Michiel Schapers op als captain van het Davis Cupteam.

2001

In 2001 werden de overige regiokantoren geopend. Na de verhuizing in 1999 van het Bondsbureau werd het Nationaal Trainingscentrum verplaatst van het Frans Otten Stadion Amsterdam naar Centre Point in Almere. Een aantal uitgangspunten en de aanpak van het Geselecteerd Jeugdtennis werden herzien en aangepast. Daarbij werd gekozen voor de nieuwe benaming Bondsjeugdopleiding.

Na een lange periode van testen werd het Dynamische Speelsterkte Systeem (DSS) geïntroduceerd. Een ingenieus rekenkundig systeem met de nodige algoritmes en parameters. Elke speler kreeg een jaarlijkse speelsterkte toebedeeld waarbij 9 de laagste en 1 de hoogste categorie was. Het verloop van die speelsterkte ontwikkelde zich afhankelijk van de prestaties in positieve of negatieve zin, wat de rating werd genoemd. Naast het kunnen stijgen in rating was het er ook op gericht zo veel mogelijk spelers van hetzelfde niveau tegen elkaar te laten spelen.

Het automatiseringssysteem ServIT werd in bedrijf genomen, inclusief een koppeling met de website, zodat spelers ook inzicht konden krijgen in speelsterktes, programma’s en uitslagen. Dat leidde tot een record van 250.000 bezoeken in de maand mei.

Het eerste jaar van Tjerk Bogtstra als captain van het Davis Cupteam was direct zeer succesvol. Er werd gewonnen van Spanje en Duitsland. De halve finale tegen Frankrijk in een vol Ahoy werd helaas met 2-3 verloren.

In Goirle kroonden Lotty Seelen en Marcel Reuter zich tot de honderdste officiële nationale kampioenen in het dames- en herenenkelspel.

Gerard van Leusden was de eerste rolstoeltennisser die het A-diploma tennisleraar in ontvangst mocht nemen.

2002

In samenwerking met coaches uit de privésector en acht grote tennisscholen werd met steun van de Internationale Club (IC) van Nederland het Henk Timmer Circuit gestart: een nieuwe mogelijkheid voor spelers uit de categorieën 1 en 2 om voldoende speelmomenten te hebben in de winterperiode.

Naast het reguliere toernooiaanbod werden de eendagstoernooien geïntroduceerd: toernooien gericht op de meer recreatieve spelers waarbij ontmoeting en sportief bewegen prevaleerden boven het resultaat.

Er kwamen een Extranet en een Forum voor verenigingsbestuurders en een onlineversie van de Clubsupport Wegwijzer met producten en diensten van de KNLTB.

Binnen het wedstrijdtennis werden verdere stappen ondernomen op het gebied van de digitalisering. Zo werden competitie-indelingen, standen en uitslagen voor het eerst alleen nog digitaal en niet meer op papier verstrekt en werd het eerder geïntroduceerde DSS operationeel.

Op het gebied van rolstoeltennis viel weer een primeur te noteren: in het district Brabant speelden voor het eerst rolstoeltennissers mee in de reguliere competitie.

2003

In dit jaar werd het nieuwe beleidsplan ‘Samen Sterker’ 2004-2008 gepresenteerd. Een belangrijk kenmerk daarvan was het versterken van de centrale beroepsorganisatie om van daaruit de verenigingen nog beter te kunnen bedienen. Het principe ‘Eén product één prijs’ werd geïntroduceerd, er werd overgegaan tot de centrale financiering van de Bondsjeugdopleiding en alle financiële administratie werd vanuit de regiokantoren overgeheveld naar het Bondsbureau.

Martin Verkerk gaat door naar de volgende ronde in Parijs.

Bij de uitwerking van de notitie Professionalisering Bondsjeugopleiding was bij de opleiding van talenten een grote rol weggelegd voor privécoaches. De KNLTB werd veel minder een partij in de opleidingstrajecten en veel meer een kenniscentrum, kwaliteitsbewaker en coördinator. In dat systeem werden de Districtstennisleraren en hun assistenten vervangen door Regiocoaches, Regioscouts en Regioconditietrainers.

Om de verenigingen te helpen bij het vinden en opleiden van jong vrijwillig kader werd het project WhoZnext geïntroduceerd.

Na Richard Krajicek in 1996 op Wimbledon bereikte opnieuw een Nederlander de finale van een grandslamtoernooi. Martin Verkerk speelde een geweldig toernooi op Roland Garros maar kon het in de finale niet bolwerken tegen Juan Carlos Ferrero. Krajicek bleef zo de enige Nederlandse grandslamwinnaar bij de heren.

2004

Een historisch moment in 2004 was het vaststellen van de nieuwe statuten en reglementen. De belangrijkste wijziging was dat de Algemene Vergadering ophield te bestaan. De vertegenwoordiging vanuit de verenigingen en de leden kreeg vorm door de instelling van een ledenraad met 45 leden die alle leden van de KNLTB vertegenwoordigde.

De KNLTB was de grootste huurder van indoorbanen bij zelfstandige tenniscentra en daarom werd een onderzoek gestart naar verdere vormen van samenwerking met de sector. Grootste winst was dat de centra zich gehoord voelden door de KNLTB en waar mogelijk werden verschillende nieuwe activiteiten opgezet.

Verenigingen werden onder meer geholpen door ServIT te verrijken met mailadressen zodat verenigingen op simpele wijze verenigingsmailingen konden verzenden. Ook werden collectieve regelingen met Videma en BUMA afgesproken wat een aanzienlijk voordeel voor de clubs opleverde. Inmiddels maakten al 40.000 leden gebruik van MijnKNLTB, voor het vastleggen van hun resultaten, inschrijvingen enzovoorts. Het ledenaantal van de bond bereikte dit jaar het hoogste niveau van deze eeuw: 1.765 verenigingen hadden in totaal 717.000 leden.

Voormalig voorzitter Ruurd de Boer werd door Tennis Europe onderscheiden met de Tennis Europe Award voor zijn internationale verdiensten voor het tennis. Daarnaast ontving hij van de ITF de Brad Parks Award voor zijn inspanningen voor het rolstoeltennis. In december 2004 overleed prins Bernhard en daarmee verloor de KNLTB zijn eerste en voorlopig laatste beschermheer.

Voorzitter Erica Terpstra van NOC*NSF spreekt de paralympische winnaars van een gouden medaille en hun begeleiders toe.

Het Nederlandse tennis was niet vertegenwoordigd bij de Olympische Spelen in Athene. Martin Verkerk had zich weliswaar gekwalificeerd maar moest geblesseerd afhaken. Bij de Paralympische Spelen was er goud voor Esther Vergeer en Robin Ammerlaan in het enkelspel. Sonja Peters behaalde zilver in het enkelspel en er was opnieuw goud in het damesdubbel voor Esther Vergeer en Maaike Smit. Bij de quads behaalde Bas van Erp de bronzen medaille in het enkelspel en samen met Monique de Beer won hij de bronzen medaille in het gemengd dubbelspel. Bondscoach Aad Zwaan werd door de ITF uitgeroepen tot ITF Wheelchair Tennis Coach van het Jaar en Michaëlla Krajicek werd wereldkampioen bij de junioren.

2005

Op automatiseringsgebied was sprake van een noviteit: na bijna honderd jaar de formulieren met de hand te hebben gesorteerd, leverden de competitieleiders van de verenigingen voor het eerst de competitie-inschrijving digitaal aan bij de KNLTB.

Door het stijgende niveau van de jongere tennissers ontstond een toenemende vraag naar meer leeftijdsgebonden competities. In het kader daarvan werd de landelijke 45+ competitie geïntroduceerd.

Evenementen als de Davis Cup en de Fed Cup en de verschillende nationale kampioenschappen kregen een steeds prominentere plaats in de organisatie. De aanpak ervan werd steeds professioneler en de evenementen werden structureel ingezet als promotiemoment voor het tennis, om contacten met de verenigingsbestuurders te onderhouden en uiteraard ook als moment van exposure voor de sponsoren.

De gouden generatie bij de mannen, bestaande uit Krajicek, Haarhuis, Eltingh en Siemerink, werd geëerd door naar elk van hen een trainings- en wedstrijdbaan te vernoemen in het Nationaal Trainingscentrum in Almere.

2006

Met Karin van Bijsterveld kreeg de KNLTB een nieuwe voorzitter. Zij volgde Klaas Rijpma op die voorzitter was van 1999 tot in 2006. Daarmee werd ze de eerste vrouwelijke voorzitter van de bond.

Het project Tenniskids ging officieel van start. Deze competitie voor de jeugd tot en met tien jaar, met zachtere ballen en kleinere veldjes, werd landelijk uitgerold en tennisleraren kregen bijscholing op het gebied van de technische en tactische aanpak van deze leeftijdsgroep.

Voor de functionarissen van de verenigingen was de modernisering van het Extranet een welkome digitale hulp bij het uitvoeren van hun taken en in hun relatie met de KNLTB. Het project Clubkoers werd ingezet om de verenigingen te ondersteunen op het gebied van marketing en sponsoring.

De KNLTB haakte aan bij het nationale Masterplan Arbitrage. Zoals het een grote bond met een eigen tuchtrechtsysteem betaamt, stelde ook de KNLTB een eigen aanklager aan.

Om minder afhankelijk te zijn van de leverancier en het beter in te kunnen zetten als sponsorinstrument voor zowel verenigingen als de KNLTB zelf werd het Digitaal Afhangbord in eigendom verworven.

In 2006 werd voor het eerst, in samenwerking met de Vereniging van Nederlandse Tennisleraren (VNT), de Tennisleraar van het Jaar geëerd. Een deskundige jury verraste tijdens de Masters in Rotterdam Stephan Mulder met die titel.

Sportief vielen de prestaties van de jonge Thiemo de Bakker op. Mede dankzij het behalen van de halve finale op Roland Garros en de winst op Wimbledon bij de jeugd riep de ITF hem uit tot wereldkampioen bij de junioren.

Manon Bollegraf werd de nieuwe Fed Cup-captain, als opvolgster van Hans Felius.

De bestuurlijke hervormer

Klaas Rijpma was jurist en bankier en bij zijn pensionering bestuursvoorzitter van de Banque de Suez Nederland, die van 1929 tot 1973 in Nederland opereerde onder de naam Rembours. Onder zijn leiding nam het aantal vestigingen van Banque de Suez Nederland in de loop der tijd toe van twee naar vijf. De bank verdween als zelfstandige entiteit bij het ontstaan van de Crédit Agricole-Indosuez groep. Dit bedrijf verkocht in 1997 de Banque de Suez Nederland aan de SNS-Reaalgroep.

In juni 1999 volgde Klaas Rijpma Ruurd de Boer op als bondsvoorzitter. Ervaring in de tenniswereld had Rijpma opgedaan als penningmeester van Woburnpark in Vught. Als hoofd van een bondsbestuur van zeven personen, een beroepsorganisatie van 140 mensen en circa elfhonderd vrijwilligers zag Rijpma dat eenheid van beleid bij de KNLTB ver te zoeken was. De bestuurlijke organisatie was zeer gedecentraliseerd en de beroepsorganisatie was verdeeld over achttien districtskantoren. Om in de eenentwintigste eeuw slagvaardiger te kunnen opereren, besloot Rijpma tot bestuurlijke vernieuwing. Zo werd de Algemene Ledenvergadering vervangen door een Ledenraad, kregen voor het eerst

in honderd jaar alle leden tegen dezelfde contributie dezelfde diensten en werden de districtskantoren ingeruild voor vijf regiokantoren. De automatisering werd ingrijpend heringericht en hij introduceerde de contouren van Goed Sportbestuur. Volgens de blauwdruk die Rijpma en zijn bestuur hadden gemaakt, hield de hervorming daar niet mee op. Maar de bondsvoorzitter wist dat de hervormingen die hij voorstond onafwendbaar zouden zijn en daarom zette hij niet alles op alles om in zijn bestuursperiode de vernieuwingsagenda te voltooien. Bij zijn afscheid in 2006 benoemde de Ledenraad Klaas Rijpma tot erelid.

Rijpma was niet alleen bondsvoorzitter maar maakte ook deel uit van het Comité van Aanbeveling van de Wheelchair Tennis Masters, het Challengertoernooi in Groningen en het project Special Olympics, dat zich richt op sporten voor kinderen met een handicap. Hij was daarnaast lid van het Wheelchair Tennis Committee van de International Tennis Federation.

Voorzitter Klaas Rijpma (links) met competitievoorzitter Floor Jonkers tijdens de play-offs eredivisie in Hilversum in 2005 (Foto Frank de Jongh).

PASPOORT

Mr. Klaas Rijpma

Geboren op 1 juni 1936 in Haarlem

Overleden op 19 oktober 2013 in Vught

Bestuurslidmaatschap KNLTB: voorzitter van 1999-2006.

2007

In dit jaar werd voor alle vrijwilligers binnen de KNLTB een vrijwilligersbeleid opgesteld met daarin alle rechten en plichten, inclusief een gedragscode. Om het arbiterscorps zowel op peil te houden als te verjongen, werd een campagne gelanceerd met de naam It’s your call. Om officiële toernooien binnen verenigingen beter te kunnen begeleiden, werden clubs verplicht een Verenigingstoernooileider (VTL) te benoemen. Deze functionarissen werden vanuit de KNLTB zowel persoonlijk als digitaal (bij)geschoold en geïnformeerd.

Met het ‘Mijn KNLTB-programma’ voor de ledenadministrateurs werden de verenigingsadministraties en de centrale bondsadministratie beter op elkaar afgestemd en actueler. De tendens van de dalende ledenaantallen kon niet worden gekeerd: voor het eerst in deze eeuw dook de KNLTB onder de 700.000 leden. Aan het eind van 2007 waren het er 691.000.

Rohan Goetzke werd na het vertrek van technisch directeur Hans Felius benoemd tot diens opvolger. Jan Siemerink nam het stokje van captain van het Davis Cupteam over van Tjerk Bogtstra. Siemerink zag zijn debuut eindigen in een nederlaag tegen Groot-Brittannië maar door de latere winst op Portugal werd de plek in Groep 1, direct onder de Wereldgroep, behouden.

Jan Siemerink (hier in 2015) werd in 2007 captain van het Davis Cupteam en in 2012 technisch directeur van de KNLTB. Sinds 2018 is hij teammanager van Ajax.

2008

Zoals elke vier jaar werd een nieuw beleidsplan gepresenteerd, dit keer met de titel Passie voor Tennis. Voor het eerst werd voor alle bondsvrijwilligers een massale bijeenkomst georganiseerd, in Rotterdam, en voor de verenigingen organiseerde de KNLTB 95 clusterbijeenkomsten waar clubs van ongeveer gelijke grootte en met dezelfde uitdagingen bij elkaar werden gebracht om bepaalde onderwerpen te bespreken en gezamenlijk naar oplossingen voor problemen te zoeken.

Om verenigingen te helpen met het werven en behouden van leden werd het project Tennis Non-stop gelanceerd. Innovatie van het Digitaal Afhangbord bracht het aantal gebruikers op 350 verenigingen. Omdat het einde van de cyclus van automatiseringssysteem ServIT in zicht kwam, werd besloten over te gaan tot de ontwikkeling en aanbesteding van ServIT2.

NOC*NSF introduceerde de code Goed Sportbestuur en verplichtte de sportbonden te voldoen aan een minimumaantal kwaliteitseisen. De KNLTB onderschreef deze verplichting, die de nadruk legde op maatschappelijke relevantie, diversiteit en bestuurlijke en organisatorische kwaliteit. De bond wist aan alle kwalificaties te voldoen.

De oprichting van de Academie voor Sportkader (ASK) van NOC*NSF vormde de aanleiding om de A-opleiding voor tennisleraren geheel te vernieuwen. Waardering kreeg de KNLTB toen NOC*NSF het talentenprogramma Bondsjeugdopleiding als beste van alle bonden beoordeelde. Een goede representante was Arantxa Rus, die dat jaar de jeugdeditie van de Australian Open wist te winnen.

Voor de tweede keer, en nu definitief, stopte Brenda Schultz-McCarthy met proftennis. Haar hoogste klassering op de WTA-ranglijst was de negende plek.

De klasseringen op de wereldranglijst van de Nederlandse spelers en speelsters rechtvaardigden helaas geen deelname aan de Olympische Spelen van Beijing. Dat gold wel voor de Paralympische Spelen. In het enkelspel was er goud voor Esther Vergeer en zilver voor Korie Homan. In het herenenkelspel was er zilver voor Robin Ammerlaan en brons voor Maikel Scheffers. Samen met Jiske Griffioen behaalde Esther Vergeer zilver in het dubbelspel. Het goud was voor Sharon Walraven en Korie Homan. Martin Verkerk besloot naar aanleiding van een slepende blessuren na vijftien jaar fulltime tennis te stoppen. Zijn laatste optreden was op het ATP-toernooi van Den Bosch.

Brenda Schultz-McCarthy had haar topjaar in 1996, stopte in 1999 en keerde in 2005 weer terug. De voormalige nummer negen van de wereld won negen internationale toernooien.

2009

Om het grote aantal tennisverenigingen optimaal te kunnen bedienen, werd een nieuw model Relatiebeheer opgezet. Accountmanagers trokken samen op met de districtsbestuurders om zo veel mogelijk contacten te onderhouden met de verenigingen. De districten Groningen en Drenthe besloten de krachten te bundelen en fuseerden tot het nieuwe district Groningen/Drenthe.

Om de Eredivisie Gemengd aantrekkelijker te maken voor zowel betere spelers als het publiek werd besloten deze competitie voortaan in een tijdsbestek van twee weken te spelen.

Om waar te maken dat tennis een sport is voor iedereen werd het G-tennis – voor mensen met een verstandelijke beperking en/of psychosociale (gedrags)problemen – toegevoegd aan de activiteiten van de KNLTB.

In 2009 werden in Europa voor de eerste keer de Senior Games georganiseerd. Zeeland was het decor van deze spelen voor vijftigplussers, afkomstig uit 34 landen. De wedstrijden werden gespeeld op de banen van TC Souburg.

Voor het onderdeel Tenniskids werden de zogenoemde driekwart toernooien georganiseerd. De al eerder geïntroduceerde Senior Plus Eéndagstoernooien bleken nog steeds succesvol te zijn; er werd een recordaantal van 286 evenementen georganiseerd.

Sportief had het Nederlandse tennis een moeizaam jaar. Robin Haase was lang geblesseerd en de talenten Arantxa Rus en Thiemo de Bakker waren nog niet doorgedrongen tot de Top100. In de teamwedstrijden voor de Davis en de Fed Cup waren er geen aansprekende resultaten.

Manager beroepsopleidingen Frank van Fraayenhoven ontving van de ITF de Award Services to the Game.

2010

De KNLTB kreeg in 2010 in de persoon van oud-topspeler en ondernemer Rolf Thung een nieuwe voorzitter. Hij volgde aan het einde van het jaar Karin van Bijsterveld op.

Pogingen om een Nationaal Tennis Centrum met zowel banen als een Bondsbureau te vestigen in een nieuwe wijk in Amersfoort strandden definitief. Om het bereik van tennis en tennisevenementen groter te maken, werd gestart met TennisTV: een eigen online kanaal van de KNLTB waarop evenementen live konden worden gevolgd.

Het al jaren succesvolle schooltennisprogramma werd geheel vernieuwd. Naast de basisschool en de vereniging kreeg ook de buitenschoolse opvang (BSO) een belangrijke rol toebedeeld. De werving van nieuwe verenigingsvrijwilligers kreeg extra aandacht in de campagne ‘Meer vrijwilligers in kortere tijd’.

Links: Thiemo de Bakker in actie in de Davis Cupwedstrijd tegen Frankrijk, 2009.

Tennisverenigingen ontvingen vaak nauwelijks subsidies en hadden mede daarom geen stevige band met hun gemeentes. Omdat juiste contacten op lokaal gebied wel van grote waarde kunnen zijn, werd op de regiokantoren een projectcoördinator Lokale Samenwerking aangesteld. Indy de Vroome leverde een bijzondere prestatie door de Europese kampioenschappen tot en met veertien jaar te winnen. De ATP nomineerde Thiemo de Bakker voor de titel Newcomer of the Year. Hij drong drie keer door tot de derde ronde van een major en bereikte de veertigste plek op de wereldranglijst.

Chantal Vandierendonck ontving van de ITF de Brad Parks Award voor haar prestaties in en inspanningen voor het rolstoeltennis.

2011

Vanaf 1939 mag de KNLTB zich Koninklijk noemen, een predicaat dat telkens verlengd dient te worden. Na een langdurig en zorgvuldig proces van beoordeling werd het predicaat opnieuw toegekend voor een periode van 25 jaar. Op de algemene vergadering van Tennis Europe in Amsterdam verwierf de KNLTB de zogenoemde A-status. Daarmee behoorde Nederland tot de selecte groep van de negen meest invloedrijke tennisbonden in Europa. Voormalig KNLTB-voorzitter Karin van Bijsterveld werd in Amsterdam gekozen tot bestuurslid van Tennis Europe.

Op zaterdag 11 juni 2011 vonden de eerste officiële Nationale G-tennis Kampioenschappen (NGK) plaats bij ALTV Zoetermeer.

De eerste vrouwelijke voorzitter

Mr. Karin van Bijsterveld is advocaat, mediator, sportbestuurder en politicus. In haar jeugd begon ze met tennissen op Tennispark Welgelegen te Rijswijk, later bij Lawn Tennis Club Leeuwenbergh in Den Haag en tot slot speelde zij in Kralingen bij de Eerste Rotterdamse Tennisschool van Annemiek Blom. Ze speelde geselecteerd jeugdtennis in Den Haag bij Marian Laudin en nam in 1986 deel aan het internationale jeugdtoernooi The Rice Bowl in Hong Kong.

In 1999 zette Van Bijsterveld zich als penningmeester bestuurlijk in voor het district Den Haag. De juriste werd binnen een jaar gepolst om toe te treden als secretaris van het bondsbestuur van de KNLTB. In december 2000 werd zij tijdens de najaarsvergadering van de KNLTB in die functie benoemd. Onder voorzitterschap van Klaas Rijpma stond Van Bijsterveld aan de wieg van de bestuurlijke vernieuwing. Zij reisde het hele land door om met alle districten in gesprek te gaan met als doel voldoende draagvlak te genereren voor deze hervorming. In 2004 verdedigde zij de daarvoor benodigde statutaire wijzigingen tijdens een lange ledenvergadering.

Karin van Bijsterveld, de eerste vrouwelijke voorzitter van de KNLTB, overhandigt de voorzittershamer aan haar opvolger Rolf Thung.

PASPOORT

Mr. Karin van Bijsterveld

Geboortedatum: 8 maart 1970

Geboorteplaats: ’s-Gravenhage

Bestuurslidmaatschap KNLTB: secretaris van 2000-2006, voorzitter van 2006-2010.

De ITF voerde een audit uit naar de kwaliteit van de beroepsopleidingen van de KNLTB tot tennisleraar. Dit leidde in de wereldwijde benchmark tot hoge waarderingen en als bewijs daarvan werd vanaf dat moment het ITF-logo aangebracht op de diploma’s. De trainingsprincipes van de KNLTB werden vastgelegd in het KNLTB Meerjaren Opleidingsplan (MOT). Om de verenigingen te ondersteunen bij de werving van nieuwe leden werd de campagne Open Tennisdagen gelanceerd, met het motto ‘Zonder jou is er geen bal aan!’, en met topspeler Raemon Sluiter als ambassadeur. Er ging ook een campagne van start om gravelbanen te promoten. De KNLTB was en is van mening dat gravel aantoonbaar de beste ondergrond is om talenten te ontwikkelen en daarnaast ook het meest vriendelijk voor het lichaam. Er bestond onterecht een negatieve perceptie over de bespeelbaarheid, mate van onderhoud en de kosten ten opzichte van andere baansoorten. Besloten werd vanaf 2012 te focussen op het aanbieden van Districts/Regio Masters en de bijbehorende toernooiencircuits. Dat format sloot goed aan bij de nationale en internationale Masters.

Het voorzitterschap van de tennisbond volgde in 2006. Zij was daarmee de eerste vrouwelijke voorzitter in de geschiedenis van de bond. Tijdens haar voorzitterschap herstelde Van Bijsterveld het vertrouwen in de organisatie nadat bij vrijwilligers en leden veel weerstand tegen de vernieuwing was ontstaan. Bij haar afscheid in 2010, vanwege de maximale zittingstermijn, werd zij onderscheiden met het erelidmaatschap.

Internationaal was Van Bijsterveld actief in diverse commissies van de ITF (Professional Tournament Working Group, Constitutional committee en Junior committee) en ze werd in 2011 bestuurslid van Tennis Europe. Van Bijsterveld was in Tennis Europe tevens voorzitter van het Junior Tennis Committee en daarmee verantwoordelijk voor het jeugdtennis binnen Europa.

Naast haar onbezoldigde inzet voor de tennissport was ze ook actief voor allerlei gremia om het sporten en bewegen in Nederland te stimuleren. Zo was Van Bijsterveld van 2009 tot 2012 onafhankelijk voorzitter van het Platform Sport, Bewegen en Onderwijs. In december 2012 trad ze aan als lid van de raad van toezicht van het Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen (NISB) en dat bleef ze tot 2018. Van 2016 tot 2022 fungeerde Van Bijsterveld als voorzitter van de Stichting Waarborgfonds Sport (SWS). Van 2008 tot 2016 was zij bestuurslid van de Werkgeversorganisatie in de Sport (WOS) en van 2014 tot 2016 voorzitter van de Europese Werkgeversorganisatie in de Sport (EASE).

Sinds 2019 is Van Bijsterveld lid van het Topteam Sportinnovator, dat is ingesteld door het ministerie van VWS, en voorzitter van de raad van toezicht van NL Actief. Vanaf 2018 is ze ook president-commissaris van Recreatie Noord-Holland NV. In april 2023 is Karin van Bijsterveld benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau en sinds juni 2023 is ze als senator lid van de Staten-Generaal.

Voor de eerste keer organiseerde de KNLTB de nationale kampioenschappen G-tennis. Deze vonden plaats in Zoetermeer. In samenwerking met diverse gemeenten, de Richard Krajicek Foundation en de Gelderse Sport Federatie werd de KNLTB Straattennis Cup georganiseerd, met vijftig voorrondes, vier regiofinales en een landelijke finale.

De ontwerp- en testresultaten van het nieuwe ServIT2-systeem bleven achter bij de verwachtingen en afspraken. Van een livegang bleek geen sprake te kunnen zijn.

In 2012 verloor Nederland in Amsterdam eervol van Zwitserland. Tijdens dit promotieduel kon het massaal opgekomen publiek genieten van de wereldtoppers Federer en Wawrinka.

In maart speelde het team van captain Jan Siemerink de langste ontmoeting uit de geschiedenis van de Davis Cup (zeventien uur en tien minuten, en 233 games!). Ons land won met 3-2 van Oekraïne.

2012

In dit jaar ging het masterplan KNLTB 3.0 van start, met als onderdelen verenigingstennis, staf, toptennis en de bestuurlijke organisatie. Doelstelling van deze reorganisatie was een structureel lager kostenniveau, verhoging van de efficiency en verbetering van de dienstverlening. Op het gebied van de dienstverlening bestond al het voornemen al het personeel te huisvesten op het Bondsbureau in Amersfoort, zodat de regiokantoren dan konden worden opgeheven. Ook werd opnieuw de intentie vastgelegd te komen tot één KNLTB-locatie met trainings- en kantoorfaciliteiten: het Nationaal Tennis Centrum. Technisch directeur Rohan Goetzke besloot te kiezen voor een vertrek naar het buitenland en Jan Siemerink nam zijn plaats in.

Voor het eerst in de competitiegeschiedenis behaalde een vereniging een twintigste landskampioenschap. Die eer was voor het Haagse Leimonias, dat de finale wist te winnen van ALTA Amersfoort.

Robin Haase kwalificeerde zich voor de Olympische Spelen in Londen en deed naast het enkelspel met Jean-Julien Rojer mee aan het dubbelspel. In beide gevallen was de eerste ronde het eindstation.

De Paralympische Spelen leverden in het enkelspel goud (Esther Vergeer), zilver (Anniek van Koot) en brons (Jeske Griffioen) op. In het dubbelspel was er goud voor de combinatie Vergeer/Buis en zilver voor Griffioen/Van Koot. In het herenenkelspel was er brons voor Ronald Vink.

Op het Westergasfabriekterrein in Amsterdam werd voor de Davis Cup in een uitverkocht huis tegen het Zwitserland van de wereldtoppers Federer en Wawrinka gespeeld om promotie naar de Wereldgroep. In een geweldige ambiance verloor Nederland nipt met 2-3.

Na een aantal jaren met minder aansprekende resultaten bereikten met Robin Haase, Igor Sijsling, Arantxa Rus en Kiki Bertens weer vier Nederlanders de mondiale Top100. Meervoudig paralympisch en wereldkampioene Monique Kalkman ontving van de ITF de Brad Parks Award voor het rolstoeltennis.

2013

Na het besluit in 2012 om over te gaan van een meerjarenbeleidsplan naar een meerjarenbeleidscyclus werd in het voorjaar van 2013 voor de eerste keer een jaarplan op basis van een Strategische Doorkijk vastgesteld door de Ledenraad. Bestuurlijk werd gekozen voor een toezichthoudende Ledenraad met deskundigheidsgroepen en een beleidsvormend en voorwaardenscheppend bondsbestuur. De rol van de districtsbestuurders werd verlegd naar ambassadeurs die als oren en ogen moesten fungeren voor het beleid van de KNLTB. Vier van de vijf regiokantoren verhuisden naar het Bondsbureau te Amersfoort.

In afstemming met NOC*NSF werden voorbereidingen getroffen voor de start van een project integriteit. Relevante zaken als doping, seksuele intimidatie, matchfixing, agressief gedrag en fraude kregen daarin een plek. Onder de maatregelen vielen gedragscodes, klachtenregelingen en tuchtrechtspraak.

Een belangrijk moment was de beslissing om de eerbiedwaardige Bondswisselprijzen te vervangen door de KNLTB Jaarprijzen. Deze prijzen werden in samenwerking met dagblad De Telegraaf uitgereikt op het gala Tennisser van het Jaar.

Algemeen directeur Evert-Jan Hulshof nam afscheid van de KNLTB en mocht de Tennis Europe Award in ontvangst nemen vanwege zijn (inter-) nationale verdiensten voor de tennissport.

In november 2013 vond voor het eerst het jaarcongres van de KNLTB plaats, op Papendal. Namens de tennisverenigingen waren er 550 deelnemers aanwezig.

Esther Vergeer stopte met rolstoeltennis en bleef 470 wedstrijden ongeslagen. Veertien jaar lang domineerde ze het rolstoeltennis op een wijze die ongekend is in de tennissport.

Voor het derde jaar aaneen werden de Open Tennisdagen georganiseerd. Van de ruim elfduizend deelnemers werden bijna zesduizend lid van een tennisvereniging.

In september deden veertienduizend kinderen (van vijf tot elf jaar), bestaand uit 2.300 ploegen van 678 verenigingen, mee aan de KNLTB Tenniskids World Tour.

Paul Haarhuis volgde eind 2013 Manon Bollegraf op als captain van het Fed Cupteam. Voor het eerst gingen ook de toprolstoeltennissers trainen in het Nationaal Trainingscentrum. Esther Vergeer stopte met rolstoeltennis en werd erelid van de KNLTB. Ze voerde sinds 1998 de wereldranglijst aan en haar imposante reeks ongeslagen wedstrijden bleef staan op 470. Dat er toekomstperspectief was, bewezen Aniek van Koot en Diede de Groot als de nieuwe nummers een van de wereld bij respectievelijk de vrouwen en de junioren.

2014

Per 1 januari 2014 werd Erik Poel benoemd tot algemeen directeur en ging hij leidinggeven aan een directieteam met Theo de Vaal als directeur Operations en Jan Siemerink als directeur Sportief. Na een heel lang voorbereidingstraject werd ServIT2 in productie genomen. Al snel bleek het systeem de nodige onvolkomenheden te bevatten, wat aanleiding was het formeel niet te accepteren.

Historisch was het moment waarop tijdens het jaarcongres het nieuwe KNLTB-logo en de bijbehorende huisstijl werden onthuld. Na bijna een eeuw werd op gepaste wijze afscheid genomen van het statige, oude logo met de zwarte tulp.

In het kader van de bestuurlijke reorganisatie 3.0 startten de vijftien districtsbesturen van de KNLTB met het vertalen, uitdragen en zo nodig uitvoeren van het door het bondsbestuur opgestelde beleid. De districtswerkgroep Evenementen nam voortaan de verantwoording op zich voor de organisatie van de districtsmasters, de districtsjeugdkampioenschappen, de coördinatie van de bondsgedelegeerden en de coördinatie van de jeugdranglijsttoernooien.

Opnieuw strandde een poging om te komen tot een NTC, ditmaal in het Gelderse Buren. In de steeds meer door data gedreven aanpak van de KNLTB werd de ledensegmentatie geintroduceerd. Er werden zeven verschillende klantsegmenten onderscheiden op basis van onder meer persoonlijke kenmerken, speelgedrag en geografische eigenschappen. Met www.centrecourt.nl werd een nieuw, online, interactief kennisplatform gelanceerd voor verenigingsbestuurders en tennisleraren.

Binnen Toptennis werd een begin gemaakt met de ontwikkeling van een geïntegreerd Spelervolgsysteem, genaamd TennisLife: fysiologische aspecten en trainingsintensiteit werden geregistreerd en gekoppeld aan medische gegevens, wedstrijddata en video-analyses. Het topveteranentennis kreeg naast een aantal programmatische aanpassingen een extra impuls door het aanstellen van een eigen bondscoach.

Op 3 maart 2014 werd de voormalige nummer 1 van de rolstoeltenniswereldranglijst, Chantal Vandierendonck, als eerste Nederlander gekozen in de International Tennis Hall of Fame.

Nederland organiseerde met en namens de ITF de World Team Cup (WTC) in Alphen aan den Rijn. Tijdens dit WK voor landenteams wonnen de rolstoelploegen bij de dames goud, de heren zilver en de junioren brons.

Rolstoeltennisster Chantal Vandierendonck werd opgenomen in de International Tennis Hall of Fame. KNLTB-huisfotograaf Henk Koster mocht voor zijn werk de ITF Award voor Services to the Game ontvangen. Esther Vergeer ontving de Tennis Europe Award.

2015

In 2015 ging de bouw van de KNLTB ClubApp van start, een compleet informatie- en communicatieplatform dat moest zorgen voor de binding van de leden met de club. Ook KNLTB Club Analytics werd operationeel, als een wapen in de strijd tegen uitstroom van leden. Om zoveel mogelijk data te kunnen genereren, werden de afmeld-, de verenigings- en de ledenmonitor geïntroduceerd.

Door Tenniskids@school kwamen meer dan 100.000 kinderen in aanraking met tennis. Er kwam een nieuwe samenwerking tot stand met de Stichting Special Heroes Nederland met als doel kinderen en jongeren met een verstandelijke en auditieve beperking en/of gedragsproblemen aan het tennissen te krijgen. Andere proposities die werden ontwikkeld, waren Padel, Funmasters (doelgroep: vanaf dertien jaar), Best of Ten (met als doelgroep oud-leden en ongebonden tennissers) en ‘Tien keer tennissen voor €50,- bij een club naar keuze’. Ondanks alle inspanningen zakte het ledental van de KNLTB onder de 600.000.

Samen met de Vereniging van Nederlandse Tennisleraren ontwikkelde de KNLTB plannen voor een Permanente Ontwikkeling van tennisleraren: een systeem waarbij de trainers via verplichte bijscholingscursussen op de hoogte bleven van de ontwikkelingen in hun vak.

In Topsportcentrum Rotterdam vond het eerste KNLTB Trainerscongres plaats: met ruim duizend aanwezige Nederlandse tennisleraren was dit in 2015 het grootste sportcongres in Nederland.

De samenwerking met de Richard Krajicek Foundation werd geïntensiveerd. Dit resulteerde in gezamenlijke acties, zoals het versterken van de samenwerking op lokaal niveau tussen tennisverenigingen en de Richard Krajicek Playgrounds.

Gelet op de moeizame werking van ServIT2 en de vele ingrepen en kosten die nodig waren en zouden blijven om het systeem operationeel te houden, werd een haalbaarheidsonderzoek gestart naar een alternatief systeem.

Dubbelspecialist Jean-Julien Rojer beleefde een topjaar met zeges op Wimbledon en de ATP World Tour Finals. Jiske Griffioen sloot het jaar af als nummer een van de wereld in het rolstoeltennis in zowel het enkelals het dubbelspel. Henk van Hulst ontving de Tennis Europe Award voor zijn verdiensten als trainer en coach.

2016

Om de competitie voor de volgende jaren aantrekkelijker te maken, werd een aantal regels versoepeld en werden drie aanvullende vormen toegevoegd aan het aanbod: de 8 & 9-competitie, de Zomeravondcompetitie en de Onder35-competitie. Tennissers en verenigingen kregen uitgebreid gelegenheid hierin mee te denken.

KNLTB-campagnes zoals het project De Gezonde Sportkantine (juiste voeding) en Tennis Fit (blessurepreventie voor oudere spelers) werden succesvol ontwikkeld. De campagne die de voordelen van gravelbanen benadrukte, zorgde voor een stijging naar 43 procent van het totale aantal nieuw aangelegde tennisbanen.

Bij talentontwikkeling werd toegewerkt naar een landelijk netwerk van gecertificeerde tennisscholen voor de oudere jeugd. Dit netwerk bestond uit een aantal bovenbouw tennisscholen in de verschillende regio’s, omringd door een groter aantal onderbouw tennisscholen die de scouting en de eerste opleiding van de basisschoolkinderen voor hun rekening namen.

Op basis van een pilot werd het systeem van Permanente Ontwikkeling vanaf 1 januari 2016 een verplichting voor tennisleraren.

In 2016 werd het Nederlandse Kampioenschap Beachtennis voor het eerst georganiseerd onder auspiciën van de KNLTB, maar het eerste NK was al in 2005. Inmiddels zijn er tweeduizend beachtennissers actief.

Ruim 220 beachtennissers namen deel aan het door de KNLTB georganiseerde Nederlands kampioenschap beachtennis in Den Haag. Voor padel werden een padelcompetitie en toernooien opgezet.

De eerste duizend verenigingen kregen een aansluiting op het nieuwe ledenadministratiesysteem KNLTB.Club. 250 verenigingen kozen voor het communicatiesysteem ClubApp waarmee gebruikers clubnieuws konden lezen maar ook een baan konden reserveren.

Het onderzoek naar het vervangen van het automatiseringssysteem ServIT door een nieuw ICT-applicatielandschap leidde tot het projectvoorstel TennisNet dat de Ledenraad in september goedkeurde.

Op de Olympische Spelen van Rio de Janeiro verloren Kiki Bertens, Robin Haase en het dubbel Haase/Rojer al in de eerste ronde. Bij de Paralympics won Jiske Griffioen tweemaal goud (enkel- en dubbelspel). Aniek van Koot haalde zilver in het enkelspel en goud (samen met Griffioen) in het dubbelspel. Marjolein Buis pakte samen met Diede de Groot het zilver in het dubbelspel.

Voor het eerst sinds 1997 stond het Nederlands Fed Cupteam in de halve finales van Wereldgroep I, het hoogste niveau van het landentoernooi. Frankrijk was met 3-2 net te sterk.

Jacco Eltingh werd onderscheiden met de Tennis Europe Award. Esther Vergeer kreeg van de ITF de Brad Parks Award voor al haar verdiensten in het rolstoeltennis.

2017

Met Roger Davids kreeg de KNLTB een nieuwe bondsvoorzitter, als opvolger van Rolf Thung. Jacco Eltingh volgde Jan Siemerink op als technisch directeur.

De KNLTB, de gemeente Amstelveen en projectontwikkelaar Netjes Beheer bereikten eind 2017 overeenstemming over de bouw van een Nationaal Tennis Centrum in Amstelveen.

De competitie Nieuwe Stijl werd ingevoerd, met nieuwe competitievormen, versoepelde regels en compact spelen. Tenniskids Alles-in-1, waarin ieder jeugdlid gelijk competitie ging spelen en automatisch meedeed aan clubactiviteiten, werd aangevuld met Tenniskids Blauw voor kinderen van vier tot zes jaar.

Met de Zomer Challenge werden teamsporters en mensen die lid waren van een sportschool succesvol uitgedaagd om kennis te maken met tennis of hun tennisniveau te verhogen en in de zomermaanden lekker buiten te sporten. Het pakket, met een lidmaatschap van drie maanden, bestond uit vrij spelen, een aantal lessen/clinics en een eindtoernooi.

De groei van beachtennis en padel zette door. Zo werden er negentig officiële beachtennistoernooien georganiseerd en werd de KNLTB definitief medeorganisator van het nationaal kampioenschap beachtennis in Den Haag. Het aantal verenigingen met padelbanen groeide van 27 naar 47, met in totaal 88 banen. Er werd tevens gestart met een opleiding padel, die zich specifiek richtte op tennistrainers.

Paul Haarhuis werd door Jan Siemerink op te volgen zowel captain van het Davis Cupteam als het Fed Cupteam.

Duurzaamheid kreeg een belangrijke plaats bij de adviezen met betrekking tot de accommodatie. Ledverlichting was inmiddels de norm, steeds meer verenigingen schaften zonnepanelen aan en maakten gebruik van de subsidieregeling die investeren in duurzame maatregelen stimuleerde. Om de doelstellingen van de KNLTB te kunnen realiseren, was duidelijk dat samenwerking met overheden, politiek en maatschappelijke organisaties van cruciaal belang was. Om die reden werd public affairs binnen de KNLTB een aandachtsgebied.

De uitrol van het nieuwe afhangbord en de introductie van het online platform Tennis.nl verliepen succesvol. Onderdeel van tennis.nl waren specifieke socialmedia-accounts: een Facebookpagina, een Twitteraccount en een Instagram profiel. Het automatiseringssysteem TennisNet werd succesvol opgeleverd en verving begin 2018 het oude ServIT.

Paul Haarhuis werd als opvolger van Jan Siemerink de nieuwe Daviscup-captain. Door overwinningen op Bosnië en Tsjechië plaatste Nederland zich voor de Wereldgroep.

In Bemmel werd het wereldkampioenschap rolstoeltennis voor dubbelteams (de Doubles Masters geheten) gehouden. Bij de dames won het Nederlandse duo Diede de Groot en Marjolein Buis.

Cees Varossieau en Karin van Bijsterveld ontvingen de Tennis Europe Award voor hun belangrijke bestuurlijke bijdragen gedurende lange tijd.

2018

Voor 2018-2023 waren de belangrijkste ambities van de KNLTB de 3 T’s: de eerste T was die van Tennis, met als doel het vergroten van de zichtbaarheid en de beleving van de tennissport; de tweede T was die van Tennissers, door actieve tennissers in Nederland te stimuleren en te zorgen voor een jaarlijkse aanwas van nieuwe tennissers en ten slotte de derde T, die van Tennisclubs, die als doel had de tennisclubs te versterken en toekomstbestendig te maken.

Om de KNLTB-organisatie effectiever en slagvaardiger te maken, werd na 95 jaar afscheid genomen van de indeling in districten en gingen verenigingen verder in 150 informele kringen. Dat betekende ook harmonisatie van de verschillende competitievormen in de districts/regiocompetities. Er vonden samenvoegingen plaats en het aantal werd teruggebracht van ruim driehonderd naar negentig varianten. Zo werd een uniform landelijk aanbod gecreëerd, dat werd aangevuld met een aantal regiospecifieke soorten. Na een aantal jaren van samenwerking met dagblad De Telegraaf organiseerde de KNLTB de toekenning en uitreiking van de jaarprijzen zelf en de bond hernoemde ze tot de KNLTB Tennis Awards.

In februari werd een start gemaakt met de bouw van de tennishal en trainingsfaciliteiten van het Nationaal Tennis Centrum in Amstelveen. Het kantoorgedeelte werd ondergebracht in het bestaande kantoorpand op het terrein.

De populariteit van padel blijft maar stijgen. De KNLTB zet er in 2018 dan ook vol op in.

Om potentiële leden aan te moedigen kennis te maken met tennis en de verenigingen werd het programma Tennis love the game georganiseerd bij tweehonderd verenigingen.

De padelsport maakte een forse groei door. Het aantal aanbieders steeg naar 110, waaronder 87 tennisverenigingen. Het aantal padelbanen groeide naar 180. Ook het aantal gebruikers van de ClubApp steeg, naar 620 verenigingen en 127.000 gebruikers.

Tijdens het Libéma Open in Den Bosch organiseerde de KNLTB voor het eerst de Nederlandse kampioenschappen padel. Tijdens de internationale Padel Nations Cup, die werd gespeeld in Nijmegen, legde de KNLTB een padelbaan aan in het centrum van Nijmegen. Daar vonden een week lang wedstrijden en clinics plaats.

In 2018 werden in ons land twee grote internationale rolstoeltennistoernooien georganiseerd: de World Team Cup in Apeldoorn en de Uniqlo Wheelchair Doubles Masters in Bemmel. Bij de dames won Nederland de World Team Cup. Bij de Doubles Masters behaalden Marjolein Buis en Aniek van Koot de eerste plaats.

Met een klassering in de Top10 bewees Kiki Bertens tot de wereldtop te behoren. De WTA verkoos de beste Nederlandse tot Most Improved Player.

2019

In Amstelveen ging eindelijk een al heel lang gekoesterde droom in ver vulling: in aanwezigheid van relaties en vier generaties toptennissers vond de feestelijke opening van het Nationaal Tennis Centrum plaats.

Voor het eerst in de historie van de KNLTB konden verenigingen rechtstreeks invloed uitoefenen op de samenstelling van de Ledenraad. De raad werd verkleind van 45 naar 29 leden en er kwam een juiste afspiegeling van de Nederlandse provincies en verenigingen.

De groei van padel zette in alle opzichten onverminderd door. Belangrijk was de toenadering tussen de Nederlandse Padel Bond en de KNLTB. Voor het jaar 2020 werd een gezamenlijke wedstrijdkalender ontwikkeld en ook op andere terreinen vorderden de gesprekken zodanig dat het proces richting een fusie gestalte begon te krijgen. Met de Squash Bond Nederland zette de KNLTB verdere stappen richting een nauwere samenwerking.

Ambassadeurs Kiki Bertens en Robin Haase gaven in september het officiële startsein voor de nieuwe merkpositionering van de KNLTB met de campagne ‘Nederland Tennisland. Iedereen doet mee’. Met een symbolische actie met tenniskrijt en een muur lieten ze zien hoe makkelijk en snel je overal kan tennissen.

De opening van het Nationaal Tennis Centrum was één groot feest. Van links naar rechts drukken mevrouw Schoonderbeek van ontwikkelaar Netjes Beheer, wethouder Ellermeijer van Amstelveen, directeur Poel en voorzitter Davids van de KNLTB op de openingsknop.

De nieuwe versie van KNLTB.Club werd met inbreng van de verenigingen doorontwikkeld en volledige geïntegreerd met de ClubApp, de verenigingswebsite en het afhangbord. Tennisleraren met een geldige licentie kregen de KNLTB Tennisleraren App.

Na wandelen en fitness is tennis de meest beoefende sport onder ouderen. Met OldStars tennis, ontwikkeld door het Nationaal Ouderenfonds en de KNLTB, werd het aanbod voor ouderen nog aantrekkelijker gemaakt. Tijdens de open dag van de Johan Cruyff Foundation in het Olympisch Stadion in Amsterdam was de KNLTB samen met de Esther Vergeer Foundation aanwezig om de twaalfhonderd aanwezige kinderen met een lichamelijke of verstandelijke beperking kennis te laten maken met tennis.

De Davis Cup kreeg een nieuw format. Door van Tsjechië te winnen, plaatste Nederland zich voor de eerste editie van de Davis Cup Finals in Madrid. Oranje strandde in de groepsfase, na nipt verlies tegen Kazachstan en Groot-Brittannië. Individueel leverde Kiki Bertens een unieke prestatie door als eerste Nederlandse tennisster te eindigen op de nummer vier-positie van de wereldranglijst.

In april kregen Richard Krajicek en Jan Siemerink de Tennis Europe Awards uitgereikt. Meervoudig wereldkampioen en zevenvoudig paralympisch kampioen Esther Vergeer ontving tijdens het jaarcongres van de KNLTB de ITF Award Services to the Game. Christo Kok nam voor zijn bestuurlijke verdiensten voor het rolstoeltennis de ITF Brad Parks Award in ontvangst.

Technisch directeur Jacco Eltingh mocht de Tennis Europe Awards overhandigen aan zijn oude ploegmakkers Jan Siemerink (links) en Richard Krajicek (rechts).

2020

Ons hele land en dus ook de sport raakte in de greep van corona. In maart ging er een streep door alle geplande activiteiten. Tennisparken en padelbanen werden gesloten, competities en toernooien werden afgelast; een paar maanden lang kon niemand de baan op.

Met succes werd veel energie gestoken in de lobby richting de landelijke en lokale politiek toen bleek dat tennis en padel sporten waren die op een veilige afstand van elkaar beoefend konden worden. Naast aandacht voor het openstellen van de sport stonden uiteraard ook steunmaatregelen voor de tennisverenigingen centraal. De KNLTB Corona Toolbox kreeg een enthousiaste ontvangst. Op corona.knltb.nl vonden verenigingsfunctionarissen en leraren alles wat ze gedurende de coronapandemie moesten weten op het gebied van tennis en padel.

Groot was de teleurstelling toen in het voorjaar de voorjaarscompetities tennis en padel en de Tenniskids competitie niet door konden gaan. Vanaf 1 juli kwam het verenigingsleven weer wat op gang en werden wedstrijden en toernooien weer toegestaan. Dat tennis leefde in Nederland bleek ook in de rest van dat jaar. Verenigingen deden massaal mee aan de Zomer Challenge of aan het initiatief Balletje slaan? met boegbeeld Robin Haase. Tijdens corona werden alle KNLTB-websites vernieuwd, zowel qua technologie, opzet en inhoud. In de tweede helft van 2020 werden twee platforms gelanceerd waarmee het voor verenigingen mogelijk werd banen te verhuren via het eigen ledenadministratiepakket, namelijk padelboeker.nl en tennisboeker.nl.

Corona legde alles stil. Hoewel tennis en padel ‘veilig’ werden verklaard, moest ook TeamNL afstand houden, maskers dragen en continu testen.

De weg die de KNLTB en de Nederlandse Padel Bond in november 2019 waren ingeslagen, kreeg op 1 juli 2020 zijn beslag in een fusie. Vanaf dat moment viel padel volledig onder de vlag van de KNLTB.

Doordat in het najaar corona wederom de kop opstak, kon het jaarcongres niet doorgaan. Ook het congres voor tennisleraren werd afgezegd. In plaats daarvan werd een zeer drukbezochte digitale inspiratie- en ontwikkelingsweek georganiseerd.

Aan het einde van het jaar bleek dat er voor het eerst sinds jaren sprake was van een ledenstijging. Die stijging kwam op het conto van verenigingen die tijdens corona ervoor bleven ijveren dat (nieuwe) leden konden tennissen en padellen op een veilige en verantwoorde manier.

De opzet van de Fed Cup werd gewijzigd. Niet alleen kreeg de landenwedstrijd de naam Billie Jean King Cup maar het toernooi zelf werd ook hervormd, met kwalificatierondes en een finaletoernooi. Vanwege corona kon de eerste editie helaas niet doorgaan. Net als de Olympische Spelen van Tokio, die werden verplaatst naar 2021.

Bondscoach Dennis Sporrel kreeg de Tennis Europe Award voor zijn inzet voor het (inter)nationale rolstoeltennis.

2021

Corona zorgde er in het begin van dit jaar voor dat de clubhuizen dicht bleven. Amateurwedstrijden waren verboden en volwassenen mochten slechts met z’n tweeën buiten sporten. Dat was gelukkig voldoende om tennis of padel te spelen. De voorjaarscompetities voor zowel tennis als padel werden doorgeschoven naar het najaar. Een verkorte Tenniskidsen juniorencompetitie was vanaf begin juni wel mogelijk.

In de zomer kon wel worden gespeeld; de Zomer Challenge was wederom een enorm succes.

Voor kinderen die het tennis nog niet hadden ontdekt, werd in april de Vriendjesmaand gelanceerd. Bij 350 verenigingen konden jeugdspelers vriendjes of vriendinnetjes meenemen naar een tennis- of introductieles. Voor jongeren werd de YouTube-serie MuurMasters ontwikkeld.

Ondanks de pandemie bleef zowel het aantal verenigingen als het aantal zelfstandige centra met padelbanen toenemen. Eind 2021 waren er al ruim negenhonderd padelbanen, verdeeld over 290 verschillende locaties. De KNLTB promootte padel met evenementen op bijzondere locaties, zoals de Copa de Padel. Gedurende vier dagen in september werden in een tijdelijke padelarena op het Jaarbeursplein in Utrecht internationale padelwedstrijden gespeeld.

De records van Tom Okker zullen waarschijnlijk nooit gebroken worden. Hij speelde in 182 internationale finales en won 108 keer. In 2024 is hj ambassadeur voor OldStars Tennis.

Een nieuwe ontwikkeling was de KNLTB MatchApp, ontstaan vanuit de wens een flexibel wedstrijdaanbod te creëren waarbij spelers onderling bepalen wanneer er gespeeld wordt. Nieuw was ook de digitale ledenpas, die beschikbaar kwam in de KNLTB ClubApp.

De voorjaarscompetities tennis en padel werden onder de naam KNLTB Competitie 2021 verplaatst naar het najaar. Helaas sloeg in november corona opnieuw toe. Clubhuizen moesten dicht, al snel gevolgd door een gedeeltelijke invoering van de avondklok.

Het jaarcongres werd omgebouwd tot een digitale congresweek. Gedurende deze week logden drieduizend vrijwilligers en tennisleraren in bij 66 verschillende online sessies om te worden geïnformeerd of in gesprek te gaan. Op de Olympische Spelen van Tokio bereikten Robin Haase en Jean-Julien Rojer de tweede ronde in het herendubbelspel. Kiki Bertens bleef steken in de eerste ronde van het enkelspel. Met Demi Schuurs bereikte ze de tweede ronde in het damesdubbel.

De paralympiërs sloegen wederom toe. Diede de Groot behaalde individueel de gouden medaille en presteerde hetzelfde met Aniek van Koot in het damesdubbelspel. Tom Egberink won de zilveren medaille in het enkelspel en scoorde brons met Maikel Scheffers in het herendubbelspel. Goud was er ook voor Sam Schröder en Niels Vink in de herendubbel quads.

In het enkelspel behaalde Schröder de zilveren en Vink de bronzen medaille.

Door de uitgestelde Paralympische Spelen in Tokio won Diede de Groot een Golden Slam: ze won alle grandslamtoernooien én goud op de Spelen, in zowel het enkelals het dubbelspel.

Mooie internationale waardering was er voor oud-topspeler en coach Michiel Schapers die in november de Tennis Europe Award ontving. Tennislegende Tom Okker werd tijdens de Annual General Meeting van de ITF geëerd met de Award Services to the Game. Amanda Hopmans, coach van Diede de Groot, werd door de ITF uitgeroepen tot Wheelchair Tennis Coach of the Year.

2022

Na twee coronajaren kon in 2022 weer een volwaardig seizoen worden gedraaid. De succesvolle Vriendjesmaand werd herhaald. Bij 360 verenigingen namen jeugdspelers vriendjes of vriendinnetjes mee naar een tennisof introductieles.

Padel groeide opnieuw sterk in populariteit. Het programma Meet & Play maakte een enorme groei door dankzij de populariteit van padel en de behoefte aan flexibiliteit bij spelers. 388 verenigingen en 41 zelfstandige centra deden mee. De cijfers waren duizelingwekkend: 51.000 spelers registreerden zich en er waren 96.000 boekingen op in totaal 1.590 banen op 445 speellocaties. Ook het toernooiaanbod en de padelcompetitie groeiden enorm. In Amsterdam vond voor het eerst de World Padel Tour plaats, een toernooi met spelers uit de wereldtop.

Tim van Rijthoven behaalde zijn mooiste toernooiwinst door op 12 juni 2022 het Libéma Open te winnen na een zege op de nummer 2 van de wereld, Daniil Medvedev.

Nederland bereikte in 2023 de laatste acht bij de Davis Cup. De ploeg van Haarhuis verloor van de latere winnaar Italië.

Alle verenigingen kregen van de KNLTB een Fair Play-pakket om daarmee sportief en eerlijk gedrag te promoten. De verenigingen kozen een nieuwe Ledenraad die in juni werd geïnstalleerd.

Door corona kon wederom het jaarcongres niet doorgaan, waardoor het opnieuw een digitaal gebeuren werd.

Zorgen waren er om de afname van het aantal indoorbanen in Nederland en daarom riep de KNLTB het Hallenplan in het leven. In samenwerking met een geselecteerd aantal tenniscentra werd getracht voldoende indoorcapaciteit te behouden en het wedstrijdaanbod uit te breiden. Op veertien locaties huurde de KNLTB voor in totaal 181 weekenden banen waarop 273 toernooien en jeugdevents werden georganiseerd.

Nederland wist zich knap te plaatsen bij de laatste acht in de Davis Cup Finals door in de groepsfase van Kazachstan, Groot-Brittannië en de Verenigde Staten te winnen. In de knock-outfase van de Finals in november verloor TeamNL van Australië.

In 2022 trad Elise Tamaëla als opvolgster van Paul Haarhuis aan als nieuwe captain van TeamNL in de Billie Jean King Cup. Haarhuis ontving in juni 2022 de Tennis Europe Award in de categorie Coach.

Tim van Rijthoven leverde een sensationele prestatie door in juni de Libéma Open in Den Bosch op zijn naam te schrijven na een zege op wereldtopper Daniil Medvedev. Een bijzonder moment voor Wesley Koolhof was zijn eerste plaats op de wereldranglijst dubbelspel.

De wereldtop van het rolstoeltennis kwam in november naar Sportcentrum de Rusheuvel in Oss voor de NEC Wheelchair Singles Masters en de ITF Wheelchair Doubles Masters. Diede de Groot en Sam Schröder pakten de wereldtitels in het enkelspel. De Groot won dit jaar opnieuw alle vier grandslamtoernooien.

2023

Voor de periode 2023-2027 werd een nieuw Strategisch Manifest gepubliceerd. De sport zichtbaar en toegankelijk maken en houden, een flexibel aanbod voor spelers, de kwaliteit en kwantiteit van de aanbieders waarborgen en het verder professionaliseren van de sport vormden de vier pijlers voor de uitwerking.

De KNLTB-statuten werden aangepast zodat ook zelfstandige centra zich bij de bond kunnen aansluiten. Aangezien de KNLTB ‘Koninklijk’ in zijn naam heeft staan, dienden de statuten ook door Zijne Majesteit te worden goedgekeurd, hetgeen gebeurde. Ook installeerde de KNLTB een atletenvertegenwoordiging.

KNLTB-voorzitter Roger Davids werd tijdens de jaarvergadering gekozen tot lid van de Board of Directors van de ITF. Davids is na David Croll en Ruurd de Boer pas de derde Nederlander in het bestuur van de ITF.

Het KNLTB tennisprogramma Tenniskids voor kinderen tot en met twaalf jaar werd vernieuwd met Tenniskids TOF (Tennis Ontwikkelings Fases). Tim van Rijthoven zal zich als KNLTB-jeugdambassadeur gaan inzetten voor het promoten van tennis onder de jeugd.

Het ledenaantal van de KNLTB steeg naar 642.000 en het succesvolle Meet&Play steeg naar 117.000 geregistreerden.

Op initiatief van de KNLTB is de Handreiking ‘padel en geluid’ opgesteld om te zorgen voor het op verantwoordelijke wijze realiseren van padelbanen en het beperken van de geluidshinder. De KNLTB werd mede-licentiehouder voor 2023 en 2024 van World Padel Tour (WPT) Amsterdam Open, Nederlandse enige én het grootste toernooi op de WPT-kalender. Tallon Griekspoor won de Libéma Open en Wesley Koolhof behaalde zijn langverwachte grandslamtitel in het mannendubbelspel op Wimbledon met zijn partner Neal Skupski. Rolstoeltennisster Diede de Groot domineerde opnieuw door alle grandslamtitels te winnen. Zij schreef tevens geschiedenis door de eerste editie van het Wheelchair vrouwenenkelspel op het ABN AMRO Open te winnen. Diede de Groot werd in Rotterdam ook Europees kampioen rolstoeltennis, net als Ruben Spaargaren en Niels Vink. Wereldtitels waren er voor het Nederlandse vrouwenteam en de quads rolstoeltennis.

Het Nederlandse team plaatste zich in april voor de play-offs van de Billie Jean King Cup. Het lukte TeamNL daarna niet om terug te keren naar het hoogste niveau. Oekraïne was met 3-1 te sterk. In de Davis Cup wist TeamNL opnieuw de Final 8 te bereiken. Italië was in de kwartfinale te sterk voor het Nederlandse team.

Er werden twee oud-topspeelsters geeerd. Kiki Bertens ontving de ITF Award voor Services to the Game en Esther Vergeer werd opgenomen in de International Tennis Hall of Fame.

Bij zijn afscheid van de KNLTB, na een dienstverband van bijna 44 jaar, ontving Theo de Vaal de Tennis Europe Award.

Diede de Groot behaalde 145 overwinningen op rij en de unieke Golden Slam. Laureus koos haar in 2024 tot Wereldsporter van het Jaar met een beperking (Foto Barcex).

2024

Op 1 februari vond de aftrap plaats van de viering van het 125-jarig jubileum van de KNLTB. Onder het motto ‘KNLTB, al 125 jaar jouw matchmaker’ vinden het hele jubileumjaar verschillende activiteiten plaats voor alle doelgroepen. Het jaarcongres van de KNLTB in Ahoy trok op 17 februari 2.500 deelnemers, bestaande uit leraren en vertegenwoordigers van verenigingen en sportcentra.

TeamNL zegevierde over Zwitserland en plaatste zich opnieuw voor de groepsfase van de Davis Cup Finals die in september zullen plaatsvinden in Bologna.

In de Billie Jean King Cup won Team NL in het Portugese Oeiras driemaal in de Europe Group I en kwalificeerde zich voor de Qualifiers in november om zich te plaatsen voor de wereldgroep.

Suzan Lamens presteerde uitstekend en won al haar acht duels. Op het aansluitende WTA-toernooi in dezelfde stad behield Lamens haar vorm en won zo haar eerste WTA-titel.

Op de wereldkampioenschappen padel voor senioren in het Spaanse La Nucia verraste Nederland in de landenwedstrijden. De Nederlandse vrouwenploeg eindigde als vierde, één plek beter dan in 2023. De mannenploeg finishte als zesde, terwijl die zich vorig jaar niet eens wist te plaatsen.

De Nederlandse vrouwen in het rolstoeltennis wisten hun wereldtitel van 2023 niet te prolongeren en verloren in de finale van China. De rolstoelmannen werden in de halve finale geklopt. De Nederlandse rolstoeltennisster Diede de Groot won wel de prestigieuze Laureus Award. Tijdens een gala in Madrid werd ze uitgeroepen tot Wereldsporter van het Jaar met een beperking.

Wisselende successen waren er voor de Nederlandse Seniors op de wereldbekerwedstrijden in Kroatië en Mexico, de ITF Masters World Team Championships. De vrouwenploeg 55+ veroverde het brons na winst op Spanje. De mannenploeg 50+ legde beslag op de derde plek na winst op Groot-Brittannië. Individueel succes was er voor bondscoach Frits Raijmakers die zilver in het enkelspel en goud in het herendubbelspel behaalde in de categorie 70+. In de mannen 50+ herhaalde Bart Beks de prestatie van Raijmakers. Goud was er verder in de dubbelspelen voor Erik Dijkman Dulkes (GD 55+) en Frans Grimbergen (HD 60+).

Hans van Swol was de beste Nederlandse tennisser in de periode tussen Henk Timmer en Tom Okker. De rijzige Van Swol was niet alleen een succesvolle tennisser en rugby-international maar kon ook aardig honkballen, roeien en voetballen. Hij had de pech dat zijn beste tennisjaren parallel liepen met de Tweede Wereldoorlog. De bezetter schorste hem toen hij niet wenste te spelen met NSB-sympathisant Tod Hughan. Toch haalde Van Swol meermalen de laatste zestien van Wimbledon, zoals te zien is op deze ingekleurde foto uit de jaren dertig.

2 DE WEG NAAR DE TOP

Topsport is een integraal onderdeel van het beleid van de tennisbond. De ambitie voor de tennissport is dat Nederland mee blijft draaien in de wereldtop, met vier spelers in het enkelspel in de Top100 (mannen en/of vrouwen), en het streven in het rolstoeltennis is het behoud van de toppositie. Voor de padelsport is de ambitie anders, omdat het niveauverschil vergeleken met de wereldtop uit vooral Spanje en Argentinië groot is. De KNLTB biedt voor topsport een structuur en faciliteiten, neemt de regie en schept de kaders voor een topsportcultuur vanuit het Nationaal Tennis Centrum (NTC). De KNLTB ondersteunt en faciliteert waarbij de aantrekkingskracht van de Nederlandse toptennissers en topevenementen nadrukkelijk als aanjager voor de breedtesport worden gebruikt. Nederlandse topsporters bewandelden die kronkelweg naar de top met verve. In dit overzicht focussen we ons op de laatste 25 jaar maar ook de wereldtoppers van de periode daarvoor komen aan de orde.

In 2020 heeft de KNLTB een netwerk van trainers opgezet om actief de gedreven jeugd van verschillende clubs in de leeftijd van zeven tot en met tien jaar bjeen te brengen. De kinderen kunnen zo trainen met spelertjes van hun eigen niveau.

2.1 FIVE STEPS TO THE TOP – VAN TALENT NAAR PROF

In 2018 introduceerde de KNLTB een nieuwe aanpak met betrekking tot het opleiden van spelers en speelsters, met als doel de Top100 van de wereld te bereiken. Het programma Five steps to the top werd geschreven.

Vijf stappen naar de top lijkt snel, maar het is een meerjarig traject en het start al bij talentjes van zeven tot tien jaar oud. Bij de eerste stap worden circa vierhonderd jeugdspelers tijdens cluboverstijgende trainingen samengebracht in groepen. Op verschillende instroomlocaties komen gemotiveerde kinderen samen om door middel van een instroomprogramma het plezier van bewegen en in het bijzonder van tennis te ervaren.

De tweede stap richting de top is die voor jeugdspelers van elf tot en met veertien jaar. Op dit niveau werkt de KNLTB nauw samen met gecertificeerde tennisscholen. Alle zeventig tot honderd geselecteerde kinderen komen regelmatig samen om te trainen. Deze groep maakt gedoseerd kennis met internationaal tennis. Dit programma ondergaat per 1 september 2024 een aantal aanscherpingen. Er komt een splitsing in de eerste stap voor zeven- tot tienjarigen tussen de instroomspelers met een grote ontwikkelingspotentie en de groep daarachter. De betere instroomspelers krijgen één keer per week een extra training vanuit het instroomprogramma, een zogenoemde regiotraining. Deze training, gegeven op acht locaties in het land, komt boven op de lokale instroomtraining en de clubtraining. Ook in de leeftijdsfase elf tot en met veertien jaar wordt een aantal zaken aangepast. Het programma wordt nog meer spelergestuurd en er komt maatwerk voor de beste spelers. De huidige opzet van gecertificeerde tennisscholen verdwijnt. Voor het seizoen 2024-2025 keert de KNLTB een subsidie aan individuele selectiespelers uit in plaats van aan de gecertificeerde tennisscholen. De spelers komen in aanmerking voor een vergoeding als hun trainings- en wedstrijdprogramma voldoet aan de eisen die geformuleerd zijn in het Meerjaren Opleidingsplan Tennis (MOT). Uiteraard blijft de samenwerking met de huidige gecertificeerde tennisscholen bestaan, zij blijven onderdeel van het netwerk van locaties waar prestatieve programma’s gevolgd kunnen worden.

Een andere belangrijke toevoeging in het programma voor deze leeftijdsgroep zijn de regiotrainingen gegeven door KNLTB-trainers. De beste spelers uit de landelijke selectie blijven wekelijks trainen op het Nationaal Tennis Centrum in Amstelveen.

In de derde stap – die voor spelers en speelsters van vijftien tot achttien jaar en de allerbesten uit de tweede stap – is voor het eerst sprake van maatwerk, op basis van een persoonlijk ontwikkelingsplan. Het doel is om ongeveer twintig spelers of speelsters klaar te stomen voor de overgang van junioren- naar proftennis. De tieners in deze groep trainen op frequente basis samen en krijgen tijdens toernooiweken begeleiding van een coach van de KNLTB. Zo worden toernooien in Nederland beleefd alsof de spelers in het buitenland verblijven.

De spelers in de stappen vier en vijf hebben de volwassenheid bereikt. De communicatie verloopt dan rechtstreeks met de betreffende speler of speelster. Afhankelijk van het persoonlijke plan van de speler is de KNLTB eindverantwoordelijk of faciliterend voor het trainings- en/of wedstrijdprogramma van de speler of speelster.

Niveau vier van de piramide bevat een aantal spelers en speelsters die hun eerste stappen zetten in het ITF World Tennis Tour circuit. De KNLTB faciliteert een coach en de speler of speelster is indien geselecteerd beschikbaar voor het TeamNL Davis Cupteam dan wel het TeamNL Billie Jean King Cupteam. Deze groep traint fulltime op het NTC in Amstelveen of in combinatie met een eigen trainingssituatie.

Stap vijf is het uiteindelijke doel. De speler of speelster staat dan op eigen benen en draait mee op de ATP- of WTA-Tour. De spelers aan de top van de piramide zijn te allen tijde welkom om te trainen op het Nationaal Tennis Centrum. Ook deze groep stelt zich beschikbaar voor het TeamNL Davis Cupteam of het TeamNL Billie Jean King Cupteam.

Voordat het principe van Five steps to the top in werking treedt, is het belangrijk dat de vijver om uit te vissen zo groot mogelijk is. De opleiding en ontwikkeling van leraren is hierin van groot belang. De clubtrainers bepalen voor een groot deel het plezier dat kinderen op de vereniging en op de baan beleven. Zo’n 90.000 kinderen tennissen in clubverband. De KNLTB zet zich ervoor in dat zoveel mogelijk kinderen naast de trainingen ook op een laagdrempelige manier wedstrijden spelen.

Tom Okker

De Flying Dutchman, ofwel de Vliegende Hollander. Dat was de gevleugelde bijnaam van Tom Okker, de watervlugge Nederlandse vedette uit de vorige eeuw. Zelf noemde hij zich liever een schaker. Iemand die een tegenstander stap voor stap steeds verder in het nauw dreef om daarna genadeloos toe te slaan.

Okker maakte in de jaren zestig en zeventig door zijn fenomenale internationale resultaten de tennissport in Nederland immens populair. Hij was de pionier van het vaderlandse proftennis en het uithangbord van de tennisbond.

Talent voor balsporten had Okker overmatig. Op twaalfjarige leeftijd moest hij een keuze maken tussen voetbal en tennis. Het werd tennis. Na zijn diensttijd werd hij vanaf zijn twintigste vijf keer aaneen Nederlands tenniskampioen.

In zijn veertien jaar durende profcarrière, die duurde van 1968 tot en met 1981, vergaarde hij 35 ATP-titels in het enkelspel en 68 dubbeltitels. In 1969 reikte hij tot de derde plaats op de wereldranglijst. Hij hoefde dat jaar alleen de legendes Rod Laver en Arthur Ashe voor zich te dulden.

Een grandslamtitel in het enkelspel is de enige ontbrekende trofee op zijn zeer lange erelijst. In 1968 begon het zogenoemde open tijdperk en was hij er op de US Open dichtbij, maar in de finale moest hij in vijf sets buigen voor Ashe. Op de Australian Open, Roland Garros en Wimbledon was zijn beste resultaat een halve finale.

In het dubbelspel wist hij in 1973 samen met John Newcombe Roland Garros te winnen. Drie jaar later greep hij aan de zijde van Marty Riessen de titel op de US Open.

Okker raakte door Wojtek Fibak, met wie hij in zijn laatste actieve tennisjaren een dubbel vormde, bovenmatig geïnteresseerd in de schilderkunst. Hij runde in de jaren tachtig een galerie in de Spiegelstraat in Amsterdam. De laatste jaren zijn werken van vertegenwoordigers van de CoBrA-groep en doeken van onder anderen Andy Warhol en Jan Cremer bij hem te bezichtigen op verschillende kunstbeurzen en in een tentoonstellingsruimte van Okker in Hazerswoude-Dorp.

Tom Okker werd in 2013 geëerd met een plek in de International Jewish Sports Hall of Fame. In 2021 ontving hij van de ITF de Award Services to the Game. Sinds 2019 is Okker ambassadeur van OldStars tennis. Deze vorm van tennis is geschikt voor mensen vanaf zestig jaar die op een gezonde manier willen blijven bewegen op de tennisbaan.

Tom Okker in juli 1969 in actie op de Internationale kampioenschappen van ’t Melkhuisje in Hilversum (Foto Anefo/Nationaal Archief).

PASPOORT

Tom Samuel Okker

Geboortedatum: 22 februari 1944

Geboorteplaats: Amsterdam

Hoogste ranking enkelspel: 3

Hoogste ranking dubbelspel: 1

2.2 TALENTEN EN TOPPERS OP REIS

Vanaf hun twaalfde gaan talenten proeven aan internationale toernooien. Het Meerjaren Opleidingsplan Tennis adviseert voor de leeftijden van twaalf en dertien jaar vier tot zes buitenlandse toernooien. Hierbij gaat het niet altijd om de punten die zijn te verdienen voor de ranglijst maar meer om de ervaring die ze opdoen.

De technische staf van de KNLTB is de laatste jaren uitgebreid waardoor er meer ruimte is voor dienstverlening, begeleiding en training. Bij de jongste jeugd blijven de privécoaches eindverantwoordelijk.

In de categorie onder de veertien en onder de zestien jaar worden er meer internationale toernooien in het buitenland gespeeld, terwijl ook de wedstrijdkalender in Nederland goed gevuld is. Vanaf de leeftijd van veertien jaar worden landencups georganiseerd. Mee op reis gaat een KNLTB-coach die soms vergezeld is van een privécoach, zodat hij of zij dezelfde ervaring als het talent meekrijgt. De omgang tussen talenten en hun begeleiders wordt nauwkeurig in de gaten gehouden. Normen en waarden staan al jaren hoog in het vaandel. Het protocol voor reizen met talenten is om grensoverschrijdend gedrag te voorkomen scherp geformuleerd.

Vanaf het achttiende jaar staat voor de speler of speelster deelname aan meer dan twintig toernooien in het buitenland op de agenda.

Michiel Schapers (links), oud-prof en oud-bondscoach, is een van de ervaren travelling coaches van de KNLTB.

Sjeng Schalken (2000).

Botic van de Zandschulp (2020).

Tallon Griekspoor (2024).

Henk Timmer (1928).

2.3 DE ICONEN VAN HET NEDERLANDSE TENNIS

Hoe bepaal je in hoeverre een speler of speelster de afgelopen 25 jaar een icoon of legendarisch is geweest binnen het Nederlandse tennis? Baseer je dat op de hoogste ranking, de prestaties op de grandslamtoernooien, het aantal titels, de optredens in eigen land of de invloed die hij of zij had? Een overzicht.

Mannen

Richard Krajicek hing in 2003 zijn rackets aan de wilgen en telt nog net mee als we naar de afgelopen 25 jaar toptennis kijken. Tijdens zijn veertien jaar durende profloopbaan wist De Kraai zeventien toernooizeges te boeken. Zijn grootste was uiteraard die van Wimbledon in 1996 (zie kader). In het voorjaar van 1999 bereikte hij de vierde plaats op de wereldranglijst en benaderde daarmee Tom Okker. De Flying Dutchman blijft zodoende de hoogst genoteerde Nederlander aller tijden op de ATP-Tour. De winnaar van 35 titels bekleedde in 1974 de derde positie.

Okker, Krajicek en Martin Verkerk zijn de enige Nederlandse mannen die weten hoe het is om te acteren in een grandslamfinale van het enkelspel. Krajicek hield als enige de trofee omhoog. Okker (zie kader) verloor in 1968 in de eindstrijd van de US Open van Arthur Ashe. Verkerk bereikte in 2003 schijnbaar vanuit het niets de finale op Roland Garros. De boomlange speler uit Alphen aan den Rijn timmerde met zijn ijzersterke service en dito backhand menig gravelspecialist van het gemalen baksteen. In de finale moest hij buigen voor Juan Carlos Ferrero. In hetzelfde jaar noteerde Verkerk zijn hoogste ranking, een veertiende plek. Een grote carrière lag voor Mighty Marty in het verschiet maar blessureleed zat verdere aansprekende prestaties van de tweevoudig ATP-toernooiwinnaar in de weg. In 2008 zette hij een punt achter zijn profloopbaan.

De hoogstgeplaatste Nederlandse speler die niet een grandslamfinale speelde, is Sjeng Schalken. De prestaties van de Limburger waren echter net zo stabiel als zijn baselinespel. In 2003 stond hij met een elfde plek op de rand van de machtige Top10. Drie keer op rij (2002, 2003 en 2004) wist Schalken de kwartfinale op Wimbledon te bereiken maar in chronologische volgorde waren de wereldtoppers Lleyton Hewitt, Roger Federer en Andy Roddick te sterk voor hem.

In 2002 was Schalken een van degenen die op Super Saturday van de US Open in actie kwam. In de halve finale moest hij buigen voor Pete Sampras. Andre Agassi vocht met Hewitt om de andere finaleplaats in New York. Venus en Serena Williams kwamen op dezelfde dag het Centre Court op voor hun Sister Act in de titelstrijd van het vrouwenenkelspel. Schalken besloot in 2007, na negen toernooizeges te hebben behaald, met pensioen te gaan.

Landgenoten die ook de Top25 wisten te bereiken, waren Jan Siemerink (#14), Paul Haarhuis (#18) en Jacco Eltingh (#19). Tallon Griekspoor reikte in 2023 tot de 21e plaats van de wereldranglijst en kan zich net als Botic van de Zandschulp (hoogste ranking #22) voegen bij dit illustere gezelschap dat zelfs bij de mondiale twintig hoorde. Michiel Schapers bereikte zijn piek in 1988, met een 25e plek.

In 1973 werd de officiële wereldranglijst ingevoerd en tot nu toe wisten 27 Nederlandse spelers de Top100 te bereiken. Het is gissen of vóór de invoering van de officiële wereldranglijst landgenoten in de Top100 zouden hebben gestaan. Arthur Diemer Kool en Hans van Swol wellicht, maar Henk Timmer vast en zeker. In de jaren twintig bereikte Timmer tweemaal de kwartfinale op Wimbledon. Beide keren verloor hij van de latere winnaar Henri Cochet. In 1930 werd Timmer als nummer zes van de wereld gerangschikt.

Martin Verkerk bereikte de finale van Roland Garros. Zijn karakteristieke vuist en gezichtsuitdrukking na een gewonnen punt tekenden de intensiteit in zjn spel.

Mannendubbelspel

Paul Haarhuis en Jacco Eltingh kenden naast een prachtige carrière in het enkelspel een nog betere loopbaan in het dubbelspel (zie kader). Het tweetal behoort samen met Tom Okker en Wesley Koolhof tot die Nederlanders die de wereldranglijst voor dubbelaars wisten aan te voeren. Koolhof, die in 2023 Wimbledon won, bekleedde die positie voor het eerst in 2022.

De op Curaçao geboren Jean-Julien Rojer komt sinds 2012 uit voor Nederland. De Nederlandse Antillen bestaan namelijk sinds 2011 niet meer als land. De hoogste plek van deze drievoudig grandslamkampioen (Wimbledon 2015, US Open 2017 en Roland Garros 2022) op de wereldranglijst is tot nu toe een derde plaats.

Richard Krajicek

De eenvoudigste manier om lid te worden van Wimbledon is het winnen van dit enkelspeltoernooi, wordt vaak gekscherend gezegd. Richard Krajicek presteerde het op 7 juli 1996 en is tot nu toe de enige Nederlandse grandslamwinnaar in het enkelspel.

Het scheelde echter niet veel of Krajicek had dat jaar helemaal niet deelgenomen aan The Championships. In de week voorafgaand aan Wimbledon verloor hij in Rosmalen in de kwartfinale van Paul Haarhuis. Krajicek was niet tevreden over zijn spel en had een dispuut met zijn coach. Hij besloot een aantal dagen afstand te nemen van het tennis. Hij twijfelde om überhaupt naar Londen af te reizen.

Een paar dagen voor de start van Wimbledon begon het vuur weer te branden en Krajicek trad zonder verwachtingen aan op The All England Lawn Tennis & Croquet Club. ‘Die dip had ik misschien wel nodig om Wimbledon ontspannen te kunnen spelen,’ liet de verrassende toernooiwinnaar optekenen.

Onderweg naar zijn grootste titel en eeuwige roem versloeg Krajicek de oud-winnaars Michael Stich en Pete Sampras. Alleen Brett Steven slaagde erin, in de derde ronde, een set af te snoepen van de ontketende Nederlander. In de finale rekende De Kraai in straight sets af met de Amerikaan Malivai Washington.

Om zijn geweldige triomf te vieren, koos de toen 24-jarige Krajicek voor een tennisclinic voor kinderen in Den Haag in plaats van een rijtoer. Deze dag inspireerde hem om in 1997 de Richard Krajicek Foundation op te richten. Inmiddels liggen dankzij deze foundation in Nederland 129 zogenoemde Playgrounds waarop kinderen kunnen sporten.

Een ander hoogtepunt in de loopbaan van de zeventienvoudig toernooiwinnaar is zijn winst op het zogenoemde ‘vijfde grandslamtoernooi’. In 1999 schreef hij het prestigieuze toernooi van Key Biscane – tegenwoordig het ATP 1000-toernooi van Miami – op zijn naam. Het was zijn laatste toernooititel.

1999 was ook het jaar dat Krajicek de mogelijkheid had om nummer een van de wereld te worden. Hij had daarvoor de eindzege op het toernooi in Hamburg nodig maar hij ging in de tweede ronde onderuit te-

gen de Marokkaan Hicham Arazi. Hierdoor bleef zijn hoogste ranking steken op plek vier.

Een slepende elleboogblessure luidde het einde in van zijn succesvolle carrière. In 2003 speelde hij op het gras van het Autotron ’s-Hertogenbosch zijn laatste partij, tegen Olivier Mutis.

Een paar maanden na zijn pensionering als speler, in 2004, werd Krajicek de nieuwe toernooidirecteur van het ABN AMRO Open, het ATP 500-toernooi dat hij tweemaal won. Deze functie bekleedt hij tot op de dag van vandaag.

Richard Krajicek, de enige Nederlandse enkelspeler in het mannentennis die een grandslamtitel wist te veroveren: Wimbledon 1996.

PASPOORT

Richard Peter Stanislav Krajicek

Geboortedatum: 6 december 1971

Geboorteplaats: Rotterdam

Hoogste ranking enkelspel: 4

Hoogste ranking dubbelspel: 45

Haarhuis en Eltingh

De namen Paul Haarhuis en Jacco Eltingh worden vaak in één adem genoemd. Niet zo gek, want in 1994 waren ze het beste duo van de wereld. Maar hun prestaties in het enkelspel liegen er ook niet om. In 1995 bereikte Haarhuis de achttiende plek op de wereldranglijst en Eltingh kwam tot plaats negentien.

Haarhuis won één enkelspeltitel. In 1995 was hij de beste bij het ATP-toernooi van Jakarta. Eltingh schreef vier titels op zijn naam: Manchester (1992), Atlanta (1993), Kuala Lumpur en Schenectady (1994).

De erelijst in het dubbelspel is echter vele malen langer. Haarhuis en Eltingh wonnen samen maar liefst 39 toernooien, waaronder alle vier grandslams. Na de Australian Open en de US Open in 1994 en Roland Garros in 1995 maakten zij het kwartet compleet door in 1998 Wimbledon te winnen.

Haarhuis en Eltingh werden door de winst in Londen op het illustere Australische duo Woodforde/Woodbridge het eerste koppel dat op alle vier de grandslamtoernooien de trofee omhoog mocht houden.

Paul Haarhuis en Jacco Eltingh wonnen Wimbledon 1998 en bereikten een carrière Grand Slam.

PASPOORT

Paul Haarhuis

Geboortedatum: 19 februari 1966

Geboorteplaats: Eindhoven

Hoogste ranking dubbelspel: 1

Hoogste ranking enkelspel: 18

PASPOORT

Jacco Folkert Eltingh

Geboortedatum: 29 augustus 1970

Geboorteplaats: Heerde

Hoogste ranking dubbelspel: 1

Hoogste ranking enkelspel: 19

Een extra tintje aan deze geweldige prestatie was dat het gebeurde in het jaar dat Eltingh voor het laatst deelnam op Wimbledon. 1998 werd zijn afscheidsjaar op de tour, maar ook een van zijn succesvolste. Eltingh won dat jaar tien titels, waaronder de Australian Open met Jonas Björkman, en Roland Garros, Wimbledon en het ATP Tour World Championship met Haarhuis. Hij eindigde zijn loopbaan met 44 dubbeltitels op zijn palmares.

Haarhuis verlengde zijn loopbaan zonder zijn vaste dubbelpartner op de ATP-Tour met vijf jaar en krikte zijn totale aantal toernooizeges in het dubbelspel op naar 54. Aan de zijde van Yevgeny Kafelnikov won hij in 2002 zijn laatste titel, op Roland Garros.

Lang na hun tennispensioen maakten Haarhuis en Eltingh verrassend eenmalig hun comeback op de ATP-Tour. Bij het ABN AMRO Open van 2011 accepteerden ze een wildcard van toernooidirecteur Richard Krajicek. Op het Centre Court van Ahoy Rotterdam speelden Haarhuis en Eltingh tegen Mariusz Fyrstenberg en Marcin Matkowski hun allerlaatste profwedstrijd. De opbrengst van dat duel ging naar de Richard Krajicek Foundation.

Niet alleen sportief werkten Haarhuis en Eltingh succesvol samen, ook naast de baan timmerde het tweetal aan de weg. Na hun profcarrière richtten ze TennisEvents op. Het bedrijf organiseerde naast clinics, demonstratiewedstrijden en privétrainingen vijftien jaar lang de AFAS Tennis Classics waarop tennistoppers van weleer in actie kwamen.

Vanaf 2017 is Eltingh technisch directeur bij de KNLTB. Haarhuis werd in 2014 benoemd tot captain van het Billie Jean King Cupteam. Hij bekleedde die functie tot 2021. Sinds 2017 is Haarhuis captain van het TeamNL Davis Cupteam dat onder zijn leiding drie keer de Davis Cup Finals wist te bereiken.

Wesley Koolhof stond in 2022 nummer één op de wereldranglijst in het dubbelspel. Op deze foto uit 2024 serveert hij in de ontmoeting tegen Zwitserland.

Vrouwen

Kea Bouman was in de jaren twintig van de vorige eeuw een grootheid en ze is nog steeds de enige Nederlandse met een grandslamtitel in het enkelspel. Bouman was in 1927 de beste op Roland Garros en ze reikte een jaar later tot de achtste plek op de wereldranglijst van die tijd.

Ook Boumans opvolgster als topspeelster, Madzy Rollin Couquerque, boekte haar beste resultaten op Roland Garros. In 1928 en 1935 bereikte zij daar de kwartfinale en in 1938 de halve finale. Nationaal stond er geen maat op haar: maar liefst veertig keer veroverde ze een Nederlandse titel, waarvan de laatste in 1951. In 1959, toen ze 56 jaar was, reikte ze zelfs nog tot de finale van het enkelspel.

Kiki Bertens (zie kader) was de beste Nederlandse speelster op de wereldranglijst ooit. In 2019 ging ze Betty Stöve, die in 1977 de Wimbledonfinale speelde, voorbij op de WTA-ranglijst. Bertens steeg dat jaar naar de vierde plaats en dat was één plekje beter dan Stöve 42 jaar eerder. Bij de grandslamtoernooien was een halvefinaleplaats op Roland Garros in 2016 de beste prestatie van Bertens. De Wateringse stopte in 2021 met proftennis. Ze won zowel in het enkel- als het dubbelspel tien WTA-titels. Bertens eindigde drie jaren in de mondiale Top10.

Madzy Rollin Couquerque werd veertig keer Nederlands kampioene en reikte in 1959 nog tot de finale, op 56-jarige leeftijd! (Foto Herbert Behrens/Nationaal Archief)

Vóór het tijdperk Bertens maakte Michaëlla Krajicek al op jonge leeftijd furore. Op veertienjarige leeftijd maakte ze bij het WTA-toernooi in Rosmalen – nu Den Bosch –, dat ze drie jaar later zou winnen, haar debuut op de WTA-Tour. In totaal won Krajicek drie WTA-titels. In 2008 piekte ze met een dertigste plaats op de wereldranglijst.

Midden jaren negentig maakten Brenda Schultz, Miriam Oremans en Kristie Boogert de dienst uit in Nederland. Schultz stond vooral bekend om haar kiezelharde opslagen. Dat leverde haar maar liefst zeven WTA-toernooizeges op. In 1996 nestelde Big Brenda zich met een negende plaats in de mondiale Top10. Schultz nam in 1999 afscheid van de tour maar probeerde zeven jaar later een comeback te maken. In Rosmalen wist ze nog de kwartfinale te bereiken maar meer successen kwamen er niet. In 2008 borg ze haar rackets definitief op.

Michaëlla Krajicek is de halfzus van Richard en won in 2004 de US Open voor junioren.

Oremans speelde in haar loopbaan vijf keer een finale van een WTA-toernooi. Een titel leverde het niet op maar ze schopte het wel tot de 25e plaats op de wereldranglijst. In 2002 beëindigde ze haar carrière. Boogert wist haar enige enkelspelfinale op de WTA-Tour niet te winnen. Haar hoogste ranking was plek 29 en deze behaalde ze in 1996. In 2003 speelde ze haar laatste profwedstrijd.

Andere namen die een plaats in de Top50 wisten te bemachtigen, waren Marijke Jansen (#21), Manon Bollegraf (#29), Stephanie Rottier (#30), Marcella Mesker (#31), Elly Appel (#32), Nicole Jagerman (#43) en, het meest recent, Arantxa Rus.

Op 32-jarige leeftijd verbeterde Rus in 2023 met een 41e positie haar beste ranking tot dan toe. Dit had de speelster uit Monster onder meer te danken aan haar eerste toernooizege op het hoogste niveau. In Hamburg pakte ze haar tot nu toe enige WTA-titel.

Arantxa Rus speelt al veertien jaar voor TeamNL in de Fed Cup en de Billie Jean King Cup.

Kiki Bertens

‘Echt niet dat ik hier ooit durf te spelen,’ waren zo ongeveer de eerste woorden die Kiki Bertens als jonge tiener uitsprak tijdens een bezoek aan het Centre Court van Roland Garros. Toch speelde ze in 2016 de halve finale van dit Parijse grandslamtoernooi tegen niemand minder dan Serena Williams. Het werd haar beste prestatie op een major.

Als kind moest Bertens kiezen tussen handbal en tennis. Ze koos voor het laatste en dat legde haar geen windeieren. In 2010 en 2013 werd ze Nederlands kampioen. Zowel in het enkel- als het dubbelspel schreef Bertens internationaal tien WTA-toernooien op haar naam.

Aanvankelijk won Bertens voornamelijk titels op het gemalen baksteen. De eerste internationale toernooizege op het hoogste niveau boekte ze in 2012 in het Marokkaanse Fez, waarna WTA-titels bij de graveltoernooien in Nürnberg (2016 en 2017) en Gstaad (2017) volgden.

Het geloof dat ze ook op andere ondergronden tot de wereldtop behoorde, kwam in 2018 toen ze op Wimbledon de kwartfinale bereikte. Op het snelle hardcourt in Cincinnati bevestigde ze even later haar status door in de finale nummer een van de wereld Simona Halep te verslaan. De WTA onderscheidde Bertens aan het einde van dat jaar met een award voor de ‘meest verbeterde speelster van het seizoen’. Naast de titel in Cincinnati was Bertens in 2018 namelijk ook de beste in Seoul en Charleston.

Een jaar later toonde Bertens haar wereldklasse door bij het grote graveltoernooi in Madrid zonder setverlies door te stomen naar de winst. Onderweg naar deze prestigieuze titel versloeg ze maar liefst vier grandslamkampioenen.

Mede door die uitmuntende prestatie steeg Bertens in 2019 naar de vierde plaats op de wereldranglijst. Ze verbeterde daarmee de vijfde positie van Betty Stöve uit 1977 en geen Nederlandse vrouw heeft dat ooit geëvenaard.

Met het Billie Jean King Cupteam was Bertens in 2016 een paar games verwijderd van een historische finaleplaats in dit landentoernooi. In de beslissende vijfde partij van de halve finale in en tegen Frankrijk moest ze samen met Richel Hogenkamp in drie sets buigen voor het topduo Mladenovic/Garcia.

Na de Olympische Spelen van Tokio in 2021 beëindigde Bertens op 29-jarige leeftijd haar tenniscarrière. Inmiddels is Bertens assistent-coach van TeamNL en KNLTB-coach.

Kiki Bertens is de hoogstgeplaatste Nederlandse speelster ooit op de wereldranglijst in het vrouwenenkelspel.

PASPOORT

Kiki Bertens

Geboortedatum: 10 december 1991

Geboorteplaats: wateringen

Hoogste ranking enkelspel: 4

Hoogste ranking dubbelspel: 16

Vrouwendubbelspel

Geen enkele Nederlandse stond ooit hoger op de dubbelranglijst dan Betty Stöve (zie kader). Ze won in de jaren zeventig drie keer het vrouwendubbelspel op de US Open, twee keer op Roland Garros en een keer op Wimbledon. Daarnaast was ze in het mixdubbel twee keer de beste op Wimbledon en de US Open. Het bracht haar naar de eerste plek op de mondiale ranking voor dubbelaars.

Manon Bollegraf schopte het in 1998 tot de vierde plaats. Ze boekte in totaal 26 toernooizeges. Met name haar drie grandslamtitels in het gemengd dubbelspel steken er bovenuit. Bollegraf speelde op alle grandslams de mixfinale en nam in Melbourne, Parijs en New York de hoofdprijs mee naar huis.

Demi Schuurs is de laatste Nederlandse dubbelspecialiste die de Top10 wist te bereiken. De Limburgse kwam in 2018 tot de zevende positie. De teller wat betreft haar WTA-titels staat op dit moment op zeventien. Brenda Schultz wist ook tot plaats zeven van de dubbelranglijst te komen. Na de US Open van 1995, waar ze de dubbelfinale speelde, zette ze haar beste ranking ooit neer.

Miriam Oremans en Kristie Boogert vormden een goed Nederlands dubbelduo. Op de Olympische Spelen van 2000 in Athene wisten ze een zilveren medaille te winnen. Boogert was in 1994 aan de zijde van Menno Oosting de beste in het mixdubbel op Roland Garros. Boogert (#16) en Oremans (#19) wisten beiden tot de Top20 door te dringen. Kiki Bertens boekte zoals gezegd ook goede resultaten in het dubbelspel en kwam tot de zestiende plaats op de internationale dubbelrangijst.

Linksonder: Manon Bollegraf was succesvol als prof en als coach. Ze was captain van het Fed Cupteam van 2006 tot en met 2013.

Rechtsonder: Demi Schuurs won al achttien WTA-dubbeltoernooien en is in 2024 vijftien jaar actief als tennisprof.

Betty Stöve

Betty Stöve was decennialang de hoogst geklasseerde Nederlandse speelster ooit. De voormalige nummer vijf van de wereld raakte dat record 42 jaar later, in 2019, kwijt aan Kiki Bertens.

Eind jaren zestig zorgden gezondheidsproblemen ervoor dat de carrière van Stöve bijna in de kiem werd gesmoord. Ze zette echter door en bewees na achttien maanden afwezigheid in het tenniscircuit dat haar beste jaren nog moesten komen.

Haar topjaar was 1977, met daarin de beroemde Wimbledonfinale in het enkelspel die ze verloor van de Britse Virginia Wade. ‘Dat blijft voor mij het hoogtepunt van alles. Ook omdat ik in drie finales stond. Dat heeft daarna niemand meer gedaan,’ vertelde Stöve in TENNIS Magazine over die periode.

Stöve won vervelend genoeg ook de eindstrijd in het vrouwendubbel en het gemengd dubbel niet. De Rotterdamse is tot op de dag van vandaag wel de enige die op één grandslamtoernooi in drie finales tegelijk stond. In 1977 werd ze daarom uitgeroepen tot Nederlandse Sportvrouw van het Jaar.

Stöve speelde in totaal maar liefst 28 grandslamfinales, waarvan die op Wimbledon de enige in het enkelspel was. Het leverde haar tien grandslamtitels op: zes in het vrouwendubbelspel en vier in het gemengd dubbelspel.

Het tennisleven van de tweevoudig Nederlands kampioene is op diverse manieren ingekleurd. De jaren zeventig van de vorige eeuw waren namelijk de pioniersjaren van het vrouwentennis. Betty Stöve behoorde tot het ondersteunende team van de gedreven voorvechtster Billie Jean King bij het oprichten van de Women’s Tennis Association (WTA).

Na haar actieve spelerscarrière werkte Stöve als coach van onder anderen Hana Mandlikova, Jana Novotna en afsluitend met Kristie Boogert. Ook was Stöve het eerste vrouwelijke lid van het managementteam van de Internationale Tennis Federatie (ITF) en was ze drie jaar voorzitter van de WTA.

De Nederlandse muziekgroep ‘Bettie Serveert’ uit Arnhem heeft zijn naam ontleend aan de titel van het tennisboek dat Stöve schreef.

Betty Stöve was waarschijnlijk de beste dubbelspeelster ter wereld in de jaren zeventig: in tien jaar tijd won ze won maar liefst 75 WTA-titels in het dubbelspel.

PASPOORT

Betty Filippina Stöve

Geboortedatum: 24 juni 1945

Geboorteplaats: rotterdam

Hoogste ranking enkelspel: 5

Hoogste ranking dubbelspel: 1

2.4 DE ICONEN VAN HET NEDERLANDSE ROLSTOELTENNIS

In het Amerikaanse Newport bevindt zich de International Tennis Hall of Fame. Hier worden spelers en anderen die belangrijk zijn geweest voor de tennissport geëerd. Opgenomen worden in de International Tennis Hall of Fame is een ultieme eer en die is tot nu toe voorbehouden aan drie landgenoten: Monique Kalkman-Van den Bosch (2017), Chantal Vandierendonck (2014) en Esther Vergeer (2023).

Kalkman-Van den Bosch was gedurende de jaren tachtig en negentig een veelzijdige sportvrouw. Ze was niet alleen heel goed in rolstoeltennis maar ook in tafeltennis en in deze eeuw in golf. Bij zowel tafeltennis (1984, Stoke Mandeville) als rolstoeltennis (1992, Barcelona) behaalde ze een gouden medaille op de Paralympische Spelen.

De loopbaan van Kalkman-Van den Bosch liep van 1984 tot 1997. In die jaren won ze onder andere vier keer de US Open, vijf keer de Franse Open en vier keer de Australian Open. Met het Nederlandse team pakte ze acht keer de World Team Cup. Kalkman-Van den Bosch is benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw.

Monique Kalkman en Chantal Vandierendonck (rechts) domineerden het rolstoeltennis bij de vrouwen aan het einde van de vorige eeuw.

Vandierendonck veroverde op de Paralympische Spelen van Seoel (1988) een gouden plak toen rolstoeltennis nog een demonstratiesport was. Vier jaar later pakte ze zilver in de eindstrijd tegen Kalkman-Van den Bosch en in 1996 in Atlanta brons. Drie keer werd Vandierendonck wereldkampioene (1991, 1996 en 1997). In zowel enkel- als dubbelspel voerde ze meer dan honderd weken de wereldranglijst aan.

Superlatieven schieten tekort als het over de mijlpalen van Vergeer (zie kaderstuk) gaat. De beste rolstoeltennisster aller tijden bleef maar liefst 470 wedstrijden op rij ongeslagen. Negen jaar en 221 dagen lang wist ze iedereen te verslaan. In 2013 zette ze een punt achter haar loopbaan.

Diede de Groot is tegenwoordig de grote ster van het rolstoeltennis. De speelster uit Woerden lijkt in de voetsporen te treden van legende Vergeer. In 2021, 2022 en 2023 bleef ze ongeslagen op de grandslamtoernooien en ze veroverde zodoende het Calender Grand Slam. In 2021 werd ze zelfs winnaar van het Golden Slam doordat ze ook op de Paralympische Spelen van Tokio goud won. In maart 2018 beklom De Groot de toppositie op de wereldranglijst van het enkelspel. Drie maanden later was ze ook de mondiale nummer een in het dubbelspel. In 2022 werd De Groot uitgeroepen tot Paralympische Sporter van het jaar, in 2024 tot Wereld Sportvrouw van het Jaar met een beperking (Laureus Award). Haar winning streak besloeg 145 wedstrijden in meer dan drie jaar en kwam pas in mei 2024 tot een einde.

Een Golden Slam, twee Calendar Grand Slams, meervoudig wereldkampioene: er staat geen maat op Diede de Groot.

Esther Vergeer

Novak Djokovic vertelde in een interview dat hij jaloers is op de prijzenkast van Esther Vergeer. Dat is niet zo gek, want als je de prestaties van Vergeer op een rijtje zet, kom je tot duizelingwekkende cijfers. De Woerdense won in haar loopbaan alles wat er maar te winnen viel.

In 1998 won Vergeer op zeventienjarige leeftijd de US Open. Dit gaf haar het geloof in eigen kunnen en was het startsein van een succesvolle zegetocht door de internationale tenniswereld. En dan te bedenken dat ze als kind nooit tennisles volgde. Nadat ze op achtjarige leeftijd door een dwarslaesie in een rolstoel belandde, raakte Vergeer in de ban van sport. ‘Ik heb een handicap, maar ben niet gehandicapt,’ sprak ze uit.

In eerste instantie ging haar interesse uit naar basketbal. Met het Nederlandse team veroverde ze in 1997 goud op het EK, maar tennis veroverde haar hart. Ze had de drive om de beste van de wereld te worden. Daarin slaagde ze glansrijk.

Vergeer won in totaal maar liefst 39 grandslamtitels. In het enkelspel pakte ze tien keer de hoofdprijs op de Australian Open, won ze zes keer Roland Garros en schreef ze zes keer de US Open op haar naam. Wimbledon kende tijdens haar actieve carrière alleen het dubbelspel, dat ze drie keer won.

Op de Paralympische Spelen veroverde Vergeer zeven gouden medailles. Vier keer klonk voor haar het Wilhelmus in het enkelspel en drie keer in het dubbelspel. De wereldkampioenschappen rolstoeltennis won Vergeer maar liefst dertien keer. Zesmaal schreef ze de Nederlandse kampioenschappen op haar naam.

Internationaal kreeg Vergeer erkenning doordat ze tijdens haar loopbaan twee keer de Laureus World Sports Award toebedeeld kreeg. In 2013 beëindigde ze haar carrière en tien jaar later werd ze in Newport opgenomen in de International Tennis Hall of Fame. Vergeer zet zich tot op de dag van vandaag in voor sport, en tennis in het bijzonder. Ze heeft haar eigen Esther Vergeer Foundation en is sinds 2009 directeur van het rolstoeltoernooi op het ABN AMRO Open. In 2018 maakte ze haar debuut als chef de mission tijdens de Paralympische Spelen in Pyeongchang en die rol vervult ze voor de vierde keer tijdens de Paralympische Spelen in Parijs in 2024. Vergeer is geridderd in de Orde van de Nederlandse Leeuw.

Esther Vergeer en haar twee gouden medailles die ze in 2012 in Londen behaalde.

PASPOORT

Esther Mary Vergeer

Geboortedatum: 18 juli 1981

Geboorteplaats: woerden

Hoogste ranking enkelspel: 1

Hoogste ranking dubbelspel: 1

De prijzenkast van De Groot zal de komende tijd waarschijnlijk flink groter moeten worden, want haar actieve carrière zal nog even voortduren.

Andere voormalige nummers een van de wereld zijn Maaike Smit, Jiske Griffioen en Aniek van Koot.

Smit won in 1996 goud in Atlanta en bekleedde een jaar later kortstondig de nummer een-positie. Haar loopbaan liep van 1986 tot 2008.

Van Koot wist op alle grandslamtoernooien de finale te halen en won de titel op de Australian Open (2013), US Open (2013) en Wimbledon (2019). Sinds 2007 eindigde Van Koot elk jaar in de mondiale Top10. In 2013 was ze de nummer een van de wereld.

Griffioen was in 2015 de beste rolstoeltennisster van de wereld. Dat jaar won ze de Australian Open en Roland Garros. Een jaar later pakte ze de Wimbledontitel. In 2017 beëindigde ze haar loopbaan maar ze kwam in 2020 terug. Ze eindigde in 2023 op de derde plaats van de wereldranglijst. Sharon Walraven (2005) en Korie Homan (2007) schopten het tot de tweede plaats op de wereldranglijst. Marjolein Buis was in 2012 de nummer drie.

Mannen

Bij de mannen was Robin Ammerlaan in juli 2002 aanvoerder van de wereldranglijst. De winnaar van het goud in het enkelspel op de Paralympische Spelen (2004) en vijfvoudig grandslamwinnaar beëindigde in 2012 zijn loopbaan.

Andere spelers die de nummer een-positie wisten te bekleden, waren Ricky Molier (1996) en Maikel Scheffers (2011). Molier won in 1996 een gouden medaille op de Paralympische Spelen in Atlanta en was in 1996, 1997 en 2001 wereldkampioen.

Tweevoudig grandslamkampioen Scheffers (Roland Garros 2011 en Australian Open 2012) is nog steeds actief op de tour en heeft een bronzen medaille van de Paralympische Spelen van 2008 in Beijing in de kast hangen.

Ronald Vink (#4 in 2010), Tom Egberink (#4 in 2022) en Ruben Spaargaren (#5 in 2023) zijn andere notabelen in het rolstoeltennis bij de mannen.

Sinds 1998 bestaat binnen het rolstoeltennis het onderdeel quads. In deze klasse hebben de spelers zowel een beperking aan de armen als de benen. Sam Schröder en Niels Vink maken in deze categorie tegenwoordig de dienst uit. Het tweetal verdeelde in 2022 en 2023 de grandslamtitels. Schröder bezette in 2022 de eerste positie op de wereldranglijst. Vink volgde hem een paar maanden later op.

Robin Ammerlaan is tegenwoordig begeleider en coach van junior rolstoeltennissers. Hij was een absolute wereldtopper in zijn wedstrjddagen in de periode 1998 tot en met 2012 (Foto Mathilde Dusol).

2.5 TOPPADEL

Sinds 1 juli 2020 worden alle padelactiviteiten uitgevoerd onder de vlag van de KNLTB. De bundeling van kennis en kracht in een eenduidige dienstverlening heeft bijgedragen aan de immens sterke groei van de padelsport in Nederland.

Omdat padel in Nederland en de ons omringende landen nog een jonge sport is, is het niveauverschil met de wereldtop uit vooral Spanje en Argentinië groot. Het gat tussen de top en de subtop is aanzienlijker dan dat in tennis. Anno 2024 is de ervaring van spelers én coaches in het buitenland vele malen groter dan in Nederland. Maar met de ambitie om in de top acht van de wereld mee te draaien, heeft de KNLTB het topsportprogramma The Keys to Success ontwikkeld om de komende jaren Nederlandse padellers in de wereldtop krijgen.

De internationale toernooien die in Nederland worden georganiseerd, dragen bij aan de promotie van de sport en spelers van eigen bodem kunnen hier ervaring opdoen. Naast het World Padel Tour-toernooi dat in 2022 en 2023 in Amsterdam werd gehouden, zijn er verspreid over het jaar meerdere toernooien van de FIP (International Padel Federation) voor beginnende profs. Meedoen aan het EK en WK is naast het opdoen van ervaring ook belangrijk om een NOC*NSF-status te verkrijgen. De topspelers hebben nu vaak naast hun padelloopbaan nog een baan of ze studeren nog. Het Nederlandse vrouwenteam staat rond plek acht van de wereld. Het mannenteam heeft zich genesteld tussen de plaatsen tien en twaalf en de jeugd behoort inmiddels de beste acht landen van de wereld.

Het FIP Gold-toernooi in Alkmaar, 2022.

2.6 INTERNATIONALE TOERNOOIEN IN NEDERLAND

Anno 2024 zijn er nog twee ATP-toernooien en een WTA-toernooi in Nederland. Sinds 1974 wordt in Rotterdam Ahoy het ABN AMRO Open georganiseerd. Vanaf de eerste editie, die werd gewonnen door Tom Okker, is de bank hoofdsponsor van dit evenement. Het ATP 500-toernooi kent in totaal drie Nederlandse winnaars. Naast Okker (1974) waren dat Richard Krajicek (1995 en 1997) en Jan Siemerink (1998). Okker was in 1975 finalist. Raemon Sluiter speelde in 2003 in zijn thuisstad ook de eindstrijd maar moest zijn meerdere erkennen in Max Mirnyi.

Op de grasbanen van het Autotron in Rosmalen (gemeente ’s-Hertogenbosch) wordt sinds 1989 een ATP-toernooi georganiseerd. In 1996 is daar een WTA-toernooi aan toegevoegd. Richard Krajicek was in Rosmalen tweemaal succesvol. Zowel in 1994 als in 1997 greep hij de titel. Sjeng Schalken nam in 2002 en 2003 de hoofdprijs mee naar huis. Tim van Rijthoven schreef in 2022 een jongensboek door met een wildcard op zak de ene na de andere wereldtopper te verslaan richting zijn eerste ATP-titel. Tallon Griekspoor volgde hem een jaar later op in wat door hemzelf wordt omschreven als zijn mooiste tennisdag ooit. Michiel Schapers (1991), Peter Wessels (2007) en Raemon Sluiter (2009) waren dicht bij een toernooizege op het Brabantse gras maar gingen in de finale van het ATP 250-toernooi onderuit.

Michaëlla Krajicek is de enige Nederlandse winnares van wat nu de Libéma Open heet. De halfzus van Richard Krajicek pakte in 2006 op zeventienjarige leeftijd de titel. Miriam Oremans verloor in 1997 en 1998 de titelstrijd. Kiki Bertens was in 2019 dicht bij de overwinning maar dolf in de finale van het WTA 250-toernooi ondanks vijf wedstrijdpunten het onderspit.

Op het hoogste niveau was ook de Dutch Open jarenlang een toonaangevend evenement. Van 1957 tot en met 1994 was ’t Melkhuisje in Hilversum het decor. In 1995 verhuisde het ATP-toernooi naar Amsterdam en van 2002 tot en met 2008 vond het in Amersfoort plaats. Tom Okker (viermaal) en Martin Verkerk (2004) waren de Nederlandse winnaars van dit ATP-toernooi. Fred Dehnert (1957), Piet van Eijsden (1958), Okker (1965 en 1978), Siemerink (1995) en Sluiter (2003) waren er finalist.

Sinds 2019 staat de Dutch Open als challengertoernooi op de kalender. Griekspoor won de titel in 2021 door Botic van de Zandschulp te verslaan en in 2022 versloeg hij in de finale Carballés Baena. Andere challengertoernooien in Nederland waren in Valkenswaard (1986-1989), Scheveningen (1993-2016), Groningen (2003-2004) en Alphen aan den Rijn (2007-2017).

Robin Haase deed in 2024 voor de zestiende keer mee aan het ABN AMRO Open. Hij haalde net als in 2022 de dubbelfinale, maar won dit keer niet.

De Dutch Open was van 1957 tot en met 1973 ook een WTA-toernooi. Jetty Wienese was in 1958 de winnares en Betty Stöve in 1972 en 1973. Finaleplaatsen waren er voor Zus Peters (1958 en 1959), Trudy Groenman (1966) en Marijke Schaar (1972).

Na de Libéma Open was van 2021 tot 2024 het Amstelveen Women’s Open het grootste vrouwentoernooi in ons land. De eerste editie van het met 60.000 dollar gedoteerde ITF-toernooi werd gewonnen door Quirine Lemoine. In 2024 neemt BICT Groep ITF The Hague de organisatie over. Kleinere ITF-toernooien voor mannen en vrouwen zijn er de laatste jaren in Alkmaar, Amstelveen, Den Haag, Eindhoven, Oldenzaal en Haren.

Het grootste evenement voor de rolstoeltennissers is de Wheelchair Tennis Masters. Dit wereldkampioenschap voor rolstoeltennissers en quadspelers werd voor het eerst georganiseerd in 1994. Tot en met 1999 vonden deze Masters in Eindhoven plaats. Vervolgens waren Amersfoort (2000-2005) en Amsterdam (2006-2010) de speelsteden. De laatste keer dat de wereldtoppers in Nederland neerstreken, was in 2022. Plaats van handeling: Oss. Alle grote Nederlandse spelers hebben een trofee van de Wheelchair Tennis Masters in hun prijzenkast staan: Ricky Molier (1998), Robin Ammerlaan (1999-2001, 2003, 2005-2007 en 2009) en Maikel Scheffers (2009) bij de mannen en Monique Kalkman (1994 en 1995), Chantal Vandierendonck (1996), Maaike Smit (1997), Esther Vergeer (1998-2011), Jiske Griffioen (2012, 2015 en 2016), Aniek van Koot (2014) en Diede de Groot (2017-2023) bij de vrouwen. Niels Vink was in 2021 en 2023 de beste bij de quads. Sam Schröder won dat onderdeel in 2022.

Sam Schröder won alle grandslamtoernooien al twee keer, voor het laatst op de Australian Open. Hij wisselt stuivertje met Niels Vink als de beste quad-speler van de wereld.

De jeugd en de seniors kunnen in ons land de laatste jaren ook aan hun trekken komen op een door de ITF georganiseerd internationaal niveau. In 2023 werden maar liefst tien ITF-juniorentoernooien georganiseerd en zeven internationale seniortoernooien.

In 2022 werd in Nederland het eerste grote padeltoernooi georganiseerd. In de Centrale Markthal in Amsterdam kon het publiek de wereldtop in actie zien. De duo’s Marcella Koek/Steffie Weterings, Tess van Dinteren/ Milou Ettekoven, Sten Richters/Robin Sietsma en Bram Meijer/Uriël Maarsen mochten voor het eerst proeven aan het World Padel Tour-niveau maar konden geen prijzen pakken.

Een jaar later werd AFAS Live in Amsterdam omgetoverd tot padelhal. Ook hier kwamen verschillende Nederlandse koppels in actie maar ze kwamen niet door de openingsronde.

Kea Bouman, hier naast tennislegende Bill Tilden, wist als enige Nederlandse tennisspeelster een grandslamtoernooi in het enkelspel te winnen: Parijs 1927.

2.7 OLYMPISCH TENNIS

In 1924 verdween tennis van het programma van de Olympische Spelen maar sinds 1988 is het weer een olympische sport. Nederland behaalde tot nu toe een zilveren en een bronzen medaille. Kea Bouman en Henk Timmer zorgden in 1924 voor het enige eremetaal in de twintigste eeuw: brons in het gemengd dubbelspel. Kristie Boogert en Miriam Oremans waren in 2000 goed voor een zilveren plak in het vrouwendubbel. Het duo verloor de olympische finale in Sydney van Serena en Venus Williams. In 2024 worden de Olympische Spelen in Parijs op Roland Garros gehouden. Het maximum aantal spelers per land is twaalf, netjes verdeeld in zes mannen en zes vrouwen. Blessures voorbehouden is een aantal Nederlandse tennissers voor Parijs gekwalificeerd.

Paralympisch tennis

Op de Paralympische Spelen wordt getennist sinds 1992. In 2004 werd het onderdeel quads geïntroduceerd. Nederland leidt in ieder geval tot de spelen van Parijs het historisch medailleklassement, met in totaal 51 medailles (23 x goud, 15 x zilver, 13 x brons) in het rolstoeltennis.

In het mannenenkelspel wisten Ricky Molier (1996) en Robin Ammerlaan (2004) een gouden medaille te veroveren. Een zilveren plak was er voor Ammerlaan in 2008 en voor Tom Egberink bij de Paralympische Spelen van Tokyo, die door corona een jaar waren uitgesteld en in 2021 werden gehouden. Brons was er eerder voor Maikel Scheffers (2008) en Ronald Vink (2012).

De vrouwen domineerden op alle Paralympische Spelen. Monique Kalkman-Van den Bosch (1992), Maaike Smit (1996), Esther Vergeer (2000-2012), Jiske Griffioen (2016) en Diede de Groot (2020) eisten allen het gouden eremetaal op.

Jiske Griffoen in 2016, het jaar dat ze paralympisch kampioen werd en de Australian Open en Wimbledon won.

Ook het dubbelspel leverde bij alle Paralympische Spelen goud op voor de Nederlandse vrouwen. Het mannendubbelspel werd alleen in 2000 gewonnen, door het duo Molier/Ammerlaan.

Sam Schröder en Niels Vink pakten in Tokio in hun quad een gouden plak in het dubbelspel. Individueel won Schröder in Japan zilver en Vink brons.

Sinds 2004 worden in het dubbelspel van de quads ook gemengde paren toegelaten. Monique de Beer won samen met Bas van Erp in Athene brons. Voor de Paralympische Spelen in Parijs verwacht de Nederlandse équipe opnieuw veel succes.

2.8 NATIONALE TEAMS

De grootste landencompetities in het tennis zijn de Davis Cup voor de mannen, de Billie Jean King Cup voor de vrouwen en de World Team Cup voor de rolstoeltennissers.

Het Nederlands mannenteam speelt sinds 1920 mee in het landentoernooi, terwijl de vrouwen vanaf 1963 acte de présence geven.

Het wereldkampioenschap voor de rolstoeltennissers zag in 1994 voor het eerst het daglicht. Zowel het mannen- als het vrouwenteam werden in verschillende samenstellingen meerdere malen wereldkampioen. De Nederlandse mannen wonnen sinds 1994 zes keer de wereldtitel. De vrouwen werden maar liefst 22 keer gekroond tot wereldkampioen, voor het laatst in 2023.

Billie Jean King Cupteam

Twee keer wisten de Oranjevrouwen tot de eindstrijd van de Billie Jean King Cup (voorheen Fed Cup) door te dringen. In 1968 was Australië met 3-0 te sterk en in 1997 werd in ’s-Hertogenbosch met 4-1 verloren van Frankrijk. Het laatste wapenfeit werd geleverd in 2016, toen Nederland tot de halve finale reikte. In en tegen Frankrijk werd nipt met 3-2 verloren. Een opsteker bereikte TeamNL in 2024 toen de ploeg zich kwalificeerde voor de play-offs van de Wereldgroep in november tegen Slovenië.

Betty Stöve won maar liefst 45 van de zestig wedstrijden (single en dubbel) die zij voor ons land speelde. Zij is dan ook de meest succesvolle speelster. Miriam Oremans werd het vaakst geselecteerd. Zij was maar liefst betrokken bij 39 ontmoetingen. Arantxa Rus is de huidige kopvrouw van het Billie Jean King Cupteam en is met veertien actieve jaren koploper voor Nederland.

Op 2 oktober 2021 wonnen de Nederlandse rolstoeltennisvrouwen Aniek van Koot, Diede de Groot en Jiske Griffioen de World Team Cup (Foto Srdjan Stevanovic).

Davis Cupteam

De mannen spelen sinds 1920 mee in de Davis Cup, die in 1900 voor het eerst werd georganiseerd. Henk Timmer heeft tot nu toe in totaal de meeste punten voor Nederland binnengehaald. Van de 65 partijen die hij speelde, won hij er 43. Robin Haase speelde in 28 ontmoetingen een rol en is daarmee de vaakst geselecteerde speler. Paul Haarhuis heeft de langste loopbaan als Davis Cup-speler. De huidige captain van TeamNL was als speler zestien jaar actief voor Oranje.

In 2001 boekte het Nederlandse mannenteam zijn beste resultaat met het bereiken van de halve finale. In Rotterdam Ahoy werd met 3-2 verloren van Frankrijk.

In 2019 is de opzet van de Davis Cup veranderd. Nederland wist in 2019, 2022, 2023 en 2024 de laatste fase van het landentoernooi – de zogenoemde Davis Cup Finals – te bereiken. In 2023 werd TeamNL in de kwartfinale uitgeschakeld door latere winnaar Italië.

2.9 DE NEXT GEN

De laatste jaren is het aantal KNLTB-jeugdleden gekrompen. De vijver om nieuw toptalent uit te vissen, is dus kleiner geworden. Wel zijn de jeugdleden steeds beter in kaart gebracht, want er is en wordt veel geïnvesteerd in het gebruik van data. Deze gegevens over de spelers zorgen ervoor dat de wijze waarop elk jeugdlid zich ontwikkelt beter kan worden gevolgd. Hierdoor kan het wedstrijd- en trainingsaanbod nauwkeuriger worden afgestemd op de jonge (rolstoel)tennisser of padeller. De allerkleinsten maken via Tenniskids TOF hun intrede in het datasysteem.

Op de internationale jeugdranglijst eindigden in 2023 vijf Nederlandse junioren in de Top100. Thijs Boogaard, Abel Forger en Mees Röttgering bij de jongens en Rose Marie Nijkamp en Joy de Zeeuw bij de meisjes. Boogaard won in 2022 het vooraanstaande juniorentoernooi Les Petits As. Hij werd de eerste Nederlandse winnaar na Richard Krajicek in 1985 van dit wereldkampioenschap voor spelers tot en met veertien jaar.

Team NL gaat in 2021 uit zijn dak na een 3-2 overwinning op China in de Billie Jean King Cup.

Jesper de Jong (de foto is van 2020) overleefde de kwalificaties van het Australian Open in 2024 en verloor in de tweede ronde van de latere winnaar Jannik Sinner.

Bij het rolstoeltennis sloot Ivar van Rijt 2023 af als de mondiale nummer vier op de juniorenlijst. Isa Schogt behaalde de negende plek van de ITF-ranking voor meisjes tot en met achttien jaar.

Nederland kent uit het verleden goede resultaten in het juniorencircuit. Hoogtepunten waren de grandslamtitels. Zo won Sjeng Schalken in 1994 het juniorentoernooi van de US Open. Thiemo de Bakker was in 2006 de beste op Wimbledon. Michaëlla Krajicek pakte de juniorentitel op de US Open in 2004 en Arantxa Rus won het meisjestoernooi van de Australian Open in 2008. Op Wimbledon waren eerder Fenny ten Bosch (1952), Judith Salomé (1967) en Brenda Schultz (1988) winnaars van het juniorenenkelspel.

Maar Nederland kent ook veel laatbloeiers. Tallon Griekspoor en Botic van de Zandschulp braken als twintigers door op de ATP-Tour. Jesper de Jong en Gijs Brouwer staan in de Top200 en zijn niet ver verwijderd van de magische Top100. Rus bereikte in 2023 op 32-jarige leeftijd haar hoogste notering (#41) op de wereldranglijst.

Ondanks twee sets achterstand heeft het Nederlandse Davis Cupteam het herendubbelspel gewonnen tegen Frankrijk. Nederland leidt op 8 mei 1938 opeens verrassend met 2-1 en Tod Hughan (rechts) is zijn partner Hans van Swol in de armen gevlogen. De ballenjongens kijken geamuseerd toe. Helaas zal de Nederlandse ploeg de resterende enkelspelen verliezen en wint Frankrijk alsnog met 2-3.

3 MATCHMAKERS

De Koninklijke Nederlandse Lawn Tennis Bond (KNLTB) is het overkoepelende orgaan van de tennis- en padelsport. De afgelopen decennia hield de bond zich voornamelijk bezig met het organiseren van competities, talentontwikkeling en het ondersteunen van de tennisverenigingen en hun leden. De overgang naar een tennis- en padelbond die naast verenigingen ook ongebonden sporters en zelfstandige centra faciliteert en ondersteunt, is een grote geweest. Veranderingen als individualisering, consumentisme en flexibilisering hebben geleid tot een andere samenleving waarbij de oude opstelling van de KNLTB als monopolist op tennisgebied niet langer voldeed. Dit hoofdstuk gaat over hoe de KNLTB is veranderd en zich heeft ontwikkeld van een klassieke sportbond tot een moderne organisatie waar de focus is gericht op de sporter zelf. Maar ook wat de KNLTB is gebleven: een matchmaker.

3.1 LEGITIMITEIT EN IMPACT

Door naast het bedienen van de traditionele verenigingen ook zelfstandige centra te ondersteunen en tennis en padel voor ongebonden sporters te faciliteren, is de legitimiteitspositie van de KNLTB in de sporten tennis en padel verstevigd. De bond is er nu voor iedereen: leden, fans en ongebonden sporters. De traditionele tennisverenigingen kunnen zeker profiteren van deze taakverbreding. Door een meer consumentgerichte aanpak kunnen clubs beter inspelen op de behoeften van zowel bestaande als potentiële leden. Dit biedt kansen voor verenigingen om hun aanbod te diversifiëren en aantrekkelijker te maken, wat uiteindelijk kan leiden tot een toename van het aantal leden en een sterkere positie binnen de sportmarkt.

De verenigingen zijn enthousiast over nieuwe producten als boekingsplatform Meet & Play, waarmee ze ongebonden tennissers en padellers kunnen bereiken. Aan de andere kant vraagt de taakverbreding om heldere communicatie met de verenigingsbestuurders. Die verwachten dat ongebonden tennissers en zelfstandige centra geen voorkeursbehandeling krijgen van hun sportbond, die traditioneel altijd de verenigingen op één zette. Aan de KNLTB de uitdagende taak ervoor te zorgen dat verenigingen, centra, tennis- en padelscholen en andere organisaties naast elkaar kunnen bestaan en samenwerken in één netwerk.

Het KNLTB-jaarcongres 2024

De missie om méér mensen méér tennis en padel te laten spelen bij verenigingen en op andere locaties vergroot de impact van deze racketsporten op de Nederlandse samenleving. Door het aanbod te verbreden en toegankelijker te maken, kunnen meer mensen de voordelen ervaren van een verbeterde fysieke gezondheid, sociale interactie en persoonlijke ontwikkeling. Bovendien kan het helpen om een sterkere gemeenschapszin te creëren en mensen van verschillende achtergronden samen te brengen. De speler hoeft zich niet te binden aan één aanbieder maar blijft wel verbonden aan de sport. Keuzevrijheid en toegevoegde waarde zijn voor de speler van nu namelijk heel belangrijk. Lid of geen lid, iedereen betaalt een eerlijke bijdrage voor de producten/diensten die worden afgenomen. De KNLTB verbindt en zorgt voor balans in het netwerk, waardoor de sport bereikbaar en betaalbaar blijft.

Daarom promoot de KNLTB de sporten tennis en padel op alle vlakken, wordt het aanbod telkens vernieuwd en beweegt de organisatie mee met de veranderende behoeften. Om te kunnen functioneren als een maatschappelijk betrokken organisatie en een toonaangevende sportbond is een andere opstelling nodig dan 125 jaar geleden. De KNLTB is nu de gids in de tennis- en padelcommunity en zal zijn meerwaarde dienen te bewijzen aan alle spelers, leraren, verenigingen en andere aanbieders. Alleen dan kan de bond succesvol in de rol van verbinder zijn. Aan de KNLTB de taak om ook de volgende 125 jaar ervoor te zorgen dat het vertrouwen behouden blijft en de dienstverlening aan een ieder binnen het systeem op maat en actueel blijft.

3.2 DE KNLTB ALS MATCHMAKER

De KNLTB ondersteunt, acteert als verbinder, ontwikkelt en vernieuwt en is de matchmaker in het ecosysteem van tennis en padel. Dat doet de bond met een brede beroepsorganisatie, op locatie en op het bondsbureau op het NTC. Alle afdelingen staan ten dienste aan de sport en de gebruikers. Die kwaliteit van de dienstverlening is cruciaal.

De accountmanagers en verenigingsondersteuning

Belangrijke matchmakers van de KNLTB zijn de accountmanagers. De titel is in de loop der tijd veranderd van verenigingsondersteuner naar accountmanager, en daarmee is ook de rol gewijzigd.

Het speelveld waarmee verenigingen te maken kregen en krijgen op allerlei gebied is enorm groter en complexer geworden. Of dat nu gaat om accommodatievraagstukken, regelgeving of zaken als duurzaamheid en veilige sport. En dat rechtvaardigde een omslag binnen de organisatie over de wijze waarop de verenigingen geholpen en begeleid dienden te worden.

De functie van de accountmanager ontwikkelde zich van relatiebeheerder en hulpverlener naar een professional die het sportcentrum en de sportvereniging in bestuurlijk-organisatorisch en sporttechnisch beleid adviseert en begeleidt. Vanuit die visie en aanpak wordt de samenwerking tussen verenigingen en zelfstandige centra gestimuleerd. Worden verenigingen gestimuleerd om deel uit te maken van en invloed uit te oefenen binnen gemeentelijke (sport)politieke netwerken.

‘De KNLTB richt zich op 1 miljoen tennissers en/of padellers. Wij willen iets faciliteren waarbinnen alles beschikbaar is om onze sporten te beoefenen zoals jij het wil, in een veilige omgeving, op goede banen, met bekwame leraren, met verenigingslidmaatschap, zonder lidmaatschap, hybride, noem maar op. Wij doen die belofte aan iedereen, maar om dat goed te doen, moeten er voor aanbieders een aantal voorwaarden gelden. En vergeet niet, op deze manier doet de KNLTB ook precies wat het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, NOC*NSF en eigenlijk de gehele maatschappij van ons vragen: faciliteer een aantrekkelijk sportaanbod op een veilige en verantwoorde manier waar en wanneer sporters willen.’

Robert Jan Schumacher, directeur Dienstverlening bj de KNLTB

De KNLTB voorziet uiteraard in een breed scala aan vooral digitaal ondersteuningsmateriaal. Er wordt veel aandacht besteed aan het verstrekken van relevante data, waarmee verenigingen en andere stakeholders hun beleid kunnen ontwikkelen, met een focus op bijvoorbeeld doelgroepen, vestigingsvraagstukken en een stabiele, moderne toekomst.

De KNLTB-accountmanagers bijeen in 2023.

In het kader van het verbinden van partijen en het delen en uitwisselen van kennis zijn de contacten tussen verenigingen, en zeker die met gedeelde uitdagingen en kansen, van groot belang.

Als echte matchmakers organiseren de accountmanagers daarom kringbijeenkomsten in de regio, faciliteren ze workshops en webinars en schakelen waar nodig en gewenst specifieke expertises in, zoals procesbegeleiders en juristen.

Ledenwerving en behoud

De KNLTB ondersteunt verenigingen op het gebied van het behouden en werven van leden, passend bij het profiel van de club. Was het voorheen voldoende om promotiematerialen zoals flyers en draaiboeken voor een open dag aan te bieden, tegenwoordig zet de KNLTB ook andere en veelal digitale marketinginstrumenten in om nieuwe leden te werven. Proeflidmaatschappen, startersclinics en zomerlidmaatschappen zijn inmiddels beproefde concepten die inspelen op de behoefte van de sporter. Vooral de Zomerchallenge, een zomerlidmaatschap van drie maanden, slaat aan: een laagdrempelige manier om kennis te maken met tennis of padel, 35 procent van de deelnemers blijft lid na de zomer. De KNLTB ondersteunt dit met promotiematerialen, landelijke mediacampagnes en advertenties via social media. De activiteiten kunnen worden gepromoot via het platform KNLTB Meet & Play. Voor open dagen verhuurt de KNLTB complete promotiepakketten, inclusief rackets.

Schooltennis in Enschede met Jacco Eltingh.

Het aantal jeugdleden loopt de laatste jaren langzaam terug. Daarom wordt specifiek voor de jeugd in april de Vriendjesmaand gehouden, waarbij vriendjes van jonge leden kennis kunnen maken met tennis. Op jaarbasis komen gemiddeld ongeveer 15.000 kinderen op deze wijze in aanraking met de sport. De samenwerking van vrijwilligers en de leraren op de club is hierbij belangrijk. Daarnaast stimuleert de KNLTB verenigingen samenwerking te zoeken met een basisschool of een buitenschoolse opvang (BSO). Met de tennisleraar en het bijbehorende pakket Tenniskids@school heeft de vereniging alles wat nodig is om deze lessen te kunnen verzorgen. Voor ouderen is er het programma OldStars. Door middel van een aangepaste spelvorm, beweegvormen en sociale activatie wordt geprobeerd geïnteresseerden en oud-tennissers ertoe te bewegen (weer) lid te worden van een vereniging.

De accountmanager

Om verenigingen sterk en toekomstbestendig te houden, is het delen van kennis essentieel. Dat is een belangrijke taak van de afdeling Verenigingsondersteuning, die onder leiding staat van Benoit Gilissen.

Gilissen was vanaf het jaar 2000 als tennisser actief bij vijf verschillende verenigingen en speelt sinds 2022 ook padel. Hij is sinds 2014 in dienst van de KNLTB. Hij studeerde in Utrecht af op de onderwerpen sportbeleid en sportmanagement en was daarna beleidsadviseur bij de gemeente Bunnik.

‘In 2024 heeft de KNLTB in totaal dertien accountmanagers in dienst. Per werkgebied is er een accountmanager voor verenigingen, tennis- en padelscholen en gemeenten. Daarnaast zijn er sinds 2022 twee accountmanagers die zich specifiek bezighouden met tennis- en padelcentra. In 2023 is een accountmanager Lokale Overheden aangesteld die samen met de andere accountmanagers het contact met de gemeenten onderhoudt,’ vertelt Gilissen. ‘Waar voorheen de focus lag op verenigingen is het werkveld van de accountmanager anno 2024 erg breed. In principe is de accountmanager dé spil in zijn of haar regio en van betekenis voor iedereen die een rol speelt in het organiseren van onze sporten. En dat zeker niet alleen bij verenigingen, centra of gemeenten. We hebben bijvoorbeeld steeds meer contact met gemeentelijke sportbedrijven en buurtsportcoaches.’

‘De accountmanagers gaan altijd uit van het eigenaarschap en de zelfredzaamheid van een club of centrum. De accountmanager faciliteert maar men moet zelf aan de slag. Uiteindelijk zorgt dat voor het beste en meest duurzame resultaat,’ aldus Gilissen. De data van Club Analytics zijn voor verenigingen natuurlijk heel interessant omdat ze zichzelf dan op meerdere gebieden kunnen vergelijken met verenigingen van dezelfde grootte, uit hun regio of landelijk. En om daarvan te leren. Andersom weten de verenigingen, tennis/padelscholen en gemeenten de accountmanager ook goed te vinden. Uiteindelijk leggen accountmanagers op jaarbasis zo’n 1.600 bezoeken af.’

De accountmanager doet nog meer. ‘Hij of zij koppelt verenigingen aan elkaar via kringen, waaraan gemiddeld tien verenigingen deelnemen. De kring krijgt de laatste updates en informatie. Vrijwel alle kringen zitten bovendien met de accountmanager in een appgroep; dat schakelt prettig en snel. Aanvullend zijn er nog kringen aan de hand van een bepaald thema, zoals jeugd en padel.

De accountmanagers bereiken niet alleen bestuurders. ‘We willen dat iedereen die betrokken is bij de vereniging, dus ook commissieleden en leraren, bekend is met de meerwaarde die de KNLTB kan leveren. Daarom praten ze vaak na een gesprek met de verenigingsbestuurders ook nog met commissieleden.

Juridische zaken en Fair Play

Waar juridische ondersteuning zich vroeger voornamelijk richtte op adviezen op het gebied van verenigingsstatuten en -reglementen en ondersteuning op arbeidsrecht en vergunningen, is de afgelopen dertig jaar een inhaalslag gemaakt. Verenigingen die zijn aangesloten bij de KNLTB zijn automatisch verzekerd voor ongevallen en kunnen zich gratis aanmelden voor andere collectieve verzekeringen. Besturen van verenigingen kunnen gratis gebruikmaken van eerstelijns juridische dienstverlening. Een belangrijk deel van deze dienstverlening is gericht op preventie, bijvoorbeeld bij het aangaan van overeenkomsten of te verwachten conflicten. De KNLTB volgt de wet- en regelgeving en vertaalt dat naar de sportorganisatie. In geval van gerechtelijke procedures kan de KNLTB steun bieden door verenigingen in contact te brengen met juridische experts/advocaten die hen tegen een gereduceerd tarief kunnen bijstaan.

Ook het inzetten van een procesbegeleider kan de club verder helpen.’

‘Leraren kunnen niet alleen contact opnemen met de afdeling Leraren maar ook met de accountmanagers. De accountmanagers haken aan bij iedere nieuwe lerarenopleiding om te vertellen wat zij kunnen betekenen. Samen met de afdeling Leraren zoeken ze proactief contact met eigenaren van tennis-/padelscholen. Het contact met de leraren doen we zoveel mogelijk via de vereniging(en) waar de leraar actief is, om zo de samenwerking tussen bestuur, commissies en leraar te versterken.’

Gilissen legt nog wel even uit dat niet alleen zijn afdeling de contacten onderhoudt. ‘Dat doen de accountmanagers natuurlijk samen met alle andere KNLTB-collega’s via onze websites, nieuwsbrieven, webinars, workshops, opleidingen enzovoorts. De accountsmanagers merken dat nagenoeg iedereen ervoor openstaat om de nieuwste ontwikkelingen, trends, ideeën en programma’s te bespreken met de KNLTB. Met als doel ervoor te zorgen dat over 125 jaar nog steeds tennis en padel gespeeld kan worden bij verenigingen en centra.’

PASPOORT

Benoit L.A. Gilissen

Geboortedatum: 19 augustus 1984

Geboorteplaats: Maastricht

Functies KNLTB: sinds januari 2019 als manager Verenigingsondersteuning verantwoordelijk voor de afdeling met achttien medewerkers (waarvan dertien accountmanagers) die alle verenigingen in Nederland met raad en daad bijstaan. Gilissen was eerder accountmanager voor Gelderland (2016-2019) en verenigingsadviseur Binnendienst (2014-2016).

Tennis is Fair Play, met bondsvoorzitter Roger Davids in 2017.

Aandacht voor privacy, goed sportbestuur, inclusiviteit en een veilige sportomgeving is in de huidige tijd terecht een belangrijk onderwerp. De KNLTB ondersteunt de verenigingen vooral in preventief opzicht met hulpmiddelen en materialen om die veilige en integere sportomgeving te realiseren en te borgen. Onderdeel daarvan zijn bijvoorbeeld de gedragscodes. Het systeem Fair Play van de KNLTB kent een systematiek en tuchtorganen waarin de rechtsgang is georganiseerd.

Accommodatie en verduurzaming

Met de komst van all weatherbanen konden sporters op elke dag van het jaar en steeds vaker spelen. In het verleden hielp de KNLTB verenigingen dan met informatie over aanleg en baansoorten. Een advies werd niet gegeven. Er ontstond een grote druk op de accommodaties en vrijwilligers en de duurzame, speltechnisch en medisch zo geschikte baansoort gravel dreigde te verdwijnen. De KNLTB adviseert en helpt nu met de realisatie van nieuwe banen en accommodaties. Door de opkomst van padel en pickleball staat de bond met raad en daad klaar om de accommodaties aan te passen en geschikt te maken voor deze nieuwe racketsporten.

De KNLTB ondersteunt tegenwoordig elke vereniging en alle aangesloten sportcentra bij het accommodatiebeleid door het geven van advies en het bieden van praktische hulp op het gebied van onderhoud, beheer, nieuwbouw of vervanging van banen, beschikbare subsidies en verduurzaming. Deze aspecten hebben een grote impact op het functioneren en de uitstraling van de vereniging en spelen ook een belangrijke rol in de financiële situatie.

Daarnaast verleent de KNLTB indirecte ondersteuning door de belangen van de verenigingen te behartigen bij het opstellen van (bouw)regelgeving tussen overheid, sport en markt. Dat gaat via het kwaliteitszorgsysteem, met voorschriften, richtlijnen en aanbevelingen voor gecertificeerde sportaccommodaties, belangenbehartiging op het gebied van sportsubsidies, en relevante maatschappelijke ontwikkelingen die van invloed kunnen zijn op het sportaccommodatiebeleid. Deze relevante kennis en informatie wordt gedeeld via artikelen, de website en/of cursussen. Zo creëert de KNLTB de juiste voorwaarden om aangesloten aanbieders direct of indirect te ondersteunen bij het voeren van een effectief accommodatiebeleid.

Tennisbanen en padelbanen in Houten.

Promotie en inspiratie

De KNLTB zorgt betreffende padel en tennis voor de volledige informatievoorziening ten behoeve van verenigingen en voor de publiciteit.

Deze communicatie richt zich op het informeren van bestuurders, vrijwilligers en leraren via de sites Centrecourt.nl en knltb.nl, mailingen, (e-)magazines en post. Inhoudelijk richt deze communicatie zich op actualiteiten, producten en diensten van de KNLTB en uitnodigingen voor events. Maar de communicatie op het gebied van publiciteit en promotie kan bijvoorbeeld ook verlopen via kranten als het Algemeen Dagblad en de socialmedia-kanalen en het YouTube-kanaal van de KNLTB.

De KNLTB organiseert campagnes (beleef, ontdek, speel, organiseer), zet media in, richt online platforms in, zorgt voor de nodige public relations.

Competitie

Wedstrijden organiseren zit diep in het DNA van de KNLTB. In 1900 werd al gepoogd wedstrijden tussen verenigingsteams onderling te organiseren maar een echte bondscompetitie met een landskampioen kwam er pas in 1915. De interesse in deelname aan competities groeide gestaag, vooral na de oorlogsjaren 1940-1945. In 1953 schreven meer dan duizend teams zich in voor de landelijke competitie op zondag, terwijl bijna driehonderd teams, verdeeld over tien districten, zich inschreven voor de zaterdagcompetitie.

Vijftig jaar later, in de eenentwintigste eeuw, schreven meer dan 35.000 teams zich in voor de voorjaarscompetitie. Op alle weekdagen was er een tenniscompetitie. Afdelingen met acht teams en zeven speeldagen hadden de traditionele opzet met thuis- en uitwedstrijden langzaam doen vergeten. Er ontstonden ook een najaars- en wintercompetitie Maar toen stokte de groei en klaagden spelers en clubs over te grote reisafstanden. Ze wilden graag kortere wedstrijddagen en andere competitievormen. In de afgelopen vijftien jaar nam de KNLTB de opmerkingen ter harte en na gedegen onderzoek bij spelers en clubs werd het competitieaanbod volledig vernieuwd. Het onderscheid tussen regionale, districtsen landelijke competities verdween, wedstrijden werden ingekort, regels werden versoepeld en verenigingen werden ontlast met digitale ondersteuning. De vrijdagavondcompetitie groeide uit tot de meest populaire competitie in het land, terwijl de 8 & 9 competitie voor beginnende spelers een succes bleek. Junioren- en tenniskidscompetities werden volledig geïntegreerd. Door de sporter centraal te stellen, onderging het volledige format van de competitie een aanpassing. Er kwamen flexcompetities via KNLTBMatch, evenals een laddercompetitie voor op de vereniging. Spelers voeren zelf hun uitslagen in op MijnKNLTB of de ClubApp en resultaten en aanpassingen in speelsterktes worden prompt verwerkt.

De KNLTB competitieleider

Maikel Adriaanse, competitieleider senioren van de KNLTB, is in zijn nopjes als hij de cijfers van de Voorjaarscompetitie 2024 deelt. ‘We hebben dit voorjaar bijna 50 procent meer padelteams dan in 2023: 5.200 om 3.700. En tennis daalde amper, van 27.505 teams naar 27.363.’ Adriaanse ademt competitie. Sinds 2001 is de HEAO-sporteconoom in dienst bij de KNLTB en competitie is zijn specialiteit. ‘Alle wedstrijden zijn mooi maar als KNLTB betekenen we toch het meest voor spelers en verenigingen in competitieverband. Tenminste, dat vind ik.’

Adriaanse is gepokt en gemazeld als het om de competitie gaat. Begin deze eeuw draaide hij de duizenden competitiewedstrijden van Brabant en later Regio Zuid in elkaar. ‘Eerst nog met papieren inschrijfformulieren, hè. En promotie- en degradatieverzoeken, allemaal aangevraagd op papier. Pas later werd dat makkelijker, met de online inschrijvingen.’ Na de centralisering door het sluiten van de regiokantoren deed hij dat op het bondsbureau niet alleen voor Brabant en Limburg maar ook voor alle andere districten en de landelijke competitie. ‘We begonnen met tien man op Wedstrijdtennis, maar de afdeling Competitie bestond uit twee man. Allemaal ervaren competitieleiders. Nu werken er op de afdeling Competitie alleen al vijf mensen.’

‘We boden landelijk meer dan driehonderd competitiesoorten aan en iedereen hield vast aan zijn regionaal favoriete competitievorm. Het was allemaal erg aanbodgestuurd. Bij de harmonisatie van de competities hebben we het hele aanbod bestudeerd. Als het enigszins kon, hebben we met elkaar vergelijkbare competities gecombineerd en hebben we de zaak omgedraaid: alleen als er vraag is naar nieuwe of oude competitiesoorten passen we dat jaarlijks aan. Want ook wij zitten er soms naast, hè.’

De toenemende automatisering bij het organiseren van de competities vergemakkelijkt het werk van de bond enorm. ‘We kunnen de competitieleiders tennis en padel op de verenigingen nu echt ontzorgen. We hebben een gebruiksvriendelijke app voor spelers en aanvoerders, hebben de regelgeving waar nodig vereenvoudigd, en zorgen voor 72 tennis- en zeven padelcompetities die het hele jaar door op alle dagen in de week plaatsvinden. Niet alleen verenigingen maar ook andere aanbieders kunnen teams inschrijven. Zes buurtbewoners bijvoorbeeld kunnen ook samen een team vormen.’ In de loop der jaren heeft het zwaartepunt van de weekendcompetitie zich verplaatst naar de vrijdagavond. ‘De vrijdagavond is het meest populair. Voorheen was dat de zaterdag en in de vorige eeuw de zondag. Over 125 jaar spelen we nog in competitieverband maar dan weer anders. Internationaal vinden geen competities plaats, want daarvoor verschillen ze te veel met die van onze buurlanden. Onze competities kennen een regionale cultuur, en die beleving moet blijven.’

PASPOORT

Maikel M.J.C.E. Adriaanse

Geboortedatum: 15 augustus 1973

Geboorteplaats: waalwijk

Functies KNLTB: vanaf mei 2001 tot heden achtereenvolgens in dienst als coördinator Wedstrijdtennis bij de service-unit van de provincie Brabant, coördinator wedstrijdtennis bij de regio Brabant en de regio Zuid in Den Bosch, werkzaam als competitieleider in Amersfoort, competitiemanager in Amersfoort en Amstelveen en tegenwoordig als competitieleider senioren in Amstelveen.

Het Haagse Leimonias werd voor de 24e keer landskampioen in 2023.

Nu neemt het aantal wedstrijden en deelnemers aan alle competities weer toe. De padelcompetitie, met zijn vele deelnemers en teams, gaf ook een nieuwe, grote impuls aan de competitie. De KNLTB verwacht dat de gezamenlijke padel- en tenniscompetities in 2024 zo’n 57.000 ploegen op de been zullen brengen. In de komende jaren zal door de toenemende populariteit van het padellen in competitieverband de grens van 60.000 teams doorbroken worden.

Toernooien

De KNLTB is opgericht om wedstrijden te kunnen spelen en toernooien zijn dan ook al meer dan 125 jaar zeer populair. Verenigingen organiseren zogenoemde open toernooien, waar iedereen aan mee kan doen, in tegenstelling tot clubtoernooien, die alleen bestemd zijn voor leden. Deze open toernooien zijn in verschillende categorieën op basis van leeftijd, enkelspel of dubbelspel, en speelsterkte of actuele rating.

In 2023 waren er 778.000 geregistreerde spelers bij KNLTB-verenigingen en op het boekingsplatform Meet & Play, 11 procent meer dan in 2022. Bijna 200.000 spelers doen inmiddels jaarlijks mee aan toernooien, maar dat was tien jaar geleden veel minder. Het aantal toernooideelnemers daalde toen er vrijwel alleen open weektoernooien werden gehouden. Spelers wilden niet meer een hele week beschikbaar zijn of moesten zich terugtrekken omdat speeltijden niet pasten. Daarom werden in rap tempo nieuwe toernooivormen aangeboden.

De competitieleider op de vereniging (VCL)

Jolande van der Meer was meer dan twintig jaar verenigingscompetitieleider (VCL) bij TC Bilthoven. Inmiddels is ze bestuurslid wedstrijdtennis bij deze club. Haar oude functie heet bij de KNLTB nu Competitieleider Tennis. Jolande is adviseur vrije sectorhuur bij een grote woningbouwcorporatie en een enthousiast tennisster en vrijwilliger bij haar vereniging. ‘Ik heb de tijd nog meegemaakt dat de aanvoerders van de teams met een MacBook de competitieuitslagen niet digitaal in konden voeren en dan kreeg ik handgeschreven formulieren in de bus. Zat ik in het weekend alles in te voeren op mijn computer. Computers verwerkten de ingevoerde gegevens traag in die begintijd. Tussen het invoeren door dronk ik koffie of deed ik wat anders.’

Die tijd is voorbij. De tegenwoordige VCL heeft het een stuk gemakkelijker. ‘De aanvoerders doen ook het nodige werk en sinds TC Bilthoven niet meer op hoog niveau speelt in de zondagcompetitie maken we op wedstrijddagen alleen een rooster met speeltijden en voor het overige regelen de teams alles onderling. De VCL kan zo meer tijd vrijmaken om leden enthousiast te maken voor het spelen van wedstrijden. Want wedstrijdtennis is voor iedereen, het is geen toptennis.’ Wedstrijden spelen, daar gaat het volgens Van der Meer ook om. ‘Er moet wedstrijdaanbod zijn, intern bij de club of extern via competities en toernooien. Zo voorkom je uitstroom van leden en blijven ze betrokken. Daarnaast polsen we voortdurend bij de competitiespelers waar behoefte aan is.’

Ook bij TC Bilthoven is veel veranderd. Vroeger was de speeldruk het grootst in het weekeinde, nu is dat de vrijdagavondcompetitie. ‘Voor veel werkende leden is dat een uitkomst. Het is inmiddels zo druk dat er geen teams meer bij kunnen. Ik ben dus heel blij met de introductie van de competitievariant waarbij om de week vijf keer op vrijdagavond wordt gespeeld, zodat wij meer teams hebben kunnen plaatsen. Dat voorkomt dat we moeten loten wie wel of niet competitie kan spelen. Onze spelers hebben ook voor een eigen derde speelronde gekozen in plaats van de twee reguliere rondes. Liever laat klaar met tennissen dan niet kunnen spelen. Omdat alle tegenstanders uit de buurt komen, is dat geen probleem.’

TC Bilthoven omarmt ook andere competitievormen. ‘De variant met twee enkel- en drie dubbelspelen slaat ook aan bij ons. Teams blijven daardoor intact en fervente enkelspelers hoeven niet over te stappen naar een andere ploeg. Op de zondagmiddag is de dubbelcompetitie voor 8 & 9-spelers, bestemd voor nieuwe leden, populair. Ze maken kennis met de clubcultuur, leren mensen kennen en kunnen wedstrijden spelen.’ Van der Meer is ook blij met de vijf speeldagen tijdens de Najaarcompetitie. ‘Die was niet populair vanwege de kou en de regen maar dat is nu veel minder een issue. Ook de nieuwe regel dat een team kan promoveren of degraderen wordt verwelkomd.’ Op haar laatste kringbijeenkomst als VCL sprak ze nog een wens uit. ‘Ik zie nog heel graag een koppeling tussen de Match App en het KNLTB Afhangbord. Dat is gunstig voor de flexcompetitie en de interne of externe ladderwedstrijden. Met name voor nieuwe leden is dit een fijne manier om mensen te leren kennen. Maar de baanbezetting bij ons is hoog, overdag met trainingen en ’s avonds met vrij spelen. Dan is het fijn dat wanneer spelers een wedstrijdafspraak maken dat ook meteen wordt vastgelegd op het afhangbord.’

PASPOORT

Jolande van der Meer

Geboortedatum: 2 juni 1965

Geboorteplaats: Amstelveen

Functies: meer dan twintig jaar verenigingscompetitieleider en drie jaar bestuurslid wedstrijdtennis bij TC Bilthoven.

Tegenwoordig worden er dag-, weekend- en weektoernooien georganiseerd voor verschillende doelgroepen, zoals junioren, tenniskids, starters of rolstoeltennissers. Alle wedstrijdresultaten in open toernooien worden meegenomen in het Dynamische Speelsterkte Systeem (DSS), wat ervoor zorgt dat alle spelers een speelsterkte en rating hebben. Spelers kunnen ook aan meerdere toernooien tegelijk deelnemen, iets wat tien jaar geleden verboden was.

Maar naast reguliere open toernooien kunnen spelers, verenigingen en zelfstandige centra ook flexibele cluboverstijgende wedstrijden spelen en organiseren. Daarvoor is KNLTBMatch ingevoerd. Via de app kunnen laddertoernooien, wedstrijden in poules en flexcompetities gespeeld worden. Alles is erop gericht het spelen van wedstrijden zo laagdrempelig mogelijk te houden. Dat is ook de reden dat de resultaten niet meegenomen worden in het DSS-systeem.

Maar de betere spelers en speelsters en de Nederlandse subtop spelen wel de klassieke toernooivormen, zoals nationale ranglijsttoernooien en de KNLTB Junioren Tour. Deelname aan deze ranglijsttoernooien wordt bepaald op basis van de positie op de nationale ranglijst. Punten voor deze ranglijst kunnen worden verdiend door deel te nemen aan ranglijsttoernooien. Maar ook hier is door een soepeler regelgeving en een verkorte toernooiweek veel ten goede veranderd voor de spelers, met als doel dat er meer wedstrijden kunnen worden gespeeld.

De hoogste categorie toernooien in Nederland zijn de internationale toernooien. Zowel de Nederlandse top bij de senioren als de jeugd kan hieraan deelnemen. Behaalde resultaten leveren punten op voor de internationale ranglijst.

Arbitrage

Of de voortschrijdende technologie ooit de umpire en de lijnrechters zal vervangen, is de vraag. Dat het kan, is zeker, maar of dat in alle gevallen wenselijk is, valt te bezien. De KNLTB blijft in elk geval arbiters opleiden voor de padel- en tennissport. Na een meerdaagse cursus krijgen aspirant-arbiters begeleiding in de praktijk en worden ze verder opgeleid door ervaren arbitrageofficials. Voor wie eenmaal arbitrageofficial is, zijn de doorgroeimogelijkheden enorm. Of het nu ranglijsttoernooien, internationale toernooien of landenontmoetingen zijn, allemaal hebben ze arbitrage nodig. Stevige internationale opleidingen zorgen voor een kwalitatief hoogwaardige aanvoer van nieuwe officials voor het professionele tennis. De internationale padel- en tennisorganisaties bieden zelfs de mogelijkheid om van deze hobby betaald werk te maken. In Nederland worden de officials overigens steevast beloond voor hun inzet – zij het bescheiden.

De toernooileider op de vereniging (VTL)

Onno Noordegraaf is sinds 1971 betrokken bij de organisatie van een tennistoernooi. Vorig jaar heeft hij bij zijn vereniging HLTV Juliana in Hoorn aangegeven dat hij wil stoppen als verenigingstoernooileider (VTL). ‘Ik ben vanaf 1971 lid van de toernooicommissie en sinds 1974 wedstrijdleider. Eerst van de Hoornse kampioenschappen, wat sinds 1979 het 4-sterren Nationale Ranglijst Tennistoernooi (NRT) Boekweit & Olie heet en in 2024 een NRT-1000 wordt. Ook heb ik samen met een aantal anderen jarenlang clubkampioenschappen, een veteranentoernooi, de districtskampioenschappen en de Masters in Noord-Holland geleid. Vorig jaar ben ik afgezwaaid als toernooidirecteur. Omdat ik ook al bijna veertig jaar toernooicoach ben, ooit zelfs van de nationale kampioenschappen, val ik niet in een gat, hoor.’

Noordegraaf speelde zelf op niveau 3 en ging toernooien organiseren om ook aan de kust van het Markermeer het betere tennis te krijgen. ‘Aan de Noordzee vonden de betere toernooien plaats en dat wilde ik ook aan de andere kant van de provincie. In eerste instantie voor mijzelf maar later ook steeds meer uit liefde voor de sport.’

De voormalige elektrotechnisch ingenieur heeft ook padel omarmd en deze sport toegevoegd aan het tennistoernooi. ‘Dat heeft vele toernooien goed gedaan. Je ziet al spelers die enkelen in het tennis en dubbelen in het padeltoernooi. Het aantal deelnemers bij gecombineerde toernooien groeit spectaculair. De culturen moeten nog wel naar elkaar toegroeien. De padellers blijven hier bij elkaar op het padelplein terwijl de tennissers heen en weer lopen tussen het plein en het clubhuis.’ Padel geeft het tennistoernooi weer schwung en het zorgt voor een groei van het aantal deelnemers. ‘Je zag de laatste jaren bij clubs, spelers en publiek toch een verminderde aandacht voor het toernooitennis. De KNLTB heeft maatregelen genomen die het vertrouwen bij de spelers hopelijk herstellen, want de vele terugtrekkingen en walkovers maakten tennistoernooien op alle niveaus minder interessant. Ook de wijziging van NRT op sterrenbasis naar NRT-1000 en NRT-500 toernooien is goed. Jammer dat dit niet eerder is gebeurd. Het had verdwenen toernooien als dat in Volendam overeind gehouden.’ Het erelid van HLTV Juliana, eveneens onderscheiden door de KNLTB, kan hedendaagse toernooien en die uit de vorige eeuw uit eigen ervaring vergelijken. ‘In de jaren zeventig hield je alles met de pen bij, in de jaren tachtig met de typemachine en in de jaren negentig kwamen de computerprogramma’s. Voor de komst van de computers duurde het loten de hele avond en was je een halve week bezig met plannen. In 1992 ging ik werken met het toernooiprogramma Edisoft. Dat was een mooie tijd. De ontwikkelaar kwam zelfs ’s avonds laat nog langs om te helpen als er bugs in het programma zaten. Tegenwoordig is één druk op de knop vaak al voldoende om bijvoorbeeld een geactualiseerde ranglijst te maken. Vroeger duurde dat een week.’

De in 2024 geridderde Noordegraaf merkt wel een grotere afstand tussen de VTL en toernooicoach met de spelers dan vroeger het geval was. ‘De digitale communicatie verloopt zo goed dat de afstand tussen de VTL en de spelers groter is geworden. De wedstrijden zijn voor de spelers ook belangrijker dan het toernooi geworden. Vergeleken met vroeger is er minder binding tussen de spelers en het toernooi. Als toernooicoach sta ik meer op afstand dan vroeger. Alleen voor een loting op een NRT kom ik nog op een vereniging. Maar als dat de prijs is, dan vind ik dat prima: ik heb er nog steeds plezier in.’

PASPOORT

Onno Erik Noordegraaf

Geboortedatum: 26 maart 1951

Geboorteplaats: Vlaardingen

Functies bij de KNLTB: commissielid wedstrijdtennis Noord-Holland Noord (1992-2011), districtsbestuurslid wedstrijdtennis (2001-2011), landelijke werkgroep Toernooien, Evenementen en Speelsterkte (2011-2013), lid van de Ledenraad (2017-2019), toernooicoach/bondsgedelegeerde (1986-heden).

3.3 SPORTONTWIKKELINGEN

Tennis

Het aanbod voor breedtetennis is de laatste jaren enorm verbeterd door allerlei producten en diensten die gericht zijn op de verschillende doelgroepen en aanbieders. Het vinden van een vast succesrecept voor topsport is echter moeilijker. Het proces om jonge spelers naar de wereldtop te brengen, heeft de afgelopen decennia de nodige veranderingen ondergaan. De KNLTB voerde telkens de regie maar de koers werd regelmatig verlegd op basis van internationale ontwikkelingen, nieuwe samenwerkingsvormen en voortschrijdend inzicht.

De umpire

Robert van der Drift is umpire en hoofdscheidsrechter maar ook het Nederlandse lid van het Pro Tennis & Officiating Committee van Tennis Europe. Hij maakte ook deel uit van de landelijke Werkgroep Arbitrage van de KNLTB. Maar het begon allemaal dik dertig jaar geleden op de scheidsrechterstoel.

‘Als ik me goed herinner, begon ik in 1992, als twintigjarige, als umpire. Daarvoor werd ik bij TC Bakkum al gevraagd om wedstrijden te tellen als spelers tijdens competitiewedstrijden ruzie kregen. Ik was namelijk erg vaak op de baan te vinden. Ooit was ik een aardige C-speler (speelsterkte 5-6) maar ik kwam ook graag langs om naar goed tennis te kijken. Ik merkte dat ik de arbitrage wel in m’n vingers had en mocht als districts- en landelijk scheidsrechter steeds uitdagender partijen arbitreren. Super om dat als student mee te mogen maken. Wat ik daar heb geleerd, gebruik ik nog steeds, ook in mijn werk. Meedraaien in de arbitrage vond ik leuk. We hadden toen ook een mooie groep, met veel jongeren.’

De managing director van de faculteit Mathematics & Computer Science van de Technische Universiteit Eindhoven vindt het na al die jaren nog steeds heerlijk om op te treden als umpire. ‘Het is een heel andere wereld dan op mijn werk, hoewel ik ook op de universiteit veel omga met jongeren. Het is leuk om met jonge spelers te communiceren, het spel te faciliteren, en om mensen te ontmoeten die zo enorm gepassioneerd zijn: spelers, coaches, maar ook organisatoren. Dat ik hen mag helpen nog beter te worden, geeft echt heel veel voldoening.’

Van der Drift had alles in zich om ook internationaal door te stoten op het gebied van de arbitrage maar zo ver is het niet gekomen. ‘Ik ben nooit Silver Badge geworden en dat is nodig om professioneel tennis te mogen superviseren. Ook op de stoel bleef het bij White Badge. Vroeger mocht ik nog wedstrijden van de ATP en de WTA op de stoel doen. In Rosmalen heb ik een halve finale dames en een kwartfinale herendubbel mogen arbitreren en in Rotterdam veel kwalificatiewedstrijden. In het buitenland (en af en toe in Scheveningen) was ik umpire bij dubbelfinales op challengers. Tegenwoordig kom je voor dit soort wedstrijden alleen in aanmerking als je hogere badges hebt. Aan de ene kant is dat goed; het algemene niveau is daardoor gestegen. Aan de andere kant hebben jonge talenten nu veel minder mogelijkheden om door te stromen.’

Arbitrage is net topsport, en daarom is er naast collegialiteit ook veel druk om de beste te willen zijn. ‘Degenen die arbitreren leuk vinden, hebben vaak een drive die te vergelijken is met die van de topsporters op de tennisbanen. En uiteindelijk is er maar één die de finale toegewezen krijgt. Het is een relatief eenzame hobby: je zit alleen op die stoel, bent de enige supervisor. Natuurlijk is er buiten de baan ook ruimte voor teamwerk maar de essentie is toch: zij of ik. Door te kijken naar mijn eigen prestaties probeer ik te blijven leren, mezelf te ontwikkelen en constructieve feedback aan anderen te geven.’

Ondanks een druk privéleven en een veeleisende baan blijft Van der Drift met plezier actief in de arbitrage. ‘Ja, ik vind het elk jaar nog leuk! Ik doe vooral internationale jeugdtoernooien. Gelukkig heb ik veel vakantiedagen en daardoor weet ik werk en hobby nog steeds te combineren. Mijn betrokkenheid bij het tennis geeft me veel energie, dus ik ga ermee door zolang dat nog enigszins kan.’

PASPOORT

Robert C. van der Drift

Geboortedatum: 21 februari 1972

Geboorteplaats: Heemskerk

Functies bij de KNLTB/ITF: lid landelijke Werkgroep Arbitrage (2002-2022) en namens de KNLTB lid van het Pro Tennis & Officiating Committee (2010-heden).

Lexie Stevens traint op het NTC onder het toeziend oog van Elise Tamaëla.

Zo kwamen en gingen accenten als vaste selectieteams, het doorselecteren in fases, een internaat, begeleiden en trainen met eigen coaches of door de privésector, alles is voorbij gekomen.

Werkte de KNLTB voorheen meer in regio’s en districten, nu wordt met instroomtrainers, tennisscholen en uiteindelijk selectietrainingen op het NTC inhoud gegeven aan het vernieuwde programma ‘Five steps to the top’ (zie ook hoofdstuk 2). Het proces is veranderd maar de basis van talentherkenning en -ontwikkeling is telkens gebleven. Het uitgangspunt bleef met data en resultaten talenten goed in kaart te hebben en de beste spelers en speelsters de beste programma’s te bieden. Opleiden gaat niet zonder uitdagingen. Veel Nederlandse spelers braken internationaal pas door op latere leeftijd, wat benadrukt dat doorzettingsvermogen en geloof in de eigen ontwikkelingsroute naar de top essentieel zijn. Daarom ondersteunt de KNLTB ook spelers en speelsters die op latere leeftijd hun talenten ontplooien.

Padel

De snelst groeiende sport van Nederland is integraal onderdeel van de KNLTB geworden sinds de fusie in juli 2020 met de Nederlandse Padel Bond (NPB). Vanuit één organisatie kan de KNLTB veel krachtiger naar buiten treden en met zijn dienstverlening bijdragen aan deze dynamische sport. De opmars van deze mix van tennis en squash, gespeeld door duo’s in een kooi, is niet te stuiten. De KNLTB schat dat het aantal padelspelers in Nederland nog een aantal jaren kan blijven groeien. Voorspellingen geven aan dat er in 2026 zo’n 900 locaties, 3.600 padelbanen, 11.000 competitieteams en 400.000 spelers kunnen zijn.

Deze stijging qua aantal spelers biedt kansen voor verenigingen en zelfstandige centra. Tennis en padel blijken elkaar binnen de vereniging te versterken, waardoor de positie van de club lokaal ook krachtiger wordt. De combinatie zorgt voor meer beleving op de vereniging en trekt leden aan. Het is niet voor elke vereniging mogelijk om padel aan te bieden, vanwege ruimte en omgeving, maar dan kan dat nog wel in samenwerking met andere clubs of een zelfstandig centrum in de buurt. Voor de KNLTB betekende het omarmen van padel ook nieuwe mogelijkheden tot innovatie. Zo is het huidige Meet & Play systeem de uitkomst van het doorontwikkelen van het toenmalige Padelboeker- en Tennisboekersysteem, zodat spelers naast banen ook lessen, clinics en andere activiteiten kunnen boeken.

De bond investeert veel om padel te laten groeien. Ook in grote evenementen en internationale toernooien, want topsport is ook hier de aanjager van breedtesport. Er is inmiddels een aantal profs dat fulltime padel speelt, maar de wereldtop is voor hen nog ver weg. Landen als Spanje en Argentinië liggen ver voor op Nederland maar de KNLTB leidt nu een generatie spelers op die op jongere leeftijd met padel is begonnen. Met het visiestuk Toppadel en het Meerjaren Opleidingsplan Padel wil de KNLTB de komende jaren met behulp van (lokale) padelleraren, padelscholen en bondscoaches structureel meer Nederlandse padelspelers in de wereldtop zien te krijgen.

Toppadeller Jorrit Notenboom in actie in de eredivisie padel 2023.

Rolstoeltennis

Nederland is een echt rolstoeltennisland. Sinds 1988 maakt deze sport deel uit van de Paralympische Spelen en Nederland won 51 medailles, waaronder 23 gouden. Bij het paralympische enkelspel voor dames won Nederland altijd en bijna elke keer ontmoetten twee Nederlandse rolstoeltennissters elkaar in de finale. Rolstoeltennis is topsport en de KNLTB steunt de spelers dan ook volledig, met breedte- en topsportprogramma’s. Om internationaal de status van Nederland als aansprekend en toonaangevend rolstoeltennisland te continueren en te verbeteren, zoekt de KNLTB de verbinding tussen breedte- en topsport. Er is altijd behoefte aan inclusieve verenigingen waar rolstoeltennissers een volledig wedstrijd- en trainingsprogramma wordt aangeboden. Voor rolstoeltennissers is het soms lastig een vereniging te vinden die past bij hun persoonlijke situatie, ontwikkeling of ambitie. De KNLTB wil voor ‘de rollers’ een natuurlijke overgang van breedtesport naar topsport creëren. Een landschap waarin verenigingen zich kunnen onderscheiden door voor spelers op elk niveau een passend aanbod te hebben. Daarvoor is het Ontwikkelprogramma Rolstoeltennis gepresenteerd.

Beachtennis

Meer dan tweeduizend beachtennissers spelen deze actieve en snelle racketsport, die op meer dan veertig locaties in Nederland wordt aangeboden. De KNLTB faciliteert deze intensieve sport op het strand met drie soorten beachtennistoernooien: recreatietoernooien, ranglijsttoernooien en internationale toernooien. Het Nederlands kampioenschap beachtennis is een groot evenement en beleeft in 2024 zijn twintigste editie! Voor het eerst in de geschiedenis van het beachtennis wordt het NK gespeeld in drie verschillende plaatsen: Hoek van Holland, Zandvoort en Scheveningen. De winnaars van de dames- en herendubbel plaatsen zich voor het Europees kampioenschap beachtennis in 2025.

In de zomermaanden vindt tussen de reguliere tenniscompetitie en de Najaarscompetitie op het strand de Beachtennis Tour plaats: een ploegencompetitie met twaalf speeldagen.

Pickleball.

Pickleball

Pickleball is net als beachtennis een tennisvariant. In de Verenigde Staten en Canada is het een grote sport. Het is een combinatie van badminton, tafeltennis en tennis en wordt gespeeld op een veld met vergelijkbare afmetingen als een dubbelspel badmintonveld. Door de lagere balsnelheid is pickleball een zeer toegankelijke sport. In Nederland kan pickleball al worden gespeeld op meer dan zeventig locaties en dat aantal stijgt nog steeds.

In 2013 werd pickleball voor het eerst gespeeld in Nederland. Op het Libéma Open in Den Bosch (tot 1996 Rosmalen) konden bezoekers kennismaken met deze toen nog onbekende racketsport.

In heel Nederland en daarbuiten vinden toernooien plaats. De KNLTB publiceert een toernooikalender. Elk jaar wordt in het najaar het Nederlands kampioenschap pickleball georganiseerd en in het voorjaar vindt de Dutch Open plaats.

De KNLTB ontwikkelt samen met Pickleball Holland de sport verder om zo een goede basis te leggen voor de groei van het aantal locaties en spelers.

G-Tennis

De KNLTB stelt zich ten doel om de tennissport voor iedereen met een lichamelijke, verstandelijke en/of andere beperking op elk speelniveau toegankelijker te maken. Dat betekent dat de bond ook G-tennis omarmt. G-tennis is bestemd voor spelers die ten gevolge van hun beperking te veel belemmeringen ondervinden om mee te kunnen doen aan reguliere tennisactiviteiten. Uiteraard is G-tennis goed voor de conditie en het verder ontwikkelen van de motorische en sociale vaardigheden van de spelers, maar plezier en enthousiasme staan voorop.

G-tennis ontstond in Nederland in de jaren negentig toen vooral ouders van kinderen met een beperking tennisgroepjes vormden die bij een lokale tennisvereniging banen huurden. Een landelijk initiatief van de verenigingen ALTV Zoetermeer, TV Tachys (Nijmegen), TV Smash (Heemstede) en de Stichting Sportbelang Gehandicapten (Den Haag) leidde in 2003 en 2004 tot een G-toernooi. Evaluatie van de beide toernooien vormde de aanleiding de stichting Special Olympics Nederland te verzoeken het G-tennis op te nemen in de Special Olympics. Dit betekende de doorbraak van het G-tennis in ons land.

De KNLTB zet zich vanaf 2009 actief in voor het G-tennis en inmiddels kunnen deze tennissers terecht bij tachtig verenigingen. Sinds 2011 vinden om het jaar de nationale kampioenschappen G-tennis plaats. De organisatie hiervan ligt in handen van de ontvangende tennisverenigingen in samenwerking met de KNLTB. In 2023 vond het kampioenschap plaats op het NTC in Amstelveen.

3.4 DIGITALE OPLOSSINGEN

De KNLTB investeert in het ontwikkelen van verschillende digitale oplossingen voor vraagstukken van spelers en functionarissen. Dat doet de bond samen met partners vanaf het moment dat in 2016 de keuze werd gemaakt niet verder te gaan met de systemen ServIT en MijnKNLTB. In de nieuwe digitale infrastructuur wordt gebruikgemaakt van een aantal standaard softwarepakketten voor de ledenadministratie en aanvullende onderdelen, zoals het KNLTB Afhangbord en de KNLTB ClubApp. Ook het toernooipakket Toernooi.nl en een intern crm-systeem (Customer Relationship Management) maken deel uit van een clubmanagementsysteem waarin functionaliteiten met elkaar in verbinding staan en onderling data uitwisselen.

Zo is er een functie beschikbaar gekomen waar bestuurders, vrijwilligers en leden terechtkunnen voor specifieke informatie en data over hun eigen vereniging. Een digitaal pakket voor de ledenadministratie, voorzien van uitgebreide communicatiemogelijkheden en een dienstenplanner, is beschikbaar in KNLTB.Club. Om leden te informeren over nieuws op de club en bijvoorbeeld banen te laten boeken of zich in te laten schrijven voor evenementen is er de KNLTB ClubApp. Het platform Meet & Play creëert voor clubs een digitale mogelijkheid om op eenvoudige wijze via een kennismakingsaanbod banen open te stellen voor potentiële nieuwe leden.

De digitale matchmaker

De KNLTB wil graag verbinder zijn in een groeiend en bloeiend ecosysteem waarin verenigingen, leden, niet-verenigingsgebonden sporters, leraren, partners en commerciële aanbieders de componenten zijn. De huidige tijd vraagt om andersoortige bindingsvormen en oplossingen om tegemoet te komen aan de behoeften van spelers in zaken als keuzevrijheid en flexibiliteit.

Veel digitale platforms bieden dat al, bijvoorbeeld bij het bestellen van een taxi (Uber), het boeken van een hotelkamer (booking.com), het zoeken naar een woning (funda), of het vinden van een vakantiewoning (airbnb). Met het platform Meet & Play en de specifieke apps heeft de KNLTB de afgelopen jaren in samenwerking met zijn partners flinke stappen gemaakt om hetzelfde gemak te realiseren voor de ruim een miljoen racketsporters die Nederland rijk is.

Berend Betz is senior manager Digital & IT bij de KNLTB en verantwoordelijk voor alle digitale oplossingen: ‘Met mijnknltb.nl maken we het spelen van wedstrijden en het volgen van je eigen resultaten en die van je vrienden en clubteams toegankelijk. Wil je in een competitie spelen, dan leiden we je richting een club in jouw buurt. Wil je zo nu en dan een toernooitje spelen, dan kan dat met een toernooipas. Wil je ge-

woon even spelen met een maatje, spreek dan af via KNLTB Match of schrijf je in voor de laddercompetitie op jouw club.’

Het werkgebied van de afdeling Digital & IT omspant niet alleen al deze diensten voor spelers en clubs maar ook alle techniek die KNLTB-medewerkers nodig hebben om bijvoorbeeld alle doelgroepen op maat te kunnen bedienen met informatie via mailingcampagnes en social media. Berend Betz werkte als verandermanager, consultant en projectmanager voor Capgemini, KPMG, STRATCH Consultants mee aan opdrachten voor verschillende sectoren. Als fervent tennisser, padelspeler en clublid ervaart hij ook zelf waar met innovatieve oplossingen nog winst te behalen is.

‘De KNLTB heeft tot 2017 veel energie gestopt in het digitaliseren van flink wat processen, maar de bond liep daarin steeds meer vast terwijl de wereld om hem heen hard veranderde en de ledenaantallen terugliepen. Het bestuur en de directie hebben toen gekozen voor een flinke koerswijziging in een straf tempo. Vanaf dat moment is hard gewerkt aan steeds verdergaande digitalisering, zoveel mogelijk in samenwerking met vrijwilligers en clubs die daarin lieten zien dezelfde ambities te hebben. Gelukkig hebben we fijne partners gevonden die bereid waren om in onze sport te investeren met nieuwe of aangepaste digitale oplossingen die wij konden integreren. Voor vrijwel iedere doelgroep hebben we ondertussen een oplossing. De speler, vrijwilliger of leraar staat centraal, dat is echt iets van deze tijd. We groeien steeds verder toe naar een vergaande vereenvoudiging van de taken van vrijwilligers bij verenigingen en die van clubmanagers in zelfstandige centra, zodat ze meer aandacht kunnen besteden aan hun leden en gasten.’ ‘Met het KNLTB ID krijgt iedere speler een digitaal paspoort waarmee hij door het digitale landschap kan reizen en steeds beter in staat is te kiezen uit kennis, producten en diensten die passen bij zijn of haar behoeften van dat moment. Op deze manier krijg je eenvoudig toegang tot alle sites en apps die je nodig hebt, zodat je je niet meer overal hoeft aan te melden en moet inloggen. De opdracht voor de toekomst is helder en vraagt nog flink wat werk van ons team. Als we onze regierol in het ecosysteem van onze sporten waar willen maken, is dat ook nodig. De missie is en blijft om meer mensen meer te laten spelen en ze te laten genieten van tennis, padel, beachtennis en pickleball. Gaaf om daar elke dag aan te werken!’

PASPOORT

Berend Alexander Betz

Geboortedatum: 30 april 1962

Geboorteplaats: Sint Maarten, Nederlandse Antillen

Functies KNLTB: Sinds mei 2017 werkzaam als senior manager Digital & IT.

Zelfstandige centra kunnen Meet & Play inzetten om gebruikers in staat te stellen vrijwel overal wedstrijden te kunnen spelen of een baan te huren. De KNLTB Match App is bedoeld voor een vriendschappelijk competitieaanbod binnen de vereniging of in regionaal verband. De app neemt verenigingen vrijwel volledig de organisatie uit handen.

Het opstellen, verzenden en analyseren van een professioneel ledentevredenheidsonderzoek kan via het KNLTB Onderzoeksportal.

Voor het plaatsen van vacatures voor tennis- en padelleraren is er de KNLTB Vacaturebank en met de KNLTB ID is het met een gebruikersnaam en een wachtwoord gemakkelijk inloggen op alle websites en apps van de KNLTB.

3.5 DE KNLTB ACADEMY EN LERARENOPLEIDING

De KNLTB Academy is het opleidingsplatform voor verenigingsfunctionarissen en tennis- en padelleraren. Het gehele leeraanbod wordt persoonlijk en op maat gepresenteerd: scholing en ontwikkeling, zowel online en offline, door bijvoorbeeld een e-learning, webinar of een cursus. De opleidingen zijn geschikt voor zowel beginnende als ervaren functionarissen. KNLTB Academy is in maart 2024 gestart met een leeraanbod voor voorzitters, penningmeesters en secretarissen. Daarna volgen de competitieleiders, toernooileiders en Tenniskids-functionarissen en in september de tennis- en padelleraren. Er wordt ook gewerkt aan een leeraanbod voor zelfstandige tennis- en padelcentra.

De KNLTB kent al decennialang een uitgebreid aanbod aan kaderopleidingen en cursussen voor professionals en vrijwilligers. Meer dan zeventig cursussen en bijscholingen, fysiek in bijeenkomsten of online via e-learning of webinars naast een grote lerarenopleiding. Maar het aanbieden gebeurde gespreid en wordt nu allemaal geïntegreerd en centraal aangeboden. Om het gehele kader naar een (nog) hoger niveau te tillen. Met de KNLTB Academy worden jaarlijks de kennis, vaardigheden en competenties vergroot van bestuurders, leraren en vrijwilligers van alle aanbieders. De KNLTB hecht grote waarde aan de kwaliteit van de leraren en daarom biedt de bond opleidingen aan die variëren van lesgeven aan recreatieve en prestatieve spelers tot het coachen van topspelers. In de opleiding zijn niet alleen de juiste tactische en technische vaardigheden belangrijk maar ook de pedagogische en communicatieve. Een leraar die hieraan voldoet, is een professionele kracht die een uitermate belangrijke functie in de vereniging vervult.

Aan leraren wordt sinds 2016 een uitgebreid Permanent Ontwikkelingsprogramma (PO) aangeboden zodat ze via bijscholing hun vakbekwaamheid (en de geldigheid van hun licentie) op peil kunnen houden. Dit systeem van permanente ontwikkeling voor leraren wordt, net als workshops, masterclasses en de kaderkalender, ondergebracht in de KNLTB Academy. De KNLTB Academy wil uiteindelijk 60.000 bestuurders, leraren, arbiters, vrijwilligers en professionals bereiken én bedienen.

De tennis- en padelleraar

De kwaliteit van de Nederlandse leraren is hoog ten opzichte van de rest van de wereld. Niet voor niets gaf de Internationale Tennis Federatie de KNLTB-opleiding de hoogste lof. De KNLTB hecht grote waarde aan de kwaliteit van leraren. Zij bepalen immers voor een groot deel het plezier wat de spelers aan de sport beleven, maar ook het succes van de vereniging, de zelfstandige aanbieder of de tennisschool. Een leraar weet zijn lessen aan te passen aan het niveau van de groep, de leeftijd, de doelen, het beschikbare materiaal, de fysieke mogelijkheden van de leerlingen enzovoort. Iedere gediplomeerde leraar heeft een geldige licentie nodig om les te mogen geven. Deze is twee jaar geldig en wordt automatisch verlengd als binnen die termijn van twee jaar het vereiste aantal van 24 PO-punten is behaald.

De lerarenopleider

95 jaar geleden noemde men ze oefenmeesters, tegenwoordig heten ze leraren, trainers en coaches en ze worden opgeleid door de KNLTB. Manager van de afdeling Leraren is Jan Bunt, een actief tennisser en padeller. Hij heeft een achtergrond als sportmanager en heeft zelf alle tennisopleidingen doorlopen, A, B en C. Daarnaast heeft hij verschillende specialisaties op het gebied van fysieke training gevolgd.

Jan Bunt is trots op zijn werk en de brede focus daarvan. ‘De afdeling Leraren is verantwoordelijk voor alles wat met het vak van leraar te maken heeft. Natuurlijk gaat het dan in eerste instantie over opleiden en bijscholen. Maar denk ook aan licentiebeleid, arbeidspositie en arbeidsrelatie. Samen met andere afdelingen besteden wij veel tijd aan de leraren omdat zij nog altijd de spin in het web zijn op de club of bij de aanbieder. Denk hierbij aan communicatie, wedstrijdtennis- en padel, toptennis- en padel, en marketing. Alle afdelingen van de KNLTB zijn aangehaakt bij een integrale projectgroep Leraren. Wij willen als afdeling dicht bij de leraar staan en ervoor zorgen dat alle verenigingen en aanbieders betrokken en kundig personeel in huis hebben. Ten slotte hebben we regelmatig contact met buitenlandse bonden en organisaties om kennis te delen en deze uit te wisselen. Samen onze sporten sterker maken!’

Over het tekort aan tennisleraren is Bunt helder. ‘Op dit moment is in Nederland sprake van een lesurenoverschot. De vraag naar tennis- en padeltrainingen is groot. Om aan deze vraag te kunnen voldoen, hebben we uiteraard voldoende goed geschoolde tennisen padeltrainers nodig. Als afdeling zorgen wij ervoor dat – en dat zijn er op dit moment meer dan ooit tevoren – leraren worden opgeleid en bijgeschoold.’ Daarnaast spoort de KNLTB oud-leraren aan hun vak weer op te pakken. ‘Uit onze laatste Lerarenmonitor – met 1.640 respondenten – blijkt dat oud-licentiehouders best wel weer willen instromen. Als zij aangeven welke Permanente Ontwikkeling (PO)-opleidingen ze het komende jaar gaan volgen, kunnen ze op basis van een T-licentie direct weer van start gaan.’

Ook blijft de KNLTB investeren in de relatie met andere sportopleidingsinstituten. ‘We zijn op dit moment in gesprek met verschillende MBO-instellingen Sport & Bewegen. Met sommige scholen werken we al actief samen. Je moet elkaar weten te vinden op een aantal wezenlijke onderwerpen, zoals de inhoud van de opleiding, de kwaliteiten en vaardigheden van de docent en de kosten. Ik geloof sterk in die samenwerking en vanuit de KNLTB blijven wij hierop aansturen.’ Wat zijn Jans wensen voor het jaar 2049, als de KNLTB 150 jaar bestaat??

‘De KNLTB moet zich net zo hard blijven doorontwikkelen als de afgelopen jaren is gebeurd. Er is zoveel werk verzet voor alle tennissers en padellers in Nederland, dat is onvoorstelbaar. Ook als het om de leraren gaat. Nederland behoort nu al tot de mondiale Top 12 qua tennisopleidingen met een ITF gold-status. Maar ik heb de ambitie om het opleidingsniveau nog verder aan te jagen en ons vak te blijven versterken. Over 25 jaar is er een nog beter passend aanbod qua opleidingen en bijscholing, ondersteund door goede data en kennis. En ook een rustige en gezonde arbeidsmarkt voor de leraar, zodat hij zich kan richten op waar het echt om gaat: iedereen met ontzettend veel plezier elke dag een beetje beter maken in tennis of padel.’

PASPOORT

Jan Bunt

Geboortedatum: 3 juli 1982

Geboorteplaats: Slochteren

Functie KNLTB: vanaf januari 2023 als manager Leraren verantwoordelijk voor een afdeling met 25 medewerkers die achttien Tennisleraar A-opleidingen, twee Tennisleraar B- en twaalf Padelleraar A-opleidingen organiseert. De afdeling is ook verantwoordelijk voor het bijscholingssysteem Permanente Ontwikkeling van tennis en padel, het licentiebeleid, en de algehele ontwikkeling van de meerwaarde van de leraar, zowel intern als extern.

De leraar

René de Haan is een enthousiast tennisspeler die momenteel als 3-speler bij TC Bosheim competitie speelt. Maar de liefde voor de sport reikt verder. Hij is inmiddels ook fulltime tennistrainer. Hij studeerde aan de Academie voor Lichamelijke Opvoeding en legde met goed gevolg de A- en B-opleiding van de KNLTB af. ‘Op mijn lijstje staat nog de C-opleiding. Wellicht dat er in de toekomst een pupil is die hoog genoeg staat om met die opleiding te kunnen starten.’

De Haan combineert een aantal banen in de tennissport. Hij werkt als zelfstandige voor een Tennis Academy, is sinds 2019 hoofdtrainer van de Doornse tennisvereniging Ludenti, instroomtrainer voor de KNLTB in Doorn en Bunschoten en is als leercoach betrokken bij de A-tennislerarenopleiding in Vleuten. ‘Ik kan dus wel zeggen dat ik fulltime lesgeef. Dat is tegenwoordig best bijzonder. Vergeleken met vroeger is dat echt helemaal veranderd: tegenwoordig zijn de meeste leraren parttimers. Dat zorgt waarschijnlijk ook voor het huidige tennisleraren- en lesurentekort.’ Zijn verschillende functies brengen hem veel nieuwe inzichten. ‘Ik denk dat leraren veel inspiratie kunnen opdoen als ze eens in de keuken van een andere trainer kijken. Om zo beter te kunnen samenwerken en te sparren over ons mooie vak.’

De Haan is vooral geïnteresseerd in het lesgeven aan en trainen met kinderen. Hij is een van de ‘early adopters’ van het vernieuwde Tenniskids-programma TOF (Tennis Ontwikkelings Fases). ‘Het geeft kinderen en ouders een beter inzicht in welke fase van hun tennisontwikkeling de spelertjes zitten. Het maakt duidelijk wanneer kinderen er klaar voor zijn om deel te nemen aan de competitie of toernooien te spelen of wanneer een kind naar een volgend niveau in dezelfde Tenniskidskleur kan.’

René de Haan is ervan overtuigd dat vertrouwen het belangrijkste is voor spelertjes. ‘Ze moeten het gevoel hebben dat ze competent zijn. Dat geeft vertrouwen. En ze moeten zich verbonden voelen met andere kinderen van de vereniging of groep. Dan is de kans wetenschappelijk gezien groter dat ze blijven tennissen – ook bij jouw club. Maar dat moet in de praktijk nog wel blijken.’

De Haan erkent dat hij het geluk heeft dat bij Ludenti veel medewerking aan en aandacht is voor zijn methode. ‘Alle data geven aan dat wereldwijd het aantal jeugdsporters daalt maar dat deze aanpak werkt.’ Toch vindt hij Tenniskids TOF geen tovermiddel. Een mooie leermethode is geen garantie voor gedreven tennistrainers. ‘Die heb je wel nodig. Dat kan volgens mij door aan de basisopleiding extra modules toe te voegen. Daarnaast geloof ik in specialismes. Ik denk echt dat er naast de basisopleiding voor leraren ook extra cursussen en opleidingen moeten komen om je te verdiepen in het vak. Niet alleen voor het toptennis maar juist ook om als jeugdtrainer op de club nog meer enthousiasme en binding te creëren.’

PASPOORT

René de Haan

Geboortedatum: 27 juni 1993

Geboorteplaats: waverveen

Functies: rené de Haan is werkzaam voor Tennis Academy Bogtstra & Kockx en staat daar te boek als expert op het gebied van Tenniskids TOF.

Tennisles.

De KNLTB vindt leraren onmisbaar voor elke vereniging en stimuleert de clubs om goede afspraken met hen te maken zodat de leraar een belangrijker rol binnen de vereniging krijgt en de samenwerking versterkt wordt.

3.6 DE ORGANISATIESTRUCTUUR VAN DE KNLTB

De KNLTB is een vereniging waarin de Code Goed Sportbestuur de basis vormt voor de interne integriteit en democratie binnen de organisatie. Met deze code als kompas streeft de KNLTB naar een sterk, integer, bewust en maatschappelijk verantwoord bestuur. De vier principes van goed sportbestuur staan hierbij centraal:

• Verantwoordelijkheid

• Democratie

• Maatschappij

• Transparantie

De KNLTB heeft gekozen voor een beleidsvormend en voorwaardenscheppend bestuursmodel, met een heldere scheiding in taken tussen het bestuur van de bond en de directie/beroepsorganisatie. In de statuten is vastgelegd dat de besluitvorming is voorbehouden aan het bestuur en de leden en dat de beroepsorganisatie een uitvoerende/beleidsvoorbereidende rol heeft.

Bestuur en beroepsorganisatie

De KNLTB is een vereniging. Binnen een verenigingsstructuur is de ledenvergadering het hoogste orgaan. De KNLTB werkt niet met een algemene ledenvergadering maar met een Ledenraad. Die raad bestaat uit 29 personen, gekozen door de verenigingen. Viermaal per jaar komt de Ledenraad formeel bijeen om geïnformeerd te worden door het bondsbestuur en zijn beleid te toetsen. De leden van de raad verrichten hun taak onbezoldigd.

Het bondsbestuur bestaat uit een oneven aantal van minimaal vijf personen. In 2024 zijn dat de volgende zeven personen:

Roger Davids – voorzitter

(Personeel & Organisatie, Strategie, Algemene en Internationale vertegenwoordiging (Tennis en Padel), NOC*NSF, Landelijke Overheid, Public Affairs)

Peter Hendriks – vicevoorzitter en bestuurslid Toptennis

(Talentherkenning- en opleiding, Davis Cup, Billie Jean King Cup, Top rolstoeltennis, Internationale toernooien, Leraren-/coaches- en trainersopleidingen, Commerciële zaken/sponsoring, Topsportevenementen, Doping, Medische Zaken)

Arnoud van Os – penningmeester

(Financiën)

Marchien van Doorn – secretaris/verenigingszaken

(Bestuurlijke aangelegenheden, Ceremoniële, protocollaire en representatieve zaken, Verenigingszaken, Gehandicaptentennis, Maatschappelijke verantwoordelijkheid)

Het bondsbestuur in 2024.

Mariette Verbruggen – bestuurslid Wedstrijdtennis

(Competitie, Toernooien, Speelsterktesysteem, Arbitrage, Spelregels en wedstrijdtennisreglementen, Eredivisie (gemengd), NOC*NSF, Marketing & Communicatie)

Manfred de Kok – bestuurslid Juridische zaken

(Juridische zaken zoals privacywetgeving, fusies, samenwerkingsrelaties, sponsoring, vastgoed en overige juridische dossiers)

Michael van der Knoop – bestuurslid Padel

(Padel)

De bestuursleden zijn vrijwilligers en komen maandelijks bij elkaar. Het bestuur neemt alle beleidsbeslissingen op basis van de voorstellen vanuit de beroepsorganisatie en toetst vervolgens de uitvoering daarvan door de beroepsorganisatie.

De beroepsorganisatie wordt geleid door een directie die in 2024 bestaat uit algemeen directeur Erik Poel, directeur dienstverlening Robert Jan Schumacher en technisch directeur Jacco Eltingh. De directie draagt zorg voor beleidsontwikkeling, beleidsvoorbereiding en beleidsuitvoering. De directie presenteert haar voorgestelde beleid aan het bondsbestuur en legt bij datzelfde orgaan verantwoording af over de uitvoering daarvan. Voor al deze werkzaamheden beschikt de beroepsorganisatie over diverse afdelingen die worden aangestuurd door een manager. Door de komst van de nieuwe racketsporten naast tennis neemt het totale aantal medewerkers daar toe. In de afgelopen jaren bleef het totale aantal medewerkers en FTE’s bij de KNLTB overigens stabiel, terwijl het personeelsbestand van alle sportbonden volgens een onderzoek van het Mulier Instituut vooral vanwege de coronacrisis is gekrompen.

Algemeen directeur Erik Poel in 2016 (Foto Mathilde Dusol).

Atletenvertegenwoording

Per 1 januari 2024 hebben alle sportbonden een topsportstatuut en een atletenvertegenwoordiging. De atletenvertegenwoordiging is een zelfstandig adviesorgaan binnen de KNLTB en heeft als centraal doel het zo goed mogelijk behartigen van de belangen van de topsporters, onder meer door vanuit het gezichtspunt van de topsporters mee te denken over het topsportbeleid en de voorzieningen van de KNLTB. De vertegenwoordiging bestaat uit de volgende vier topsporters: Kiki Bertens (voorzitter), Demi Schuurs, Jiske Griffioen en Jesper de Jong.

3.7 HET NTC ALS KLOPPEND HART

Sinds augustus 2019 is het Nationaal Tennis Centrum (NTC) in Amstelveen het kloppend hart van het Nederlandse tennis. Met de realisatie van het NTC is een positieve impuls op tennissend en padellend Nederland gerealiseerd. Het kantoor, de trainingsaccommodaties en de faciliteit voor toernooien en evenementen zijn nu verenigd binnen één NTC. De jarenlang gekoesterde wens van de KNLTB om te komen tot één centrale locatie, met alle faciliteiten die talenten en topspelers nodig hebben om de aansluiting te vinden en te behouden met de wereldtop, is uitgekomen. Het NTC is ook de plek waar top- en breedtesport samenkomen. Want er zijn ook een tennisvereniging, sportshop en tennisschool gevestigd waardoor jong en oud, van beginners tot topspelers, elkaar kunnen ontmoeten en inspireren. Het terrein aan de Bovenkerkerweg kent een lange historie en is al meer dan een halve eeuw in het bezit van de familie Netjes. Het tennispark, met Tennisvereniging De Kegel, een bowlingbaan, bistro en een Grand Hotel, bevond zich lange tijd midden in de polder maar ligt nu in een woonwijk onder de rook van Amsterdam. Het terrein is met de komst van het NTC aanzienlijk uitgebreid en vormt een levendig centrum waar iedereen die van tennis en sport houdt een plek vindt.

Het KNLTB-centrum is de locatie waar de technische en medische staf van de KNLTB dagelijks werken aan prestatiebevordering en talentontwikkeling van aankomende tennisprofessionals en junioren. Jongere talenten spelen naast hun trainingen op de eigen instroomlocaties ook met enige regelmaat op het NTC. Daarnaast worden regelmatig themadagen en regionale dagen georganiseerd voor spelers die wel deel uitmaken van de selecties maar niet wekelijks op het NTC trainen. Maar ook de topspelers van TeamNL die geselecteerd worden voor de Davis Cup en de Billie Jean King Cup, zijn met hun eventuele eigen trainers en coaches altijd welkom in Amstelveen.

Ook de rolstoelselecties van TeamNL trainen onder leiding van coaches en bondscoaches op het NTC. Het centrum is eveneens de plek waar het Nederlands kampioenschap Tennis plaatsvindt en het podium voor het nationale kampioenschap voor tennissers met een beperking (NK G-tennis). Het NTC is voorts de thuishaven voor een internationaal dames- en herentennistoernooi.

Een centrum voor studie

Het NTC is ook erkend als Sportinnovatorcentrum, een ontmoetings- en broedplaats waar wetenschap, onderzoekers, ondernemers, overheden en sportorganisaties samenwerken. De belangrijkste thema’s waaraan de KNLTB werkt zijn Optimalisatie van de prestatie en Talentherkenning en -ontwikkeling. Zo is een indoorbaan voorzien van het PlaySight-systeem. Dit systeem, met zes volledig geautomatiseerde HD-camera’s, maakt van een tennisbaan een heus SmartCourt: het levert alle data die benodigd zijn voor de tennisanalysetechnologie, met geavanceerde beeldverwerking en gedetailleerde statistieken over elke gespeelde slag.

Namens de internationaal toonaangevende organisatie Society for Tennis Medicine and Science (STMS) voert de KNLTB het predicaat Center of Excellence. De STMS is tijdens de US Open van 1990 in het leven geroepen. Een groep artsen kwam destijds samen om blessures en blessurebehandelingen in het tennis te bespreken. Door het delen van kennis bleek al snel dat er behoefte was aan een platform waar wetenschappers, artsen, therapeuten en organiserende instanties konden discussiëren over blessurepreventie en -behandelingen met als doel het kennisniveau omhoog te stuwen.

Volgens de STMS heeft de KNLTB er blijk van gegeven op tennisgebied te beschikken over het hoogste niveau van expertise en kennisdeling op het gebied van medisch onderzoek, geneeskunde en onderwijs. Bondsarts Babette Pluim is namens de KNLTB directeur van het STMS Center of Excellence. Zij zet onderzoekslijnen uit en stuurt projecten aan. Partners zijn het Universitair Medisch Centrum locatie VUmc in Amsterdam, Sports Valley in Ede, Sport Medisch Centrum Papendal in Arnhem en FysioHolland in Naarden.

Bondsarts Babette Pluim is ook directeur van het STMS Center of Excellence.

3.8 HET MAATSCHAPPELIJK BELANG VAN DE KNLTB

De KNLTB is overtuigd van het belang van sport voor de samenleving. Om die ambitie te kunnen realiseren, is doelgerichte, strategische samenwerking noodzakelijk met overheidspartijen (landelijk, provinciaal en lokaal), maatschappelijke partners en commerciële partners. Daarnaast zijn er programma’s voor maatschappelijke thema’s ontwikkeld, bijvoorbeeld voor de onderwerpen:

• (gebrek aan) diversiteit

• veiligheid (seksuele intimidatie, vertrouwenspersoon enzovoorts)

• matchfixing

• doping

• verduurzaming

• gezonde sportkantine

De KNLTB en de racketsporten tennis en padel kunnen mede een oplossing bieden voor deze maatschappelijke issues. Vanuit die overtuiging spant de KNLTB zich dagelijks in om een duurzame bijdrage te leveren aan een gezondere maatschappij.

De strategische partners

De ambitie van de KNLTB is een maatschappelijk betrokken organisatie en een toonaangevende sportbond te zijn. Daarvoor is samenwerking met overheden, politieke partijen, maatschappelijke organisaties en sportinstituten een voorwaarde. Om te kunnen opereren in deze sportieve en maatschappelijke omgeving is een strategisch relatiebeleid noodzakelijk. Vele onderzoeken en rapporten hebben aangetoond dat het belang van sport en bewegen in onze maatschappij onmiskenbaar is. Toch heeft de sportwereld nog steeds de grootste moeite om dat belang structureel te borgen en een prominentere rol te geven in het gezondheidsbeleid van de overheid. In gesprek blijven met stakeholders binnen de politiek en alle overheden is daarom een must. Het creëren, onderhouden en uitbreiden van een actief netwerk en het aangaan van relevante partnerships vergroot de kansen op een succesvol beleid.

Zowel op lokaal, nationaal als Europees niveau wordt bij voortduring nieuw beleid en nieuwe wet- en regelgeving ontwikkeld die directe impact heeft op de KNLTB en zijn leden. Het is zaak al deze ontwikkelingen te monitoren en waar nodig bij te sturen, al dan niet in samenwerking met andere sportorganisaties.

Om knelpunten voor de sport en de leden te voorkomen, staan de kerntaken belangenbehartiging en public relations bij de KNLTB hoog in het vaandel. Stakeholders in dit verband zijn onder meer het ministerie van VWS, de politieke partijen in de Tweede en Eerste Kamer, de provincies, gemeenten, de VSG (Vereniging Sport en Gemeenten) en het samenwerkingsverband van een aantal sportbonden en sportorganisaties in de Politieke Werkgroep van de Sport, gecoördineerd door NOC*NSF.

De IC

IC staat voor Internationale Lawn Tennis Club. Het is een vereniging van (oud-) tennisinternationals waarvan alle leden officieel zijn uitgekomen voor een Nederlandse ploeg in de Davis Cup, de Billie Jean King Cup, de Federation Cup of een landenwedstrijd. Bij de oprichting in 1931 waren dat overigens alleen mannen. Vrouwen die Nederland hadden vertegenwoordigd, werden pas uitgenodigd vanaf 1991. De IC kan tegenwoordig overigens ook spelers uitnodigen die op de wereldranglijst voor enkel- en/of dubbelspel in de Top250 hebben gestaan. Daarnaast kent de vereniging enkele buitengewone leden die niet aan de bovenstaande criteria voldoen.

De IC streeft ernaar promotor en ambassadeur te zijn voor de tennissport in Nederland. De IC wil inspireren en geïnspireerd worden en deelt graag de tenniskennis en -ervaring van zijn leden, opgedaan zowel op als naast de baan. Op tennisgebied maken de leden deel uit van zeer bruikbare netwerken, zowel in Nederland als bij de veertig IC’s in het buitenland. Daardoor kan de IC voor de huidige en komende generatie tennissers zeer waardevol zijn. De IC fungeert niet alleen als klankbord en inspirator voor de KNLTB maar ook voor tennisscholen, clubs, coaches, organisatoren van toernooien en sportorganisaties.

Specifiek op tennisgebied onderhoudt de KNLTB ook intensief contact met de VNT (Vereniging Nederlandse Tennisleraren) en de IC, de vereniging van (oud-)tennisinternationals. Internationaal is succesvol ingezet op het bekleden van posities in besturen en commissies van internationale sportfederaties als de ITF (Internationale Tennis Federatie) en Tennis Europe, en voor Padel bij de FIP (Internationale Padel Federatie).

De maatschappelijke partners

De KNLTB geeft op verschillende manieren invulling aan zijn maatschappelijke ambities. Van projecten om een veilig sportklimaat in Nederland te realiseren tot duurzame samenwerkingsverbanden met maatschappelijke organisaties, zoals de Richard Krajicek Foundation, de Esther Vergeer Foundation, de John Blankenstein Foundation en het Fonds Gehandicaptensport. Zij streven ernaar om de tennissport in te zetten als middel om maatschappelijke problemen het hoofd te bieden. Een lovenswaardige ambitie die de KNLTB ten volste onderschrijft en ondersteunt.

De commerciële partners

De KNLTB werkt al jarenlang samen met meerdere partners die zich inzetten voor de racketsporten padel en tennis. Voorwaarden om met commerciële partners in zee te gaan, zijn belangrijke factoren als imago, naamsbekendheid, de communicatie op commercieel gebied, relatiebeheer en maatschappelijke betrokkenheid. De opbrengsten van deze partnerships worden geïnvesteerd in de sport en dat stelt de KNLTB in staat om padel en tennis toegankelijk en betaalbaar te houden.

Binnen de KNLTB worden de partnerships opgesplitst in Partners van Tennis en die van Padel. Voor tennis werkt de KNLTB uiteraard samen met TeamNL en de kansspelorganisatie Nederlandse Loterij. Daarnaast zijn in 2024 ook Dunlop, Evian, FysioHolland, Kia, Klasse Kantine, K-Swiss, Rabobank, Sponsorvoucher, Sportstroom, STOX Energy Socks, SwingVision, TennisDirect, VLC & Partners, Ziggo Sport en Zilveren Kruis partner.

Voor padel zijn dit jaar AA Drink, Certina, Continu Professionals, CUPRA en EY partner.

Bij de commerciële partners springt er één uit die al sinds mensenheugenis sponsor is van de KNLTB: sportartikelenbedrijf Dunlop dat al meer dan een eeuw bestaat en een van de oudste merken in de geschiedenis van de racketsport is. Het bedrijf is toonaangevend op het gebied van sportartikelen voor tennis, padel, badminton en squash. Dunlop is al ruim 55 jaar Official Supplier van de KNLTB. Alle trainingen en evenementen van de KNLTB worden gespeeld met Dunlop ballen. Daarnaast ontwikkelt de KNLTB samen met Dunlop producten speciaal voor het jeugdtennis.

Dunlop en de KNLTB zijn al decennialang trouwe partners.

De Nederlandse Kampioenschappen Tennis werden in juli 1940 gehouden in Scheveningen. Nederland was zojuist bezet, maar de bond heette nog Koninklijk en het oranje bondsembleem was nog niet verboden. De legendarische KNLTB- en ITF-voorzitter David Croll heeft zojuist de prijzen aan Analiste Annie Kerckhoff (links) en kampioene Madzy Rollin Couquerque overhandigd. De historische foto is ingekleurd.

4 DE TOEKOMST VAN DE KNLTB

Geloven in de kracht van de sport is één, maar beleid ontwikkelen dat telkens de maatschappelijke trends kan bijhouden, ‘that’s a different ballgame’. Elk jaar weer wordt het toekomstbeleidsdocument dat binnen de KNLTB het Strategisch Manifest is gaan heten, aangevuld, geanalyseerd en waar nodig aangepast of herzien. Elk jaarplan past binnen een vijfjarenplan waarin de doelen ‘smart’ worden (bij)gesteld. Om de betekenis van padel en tennis en sport in het algemeen voor de Nederlandse samenleving te vergroten en een tastbare bijdrage te leveren aan een weerbare, inclusieve en sportieve maatschappij zet de KNLTB in op groei. De missie van de KNLTB is méér mensen méér te laten tennissen en te padellen, ongeacht waar ze spelen, wie ze zijn, wat ze spelen en hoe ze spelen.

4.1 STRATEGISCH MANIFEST

Om die missie te realiseren, wil de KNLTB zijn sporten toegankelijk en betaalbaar houden voor iedereen, door het bouwen aan één ecosysteem waarin voor iedere sporter een aanbod op maat is. Dat is de bandbreedte van de klassieke verenigingsspeler tot de sporter die slechts een paar keer per jaar een baan huurt. De speler staat centraal in dit nieuwe tennis- en padellandschap, waarbij flexibiliteit, gemak en meerwaarde de basis vormen. Alle spelers, verenigingen, centra, leraren en andere organisaties kunnen naast elkaar bestaan en samenwerken in één netwerk. De rol van de KNLTB is die van verbinder. De bond wil met elke tennisser en padeller, lid of geen lid, bouwen aan een directe relatie met alle stakeholders in het ecosysteem door op een persoonlijk en relevante manier als gids en inspirator te fungeren. De KNLTB doet dat ook door spelers passende producten en diensten aan te bieden.

Het nieuwe en oude logo van de KNLTB.

De keuze is aan de spelers, verenigingen en andere aanbieders hoe zij zich aan de KNLTB willen binden. Keuzevrijheid is een voorwaarde en iedereen betaalt een eerlijke bijdrage voor die diensten of producten waarbij het uitgangspunt is dat de sporten betaalbaar moeten blijven. De KNLTB verbindt en zorgt voor balans in het netwerk. De ambitie is om in 2027 een miljoen spelers in dat netwerk te hebben. In het Strategisch Manifest zijn vier doelen gedefinieerd:

1. Sport zichtbaar en toegankelijk maken

2. Flexibel aanbod voor spelers faciliteren

3. Kwaliteit en kwantiteit van aanbieders waarborgen

4. Professionaliseren van de sport

Padel en tennis zijn er niet alleen voor de spelers maar ook voor de fans. Door aansprekende evenementen te organiseren, worden fans geïnspireerd. Toptennis en toppadel vergroten de belevingswaarde en zichtbaarheid van deze sporten en dragen bovendien bij aan de promotie en financiering ervan. Door het opleiden en begeleiden van talenten en het organiseren van topsportevenementen worden die onderdelen van de strategie structureel gevoed. De fan kan ervan genieten maar met een goed en laagdrempelig kennismakingsaanbod ook de sporten zelf snel en gemakkelijk ontdekken.

Een maatschappelijke trend is dat lidmaatschappen en abonnementen in financiële zin niet de enige betaalvormen zijn die mensen ertoe verleiden te gaan tennissen, padellen of pickleballen. Als verenigingen en zelfstandige centra met een flexibeler aanbod komen dan alleen een kort en eindig lidmaatschap, een les, een baanhuur of inschrijfgeld voor wedstrijden vergroot dat de kans dat meer sporters zich hiertoe aangetrokken voelen. Als de aanbieders dat onderdeel kunnen verzorgen, zorgt de KNLTB zelf als brede basis in elk geval voor een groot, flexibel wedstrijdaanbod. Wedstrijden zijn digitaal gemakkelijk te vinden, zijn aantrekkelijk voor diverse doelgroepen en zijn vrijwel altijd en overal te spelen.

Om altijd en overal te kunnen spelen, moeten er voldoende banen en aanbieders zijn. Niet alleen buiten en bij verenigingen maar ook indoor en bij zelfstandige aanbieders. Het beleid van de KNLTB is erop gericht te zorgen voor voldoende capaciteit voor iedereen in Nederland die de sporten die onder de bond vallen wil beoefenen.

De ledenontwikkeling van de KNLTB in 125 jaar.

Daarnaast is een belangrijk doel de racketsporten verder te professionaliseren. Met het kennisplatform KNLTB Academy verbetert de bond de kwaliteiten van ruim achttienduizend bestuurders, leraren en vrijwilligers. De ambitie is dat deze Academy uiteindelijk uitgroeit tot het beste sportopleidingsplatform van Nederland. Het belang van de tennis- en padelleraar kan niet genoeg benadrukt worden. Zijn of haar rol is uniek. In (bijna) geen enkele andere sport heeft de leraar zo’n bijzondere, professionele positie. De KNLTB verzorgt de opleiding van leraren op verschillende niveaus en helpt hen zich persoonlijk verder te ontwikkelen om zo de kwaliteit te waarborgen. Een licentiesysteem voor de leraren en de eis aan elke aanbieder dat uitsluitend gelicenseerde leerkrachten mogen worden aangesteld, kan de kwaliteit en professionaliteit waarborgen.

Tijden veranderen en de KNLTB verandert mee. Met dat telkens in gedachten kan de KNLTB de gewenste verbindingsrol in het ecosysteem waarmaken. Door bijvoorbeeld de dienstverlening en het wedstrijdaanbod te verbeteren, door met digitalisering bij te dragen aan de ontzorging en professionalisering van de aanbieders en door vrijwilligerstaken zoals de ledenadministratie uit handen te nemen. Dat vereist een slagvaardige beroepsorganisatie die harmonieus samenwerkt met de bestuurlijke organisatie. De KNLTB legt zichzelf een grote ambitie op maar de hele organisatie, van bestuur tot leden, van directie tot medewerkers, onderschrijft de laatste zin van het Strategisch Manifest: ‘We hebben er alle vertrouwen in dat we met deze strategie samen met alle partijen in het ecosysteem werken aan een gezonde toekomst van tennis en padel in Nederland.’

4.2 EEN DUURZAME TOEKOMST

Om een duurzame toekomst van de sport te kunnen waarborgen, neemt de KNLTB de verantwoordelijkheid op zich de tennis- en padelwereld te stimuleren duurzaamheid praktisch en concreet toe te passen. De KNLTB ziet het thema duurzaamheid vooral als een kans (milieu- en kostenbesparingen) en wil om te beginnen de verenigingen de potentie van duurzaam ondernemen laten zien. De bond doet dit door goede voorbeelden te delen en verenigingen te informeren over nieuwe ontwikkelingen. Hierbij laat de KNLTB zich onder andere leiden door de volgende definitie: ‘Het uitvoeren van projecten die door besparing en vergroening een positief milieueffect hebben op het organiseren en beleven van de tennissport. Daarbij speelt verbinding en bewustwording van de organisatie, haar verenigingen, tennisscholen en leden een prominente rol.’

Voor verenigingen die al veel stroom of gas gebruiken, heeft de overheid al een energiebesparingseis geformuleerd, maar ook voor andere verenigingen is het zaak op zoek te gaan naar besparingen en verduurzaming. De KNLTB participeert in het door het ministerie van VWS en NOC*NSF namens de sportbonden gesloten Sportakkoord. De doelstellingen voor het duurzaamheidakkoord – die weer voortvloeien uit het klimaatakkoord – zijn stevig en opgenomen in dit Sportakkoord:

1. In 2050 moeten alle sportaccommodaties CO₂-arm zijn, wat een CO₂-reductie van 95 procent ten opzichte van 1990 betekent.

2. In 2030 moet een CO₂-reductie van 49 procent zijn gerealiseerd.

Zonnepanelen zorgen voor duurzame energie bij Nederlandse tennisverenigingen.

Ledverlichting.

Om de verenigingen zoveel mogelijk te ontzorgen bij het verduurzamingstraject is in samenwerking met de firma SportStroom een akkoord gesloten om de clubs te begeleiden. Daarnaast voert NOC*NSF de regie en heeft deze organisatie de leiding over het verduurzaamheidsproject Klimaatroute Duurzame Sportsector. Ze maakt daarbij gebruik van zorgvuldig geselecteerde partijen. In beide trajecten worden energiecoaches ingezet die komen met een plan en financierings- en subsidiemogelijkheden. Duurzaamheid gaat verder dan alleen het gebruik van groene stroom. Ledverlichting en zonnepanelen compenseren misschien de eigen uitstoot maar wel 85 tot 99 procent van de uitstoot komt vrij in de rest van de waardeketen, bijvoorbeeld door het verkrijgen van grondstoffen en transport. Hetzelfde Nationaal Sportakkoord stelt ook eisen aan het duurzaam beheer van buitenaccommodaties. Zo wordt al langer gesproken over het gebruik van biociden en andere bestrijdingsmiddelen voor kunstgras, halfverharding, en sportterreinen van kunststof.

4.3 EEN VISIE OP DE TOEKOMST

Regeren is vooruitzien en daarom sluiten we dit jubileumboek ter ere van het 125-jarig bestaan van de KNLTB af met een blik op de toekomst door de huidige directieleden Erik Poel, Robert Jan Schumacher en Jacco Eltingh.

Voordat in een glazen bol wordt gekeken om te zien hoe de racketsportwereld – en Nederland tennisland in het bijzonder – er over een kwart eeuw uitziet, blikken algemeen directeur Poel, directeur dienstverlening Schumacher en technisch directeur Eltingh terug naar waar zij 25 jaar geleden stonden in hun loopbaan en op de belangrijkste lessen die zij de afgelopen jaren hebben geleerd.

De directie van de KNLTB in gesprek met hoofdredacteur Tennis Magazine Steffan Kok. Van links naar rechts Jacco Eltingh, Robert Jan Schumacher, Kok en Erik Poel.

In 1999 was Poel werkzaam in de telecommunicatie. ‘Ik was toen zo’n vier jaar aan het werk maar was ook nog wel een groentje op de arbeidsmarkt. Tele2 was destijds mijn werkgever en ik heb toen meegeholpen het mobiele netwerk op te zetten.’ Poel volgde naar eigen zeggen zijn hart en trad in mei 2013 in dienst bij de tennisbond. ‘Als je op dit moment kijkt naar de KNLTB, dan werken hier stuk voor stuk mensen die bevlogen zijn en dezelfde energie en passie delen. Wij zijn allemaal bij de tennisbond aan de slag gegaan omdat we dezelfde liefde kennen voor tennis en padel. Dat is een groot goed.’

Schumacher stond destijds aan het begin van zijn loopbaan. ‘Mijn universitaire opleiding in de Nederlandse taal en letterkunde had ik net afgerond en ik startte mijn loopbaan als beginnend sportjournalist bij databedrijf Infostrada.’ Later maakte hij de overstap naar de KNLTB. ‘Zowel bij mijn eerste werkgever als bij de KNLTB had ik het voorrecht dat ik een goede groep mensen om me heen had. Bij de tennisbond betekent dat meer dan alleen de beroepsorganisatie, want het betreft ook de verenigingen, leraren, bestuurders en vrijwilligers. Dat is waardevol en daar zit veel kracht in.’

Het jaar 1999 markeert voor Eltingh een emotionele periode. ‘Die periode betekende voor mij de stap van een actieve tenniscarrière naar een actieve familieman en startende ondernemer. Dat jaar is wat mij betreft ook altijd verbonden aan het overlijden van Menno Oosting.’ Op de weg terug van een toernooi in Frankrijk overleed Oosting, die vijf jaar eerder in 1994 het mixdubbel op Roland Garros won, door een auto-ongeluk.

‘Maak van je hobby je werk. Dat is de reden om elke ochtend met energie aan de werkdag te beginnen en ’s avonds moe naar bed te gaan,’ geeft Eltingh mee als belangrijkste les.

KNLTB over 25 jaar

De tennisbond heeft de laatste jaren flink ingezet op het verbinden van diverse partijen en sporten. Padel en pickleball zijn nu ook onderdeel van de organisatie in Amstelveen. Verenigingen en zelfstandige centra kunnen rekenen op en gebruikmaken van de kennis en kunde van de bond. De KNLTB bedient zowel de gebonden als de ongebonden speler zo goed mogelijk. ‘Op het juiste moment durven te veranderen en jezelf opnieuw uit te vinden, is de enige manier geweest waardoor de KNLTB het al 125 jaar vol heeft kunnen houden. Inspelen op de trends. Over 25 jaar staat het aanjagen en verbinden binnen tennis en padel zeker nog overeind,’ aldus Schumacher.

Brabander Menno Oosting juicht nadat hij in 1987 onverwachts de eerste ronde overleeft. In Hilversum verloor hij de volgende ronde, maar een jaar later stond hij in de Top100 op plek 72. In 1994 won hij met Kristie Boogert Roland Garros. Hij schokte de tenniswereld door zijn vroegtijdige dood in 1999. (Foto Rob Bogaerts).

‘De organisatie zal over 25 jaar nog veel groter zijn dan ze nu is. Het zal mij niet verbazen dat de organisatie dan een grotere rol speelt dan alleen in tennis en padel. De manier waarop wij functioneren, kan van veel toegevoegde waarde zijn voor andere (racketsport)bonden,’ vult Eltingh aan. Poel kent ook geen spoor van twijfel dat de KNLTB over 25 jaar nog bestaat. ‘Zeker weten. De belangrijkste taak zal dan zijn om partijen die zich actief bezighouden met tennis en padel met elkaar te verbinden. We zijn 125 jaar geleden opgericht omdat er behoefte was aan een organisatie die wedstrijden organiseerde. De huidige term ‘125 jaar Matchmaker’ is meer van toepassing op het leggen van verbindingen tussen de verschillende partijen. Omdat het aantal actoren op het speelveld groter wordt, zal de bond hierin in de toekomst een nog grotere rol vervullen. De KNLTB is de organisatie die met alle partijen contact heeft.’

Het is duidelijk dat de KNLTB klaar is voor de toekomst, als verbinder in de breedste zin van het woord. Wat betreft de concurrentie op de racketsportmarkt zien de directeuren geen kapers op de kust. Eltingh: ‘Nul kans. Ik weet uit ervaring dat het zonder de KNLTB niet lukt.’

Volgens algemeen directeur Poel zijn er in het verleden wel initiatieven geweest. ‘Die hebben het allemaal niet gered. Zij hebben misschien wel een stukje van de puzzel kunnen leggen maar beschikten nooit over de totale slagkracht.’

‘Er zullen ongetwijfeld partijen zijn die de belangen van de sport of een deel daarvan willen behartigen. We zijn geen monopolist maar we zijn tot nu toe wel de enige die integraal probeert de sport verder te helpen,’ voegt Schumacher toe. ‘Het is moeilijk voor te stellen dat er een partij naast de KNLTB zou bestaan die op hetzelfde niveau en met dezelfde kwaliteit succesvol opereert. Er zullen wel partijen zijn die gedeeltes doen, maar niet allesomvattend.’

Samenwerking

Concurrentie wordt dus uitgesloten. Er zal geen tweede soortgelijke bond in Nederland komen. Ziet de directie dan wel samenwerking met andere sportbonden of aangrenzende landen voor zich? ‘We hebben met België nu al nauw contact. Ook met Zweden en Groot-Brittannië zijn er banden. De goede tennisbonden zoeken elkaar internationaal op en dat geldt op nationaal niveau voor contacten met andere sportbonden. Wij wisselen geregeld van gedachten met bijvoorbeeld de voetbal-, hockey-, volleybalen golfbond om van elkaar te leren. Natuurlijk zijn we ook een soort van concurrenten als het gaat om het interesseren van met name de jeugd voor de eigen sport maar uiteindelijk is samenwerking nodig. NOC*NSF is de overkoepelende sportbond, ook over 25 jaar,’ is de inschatting van Poel.

‘Wij bouwen een ecosysteem waarbinnen we onze racketsporten organiseren.’

Technisch directeur Eltingh is stelliger in zijn antwoord en vindt focus per sport belangrijk. ‘De aandacht moet er per sport zijn. Het is onmogelijk om alle sporten over één kam te scheren. Daarvoor zijn het er simpelweg te veel.’

‘Van oudsher zijn we een ledenorganisatie voor onze verenigingen. Door de jaren heen zijn we ons steeds meer gaan openstellen voor de ongebonden sporters. Wij willen ook voor hen die tennissen of padellen bij sportcentra van meerwaarde zijn. Van een bond die 125 jaar geleden werd opgericht voor leden van een paar verenigingen met het doel wedstrijden te organiseren, zijn we gegroeid naar een organisatie met een veel breder blikveld. Dat zie je nu ook bij andere sporten gebeuren, maar tennis en padel lopen wat dat betreft voorop. Wij bouwen een ecosysteem waarbinnen we onze racketsporten organiseren,’ aldus Robert Jan Schumacher. Maar de directeur dienstverlening ziet echter ook een toenadering tot andere sporten. ‘Het zou ideaal zijn als in de toekomst de ecosystemen van alle sporten aan elkaar zijn geschakeld. Dat een persoon één sport-ID heeft voor alle sporten. Dat kan bijvoorbeeld je burgerservicenummer (BSN) zijn.’

Vereniging in 2049

Als we inzoomen op de tennis- en padelverenigingen wordt duidelijk dat deze met hun tijd mee moeten gaan om bestaansrecht te houden. De rol van de vereniging zal veranderen maar blijft volgens de KNLTB-directeuren cruciaal. Poel: ‘De vereniging heeft absoluut bestaansrecht, maar moet wel goed blijven kijken naar het aanbod. Verrijking van het aanbod is nu nodig, bijvoorbeeld door meerdere sporten te faciliteren. De wielerclub kan bijvoorbeeld prima gebruikmaken van de faciliteiten van de kantine van de tennisclub. Die openclubgedachte is belangrijk en die verenigingen die dat doen, behouden hoe dan ook hun bestaansrecht. De vitaliteit van onze verenigingen is gelukkig toegenomen. Daarbij spelen een professioneel kader en de kwaliteit van de bestuurders, in samenwerking met de leraar, een grote rol.’

De vereniging bestaat volgens Schumacher ook in 2049 zeker nog. ‘Maar er is geen sprake van één soort vereniging. Alle 1.650 verenigingen die we op dit moment in Nederland hebben, zijn uniek en er is plek voor. Een deel van de sporters zal individualistisch zijn ingesteld maar een groot deel wil onderdeel zijn van een vereniging. We doen veel onderzoek en daaruit komt nooit naar voren dat het einde van de vereniging wordt aangekondigd. Sterker nog; de behoefte aan een vereniging of een groepje gelijkgestemden wordt groter en groter. Bovendien speelt naast het sociale aspect een rol dat tennissen bij een commerciële aanbieder drie à vier keer duurder is dan bij een vereniging. Het kan zijn dat er over 25 jaar minder verenigingen zijn maar die zijn dan wel sterker, vitaler en stabieler.’

De visie van Eltingh is dat zelfstandige centra en verenigingen dichter naar elkaar toe zullen groeien. ‘De zelfstandige centra zullen hun focus verplaatsen van individueel gedrag van de consument naar samen sporten. De verenigingen zullen daarentegen commerciëler worden in hun aanbod en op het gebied van dienstverlening. De klant vraagt om kwaliteit en de verenigingen moeten daarin meegaan. Een groot aantal clubs is gevestigd in het hart van een woongemeenschap. Als ze willen groeien en ook in de toekomst succesvol willen zijn, moeten ze openstaan voor hetgeen er om hen heen gebeurt. Durven aanpassingen te doen. Zelfs Wimbledon gaat met de tijd mee.’

Ook de tennis- en padelleraren zullen met de tijd mee moeten gaan. Kunstmatige intelligentie (AI), apps of misschien wel robots zouden over 25 jaar met een beetje fantasie de rol van de leraren kunnen bedreigen. ‘Ik hoop van harte dat de leraren er tegen die tijd nog zijn, want zij hebben een essentiële rol op de vereniging. Als dat technologisch anders wordt ingevuld, verandert de dynamiek op de club ook,’ zegt Poel.

Schumacher ziet juist een grotere rol voor de leraar op de vereniging voor zich. Eltingh beaamt dat. ‘De trend van de afgelopen jaren is dat er steeds minder vraag is naar lessen in de ochtend. De concurrentie om de uren tussen 16.00 en 22.00 uur is hevig, waardoor de leraar moet knokken om banen tot zijn beschikking te hebben. De rol van de leraar blijft echter relevant. Uiteindelijk moeten spelers nog steeds worden bekeken en moeten hun vaardigheden worden beoordeeld, ook al zal kunstmatige intelligentie dat in sommige gevallen overnemen. Het persoonlijke contact is bovendien belangrijk. De leraar is bijvoorbeeld ook de professional die je op de juiste manier laat bewegen na een drukke werkdag. De rol van de leraar zal over 25 jaar wel zijn uitgebreid tot die van een soort verenigingsmanager. De KNLTB investeert daarom flink in de lerarenafdeling.’

De vraag die dan meteen opkomt, is of lessen in de herfst en winter in de toekomst nog wel binnen gegeven kunnen worden. De laatste jaren verdwijnen indoorlocaties namelijk als sneeuw voor de zon. Voor Poel is het stoppen van deze trend al tijden een hoofdpijndossier. ‘Binnenbanen hebben we in Nederland over 25 jaar zeker nog. Hoeveel dat er zullen zijn, is echter moeilijk te zeggen. De laatste jaren gaat het weliswaar in hoog tempo de verkeerde kant op maar we nemen maatregelen om dat een halt toe te roepen. Op basis van data krijgen we namelijk een steeds beter inzicht in de behoeftes van de spelers. Hoe ver is men bereid te reizen? Waar liggen te weinig banen? Die antwoorden en andere informatie brengen we in kaart en op basis daarvan kunnen we het gesprek aangaan met gemeentes. De KNLTB zal er alles aan blijven doen om de komende jaren zoveel mogelijk binnenbanen te behouden. Het zullen er in 2049 wel minder zijn dan nu. Ik vermoed echter wel dat het aantal blaashallen zal stijgen. Daarnaast denk ik dat er iets revolutionairs staat te gebeuren op het gebied van een nieuwe ondergrond. Door ruimtegebrek komen er wellicht ook steeds meer banen op daken van gebouwen.’

De Nederlandse tennisleraren zorgen ervoor dat het jaarlijks Trainerscongres een van de grootste sportcongressen van het land is.

‘Tennisbanen op daken van kantoorgebouwen zou wat ons betreft zeker een reële optie kunnen zijn. In Amsterdam praten en denken we als bond mee over de mogelijkheden om ondanks de beperkte beschikbare ruimte toch accommodaties voor racketsporten te realiseren. Dit geeft maar weer eens het belang van een bond aan. Denk niet dat een andere partij op deze manier een gesprekspartner met invloed voor gemeentes zou kunnen zijn,’ benadrukt Schumacher.

Eltingh: ‘Veel zal ook afhangen van de vraag van de klant. In het verleden zagen we bijvoorbeeld dat veel tennishallen werden omgebouwd tot speelparadijzen met trampolines. We zien nu dat in diezelfde locaties padelbanen komen. Wellicht liggen daar over tien jaar weer tennisbanen als daar vraag naar is.’

Padel groter dan tennis?

Padel is de laatste jaren de snelstgroeiende sport in Nederland. Veel tennisverenigingen bieden het aan als extra racketsport. Indoortennisbanen maken plaats voor padelkooien. De vraag aan technisch directeur Eltingh is dan ook of padel over een kwart eeuw groter is dan tennis. ‘Als het gaat om geregistreerde spelers zal het in het gunstigste geval gelijkwaardig zijn. Het totale aantal tennissers is groter dan alleen de spelers die bij de KNLTB staan geregistreerd. Er is ook een flinke groep die maandelijks op privébanen of bij recreatieparken speelt. Door de geluidsnormering is het moeilijk om geschikte buitenlocaties voor padelbanen te vinden. Het aantal beschikbare indoorlocaties neemt af en de betaalbaarheid is ook een factor. Hierdoor zie ik niet dat padel groter wordt dan tennis. Ik zie wel dat padel de komende jaren stevig blijft groeien. Tennis, padel en voetbal zullen de grootste georganiseerde sporten zijn. Als KNLTB hebben wij dan sporten op de plekken twee en drie in ons portfolio.’

Poel is het eens met de visie van zijn collega. ‘Maar eerlijk gezegd weet ik niet of tennis of padel op twee komt te staan. Als je puur naar het aantal leden kijkt, zal tennis groter blijven, maar het aantal beoefenaars kan wel eens uitpakken in het voordeel van padel.’

De KNLTB is belangenbehartiger van de meeste racketsporten in Nederland. Tennis bestaat al sinds de zestiende eeuw. Padel en pickleball zijn de afgelopen jaren opgekomen. Is er over 25 jaar opnieuw een nieuwe racketsport in Nederland? ‘Ongetwijfeld. Als ik nu al zie hoeveel varianten er zijn,’ luidt het antwoord van Poel. ‘Af en toe komt er een sport voorbij waarvan ik het bestaan niet eens wist maar die er wel geinig uitziet. We zijn nu bezig met pickleball maar er is bijvoorbeeld ook real tennis, touchtennis, dynamictennis, 360 tennis en natuurlijk de e-sport. Het volume van dit alles is nu nog klein maar de verscheidenheid is er al wel.’

E-sport is volgens Eltingh razend interessant. ‘Met name als je het hebt over bewegen in je eigen omgeving. E-sport hoeft helemaal niet statisch te zijn. Met een controller in je hand moet je immers bepaalde bewegingen maken.’

Verandering spelregels

Volgens het drietal staan binnen de tennissport ook grote veranderingen op stapel. Schumacher: ‘Het is belangrijk dat je op het juiste moment veranderingen durft door te voeren. Historisch gezien is er al veel veranderd maar het tempo van wijzigingen binnen het tennis is over het algemeen niet erg hoog. Het gemak waarmee bijvoorbeeld hockey de regels binnen de lijnen heeft aangepast, is bewonderenswaardig. Alle verandering is moeilijk en elke sport gaat daar anders mee om. Wij moeten het zorgvuldig doen en gefaseerd. Niet alles in één keer.’

Eltingh gaat dieper in op veranderingen van de spelregels in de komende 25 jaar. ‘Er zijn al verschillende aanpassingen die de duur van een wedstrijd beïnvloeden. De Australische bond hanteert al jaren het Fast Four-principe, waarbij sets van vier gewonnen games worden gespeeld. In de Amerikaanse teamcompetitie en bij andere showevents zijn aanpassingen doorgevoerd in de puntentelling. Waarschijnlijk wordt het doorspelen na een netservice ingevoerd. In het algemeen denk ik dat er op alle niveaus een beslissend punt bij deuce komt en andere setscores. Competitieformats worden korter. We hoeven natuurlijk niet alles door te voeren maar we moeten wel luisteren naar de markt. Wij weten bijvoorbeeld dat de duur van het lidmaatschap van een speler die geen wedstrijden speelt vele malen korter is dan wanneer dat wel het geval is.’

‘Een van mijn stokpaardjes toen ik ging werken bij de KNLTB was om de voorjaarscompetitie later te laten beginnen. Die strijd heb ik kansloos verloren,’ lacht Poel. ‘Mijn tweede doel was om de jeugd, net als bij hockey, een seizoen rond te laten spelen. Dat is nog niet helemaal gelukt, maar het is work in progress. We organiseren nu een competitie in het voor- én het najaar terwijl andere sporten en het schooljaar precies andersom lopen. Ik zie heel graag dat in het najaar ronde één van de competitie wordt gehouden en in het voorjaar dan ronde twee.’

Verandering is goed, maar als er één ding is dat Poel graag tot in lengte van dagen wil behouden, dan is dat de afkorting KNLTB. ‘Er zullen de komende 25 jaar ongetwijfeld veranderingen plaatsvinden maar ik hoop echt dat de naam KNLTB blijft bestaan. Al staan de afzonderlijke letters niet meer voor wat we inmiddels allemaal doen, bijvoorbeeld op het gebied van padel en pickleball. Het is zo’n enorm sterke merknaam, die iedereen kent. Als we de naam zouden veranderen, dan raken we bovendien ook de hoofdletter K van koninklijk kwijt. De KNLTB is een begrip, niet aankomen graag!’

Internationaal

De laatste jaren doen de Nederlandse mannen het goed op de ATP-Tour en het TeamNL Davis Cupteam heeft meerdere keren de Davis Cup Finals bereikt. Arantxa Rus is inmiddels een vaste waarde in de Top100 en bereikte vorig jaar haar hoogste positie op de wereldranglijst. In het rolstoeltennis is Diede de Groot de onbetwiste mondiale nummer een die het ene record na het andere verbreekt. Meerdere junioren laten internationaal van zich horen. De nabije toekomst ziet er veelbelovend uit, maar hoe is dat over een kwart eeuw?

‘Als team sterker dan als individu’. Jean-Julien Rojer (links) en Robin Haase zijn in hun nadagen als profs nog steeds zeer goede dubbelspelers.

‘Het wordt tegen die tijd nog moeilijker om aan de top te komen en te blijven. Doordat reizen steeds gemakkelijker wordt en de investeringsbereidheid van bepaalde landen groter zal de concurrentie bij zowel tennis als padel toenemen,’ schat Eltingh in.

‘Als ik nu langs de kant zit te kijken hoe snel het spel gaat, dan ben ik blij dat ik 25 jaar geleden ben gestopt, haha. Maar aan de andere kant is het zo dat als een topsporter het basisniveau heeft, hij of zij zich ook wel weer aanpast. Aanpassingsvermogen en aanpassingsbereidheid zijn de grootste vaardigheden van een topsporter. Dus de toppers van toen zouden ook passen in de huidige tijd, met de tegenwoordige materialen en manier van trainen. Soms denk ik dat het onmogelijk is om nóg harder te slaan, of op een nóg hoger tempo te spelen, maar het gebeurt wel. Wat prestaties betreft, denk ik dat we over 25 jaar een keer de Davis Cup of de Billie Jean King Cup hebben gewonnen. Ik denk niet dat we dan een nieuwe grandslamkampioen in het enkelspel hebben. De afgelopen 125 jaar is dit alleen Kea Bouman en Richard Krajicek gelukt. Als team zijn we sterker dan als individu.’

Schumacher voegt daar als directeur dienstverlening aan toe dat topsport en breedtesport meer door elkaar zullen gaan lopen waardoor beide takken van sport op een laagdrempelige manier impact op de maatschappij kunnen hebben. ‘Los van de ontwikkeling die er op topsportniveau zal zijn, zit er enorm veel groei in de impact van sport op de samenleving. Op dit terrein zijn er veel vragen van de overheid en we steken veel tijd in het bijdragen aan oplossingen voor maatschappelijke problemen als stijgende zorgkosten, vergrijzing en bewegingsarmoede. Sport zal worden ingezet als middel om te helpen deze problemen aan te pakken. Tennis is bij uitstek een activiteit die een leven lang kan worden beoefend. Wij geloven in de kracht van onze sport om de maatschappij een stukje mooier te maken. Sport niet alleen als doel maar dus ook als middel.’

Ideaalplaatje

De kans dat Poel, Eltingh en Schumacher in 2049 nog steeds de post van respectievelijk algemeen directeur, technisch directeur en directeur dienstverlening bekleden, is op zijn zachts gezegd niet heel groot. Het drietal heeft wel een wensenlijstje om hun ideaalplaatje te vervolmaken. Poel: ‘Ik hoop dat er dan nog steeds een goede balans is tussen de verschillende sporten die wij bedienen. Dat er ook een goede balans is tussen verenigingen en zelfstandige centra, tussen leden en ongebonden spelers.

‘Het drietal heeft wel een wensenlijstje om hun ideale plaatje te vervolmaken’.

Betreffende de jeugd hoop ik dat tennis en/of padel tegen die tijd echt worden gezien als wedstrijdsporten en niet zozeer als lessporten.’ Eltingh: ‘Voor mij is het ideaalplaatje dat de events bijdragen aan het vieren van de sport. Dat de impact die het maakt, invloed heeft op de vertaalslag van topsport naar breedtesport. Hier zijn we al flink mee onderweg maar dat kan natuurlijk altijd beter. We blijven ook kijken naar de wijze waarop de fan de sport beleeft. Het is belangrijk om mee te bewegen met de supporter. Wat betreft de leraren hoop ik dat zij nog meer impact zullen maken op hun terrein en dat hun kennisniveau nog meer stijgt. Dat de omgeving waarin zij werken dat erkent en dat leraren een volwaardige gesprekspartner zijn voor de aanbieders. Dat de wijze van samenwerken zich positief ontwikkelt, want iedereen heeft elkaar nodig. De rol van de leraar is meer dan alleen het geven van les.’

Schumacher: ‘Mijn wens is dat het zogenoemde ecosysteem voldoende is geladen. Dat het aanbod voorziet in de vraag van zowel de gebonden als de ongebonden speler. Dat de stabiliteit van de aanbieders is geborgd. Dus dat de balans klopt en de ondersteunende IT-systemen optimaal werken. Dat het algehele niveau van de belangenbehartigers van de sport op een hoger plan is komen te staan. Daarnaast is het belang van vrijwilligers cruciaal. Wij werken hard aan systemen die ervoor moeten zorgen dat de werkzaamheden van de vrijwilligers eenvoudiger en soepeler gaan verlopen, waardoor ze met meer plezier hun taken vervullen. In al deze punten zit wat mij betreft de grootste winst om de sport gezond te houden en er het maximale rendement uit te halen.’

Het zijn mooie vergezichten op een nooit eindigende route. Op de vraag of het drietal in 2049 zelf nog tennist, klinkt uit de monden van Poel en Schumacher een resoluut: ‘Ja, honderd procent!’ en ‘Absoluut. Meer dan nu!’ Eltingh glimlacht en zwijgt …

Jan van der Heide en Hans van Swol winnen in 1941 de Nederlandse herendubbeltitel in Scheveningen. Het duo van de Amsterdamse topclub DDV voelde zich ongemakkelijk in bezet Nederland. ‘Wie aan sport doet, zondigt niet,’ vonden de nazi’s. Sportbeoefening paste perfect in de nationaalsocialistische ‘heropvoeding’ van het Nederlandse volk, maar de heren wilden zich niet voor een Duits karretje laten spannen. Pas na de oorlog konden Van der Heide en Van Swol weer deelnemen aan de ‘Nationale’.

BIJLAGEN

Bondswisselprijzen en Jaarprijzen

Sportbonden leunen en steunen vaak op vrijwilligers, die onbezoldigd uren werk verzetten. Om de vrijwilligers te erkennen en te eren, zijn er onderscheidingen in het leven geroepen: een officiële blijk van waardering voor hun belangeloze inzet. Niet alleen aan vrijwilligers maar ook aan topspelers en talenten die nationaal of wereldwijd sportieve prestaties geleverd hebben die om waardering en herinnering vragen, worden jaarlijks wisselprijzen uitgereikt. De afgelopen decennia werden jaarlijks op nationaal en regionaal niveau allerlei leden voor hun prestaties en inzet verblijd met een prijs of een onderscheidingsteken. Alle jaarprijzen worden bondsprijzen genoemd, alle predicaten zoals erelid, bondsonderscheidingstekendrager of tulpdrager heten onderscheidingen.

Bondsprijzen

Rond het jaar 2000 waren er nationaal elf bondsprijzen te vergeven, naast regionale bondsprijzen op districtsniveau. De bondsprijzen werden vernoemd naar spelers en bestuurders die over het algemeen zelf de trofee schonken aan de bond. Van de elf bondsprijzen werden er zeven met regelmaat vergeven.

De bondsprijzen Henk Timmer beker, de Kea Bouman wisselprijs en de jhr. C. van Lennep prijs werden uitgeloofd voor goede prestaties op het gebied van wedstrijdtennis, oftewel de top van de breedtesport. De Fenny de Soet-ten Bosch beker, de F.A. des Tombe wisselprijs en mr. W.L. Renaud cup en de A.C. van Swol beker waren bondsprijzen voor jeugdtennissers. De jhr. mr. R. de Brauw beker werd vergeven aan een speler van ten hoogste 21 jaar die sportief gedrag koppelde aan goede wedstrijdresultaten. De mr. H. Wilton wisselprijs werd uitgereikt aan een speler die in een jaar een bijzondere Davis Cup-prestatie had geleverd. De C. Vreedenburgh schaal ging naar de vrijwilliger die dat jaar bijzonder organisatorisch werk had geleverd. Voor prestaties op het gebied van tennisstimulering en recreatietennis werd de Max Dikker trofee ter beschikking gesteld aan organisaties, personen en verenigingen. In 2013 werd besloten alle genoemde bondsprijzen te vervangen door KNLTB Jaarprijzen. Vanaf 2018 werd gesproken over de KNLTB Awards. Naast deze topsportprijzen werden vanaf 2013 ook prijzen ingesteld voor de Vereniging van het Jaar en de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar. Voor hen werd een speciale Zwarte Tulp vervaardigd. In 2018 werden opnieuw nieuwe prijzen toegevoegd.

Onderscheidingen

Onderscheidingen reikt de KNLTB uit aan personen op voordracht van het bondsbestuur. In speciale gevallen heeft de voordracht instemming nodig van de ledenraad. Dat is bijvoorbeeld nodig als het bestuur de titel van Beschermheer, Beschermvrouwe of Erevoorzitter voorstelt. Dat zijn heel bijzondere onderscheidingen die slechts in buitengewone gevallen door de ledenraad, op voorstel van het bondsbestuur, worden verleend. De titels Beschermheer of Beschermvrouwe (die overigens geen lid van de KNLTB behoeft te zijn) worden zelden of nooit verleend. De enige beschermheer van de bond was prins Bernhard der Nederlanden.

Ook het predicaat Erevoorzitter wordt zelden verleend. De enige voorzitter die deze eer te beurt is gevallen, is Ruurd de Boer in 1999.

Het predicaat Erelid wordt vaker toegekend en kan door de ledenraad, op voorstel van het bondsbestuur, worden verleend aan een persoon die de KNLTB zowel nationaal als internationaal op buitengewone wijze heeft gediend.

Toekenning van de titel Lid van Verdienste kan door de ledenraad op voorstel van het bondsbestuur worden verleend aan een lid dat de tennissport op nationaal niveau op buitengewone wijze en/of met verstrekkende positieve gevolgen heeft gediend.

Naast de door de ledenraad bekrachtigde voordrachten heeft het bondsbestuur de vrijheid zelf andere onderscheidingen toe te kennen. De hoogste graad is het Bondsonderscheidingsteken. Het bondsbestuur kan dit toekennen aan een persoon die de tennissport op nationaal of internationaal niveau op buitengewone wijze heeft gediend. De Gouden Bondsspeld kan het bestuur verlenen aan een persoon die zich uitzonderlijk verdienstelijk heeft gemaakt jegens de KNLTB of de tennissport. De Zilveren Bondsspeld kan het bondsbestuur toekennen aan een persoon die zich zeer verdienstelijk heeft gemaakt jegens de KNLTB of de tennissport. Er is ook een onderscheiding die automatisch wordt uitgereikt. Elke speler die deel uitmaakt van een Nederlandse ploeg voor de Davis Cup of de Billie Jean King Cup competitie krijgt automatisch het insigne Tulpdrager toegekend. De Tulpdrager wordt tevens uitgenodigd om lid te worden van de exclusieve IC, de Internationale Club van oud-internationals.

Bondswisselprijzen 1999-2012

Voor een overzicht van de houders en houdsters van de tien wisselprijzen tot en met 1998 wordt verwezen naar het boek KNLTB: 100 jaar Love en Tennis)

1999

jhr. mr. R. de Brauw beker: niet toegekend

A.C. van Swol beker: niet toegekend

mr. H. Wilton wisselprijs: Jan Siemerink

H. Timmer beker: Heren rolstoelteam World Team Cup

C. Vreedenburgh schaal: Wouter Karsemeijer

Max Dikker trofee: Nely Wondergem

2000

jhr. mr. R. de Brauw beker: niet toegekend

A.C. van Swol beker: niet toegekend

mr. H. Wilton wisselprijs: Kristie Boogert en Miriam Oremans

H. Timmer beker: Esther Vergeer

mr. W.L. Renaud cup: Silvana Bauer

C. Vreedenburgh schaal: niet toegekend

Max Dikker trofee: niet toegekend

2001

jhr. mr. R. de Brauw beker: Mariëlle Hoogland

A.C. van Swol beker: Antal van der Duim

mr. H. Wilton wisselprijs: Nederlands Davis Cup Team

H. Timmer beker: Jiske Griffioen en Maikel Scheffers

mr. W.L. Renaud cup: Michaëlla Krajicek

C. Vreedenburgh schaal: Rob Peperkamp

Max Dikker trofee: Huub Maréchal

2002

jhr. mr. R. de Brauw beker: Michel Koning

A.C. van Swol beker: Michaëlla Krajicek

mr. H. Wilton wisselprijs: Sjeng Schalken

H. Timmer beker: Cees Marré

mr. W.L. Renaud cup: Emilie van Boekel, Marrit Boonstra, Michaëlla Krajicek, Bibiane Schoofs, Graciëla Velasco

C. Vreedenburgh schaal: Mary Blokpoel

Max Dikker trofee: niet toegekend

2003

jhr. mr. R. de Brauw beker: Elise Tamaëla

A.C. van Swol beker: Michaëlla Krajicek

mr. H. Wilton wisselprijs: Martin Verkerk

H. Timmer beker: Dames World Team Cup Rolstoeltennis

mr. W.L. Renaud cup: niet toegekend

C. Vreedenburgh schaal: Nico de Wit

Max Dikker trofee: niet toegekend

2004

jhr. mr. R. de Brauw beker: Michaëla Krajicek

A.C. van Swol beker: Igor Sijsling

mr. H. Wilton wisselprijs: niet toegekend

H. Timmer beker: Esther Vergeer

mr. W.L. Renaud cup: Renée Reinhard

C. Vreedenburgh schaal: Ton Rietveld

Max Dikker trofee: niet toegekend

2005

jhr. mr. R. de Brauw beker: Robin Haase

A.C. van Swol beker: Renée Reinhard

mr. H. Wilton wisselprijs: Sjeng Schalken

H. Timmer beker: Elly Appel

mr. W.L. Renaud cup: Justin Eleveld

C. Vreedenburgh schaal: Anja Hiemstra

Max Dikker trofee: niet toegekend

2006

jhr. mr. R. de Brauw beker: Thiemo de Bakker

A.C. van Swol beker: Tim van Terheijden

mr. H. Wilton wisselprijs: niet toegekend

H. Timmer beker: Paul Logtens

mr. W.L. Renaud cup: Richèl Hogenkamp

C. Vreedenburgh schaal: Martin Schouten

Max Dikker trofee: niet toegekend

2007

jhr. mr. R. de Brauw beker: Robin Haase

A.C. van Swol beker: Richèl Hogenkamp

mr. H. Wilton wisselprijs: Esther Vergeer

H. Timmer beker: Renée Reinhard

mr. W.L. Renaud cup: Jannick Lupescu

C. Vreedenburgh schaal: Herman Knoop Max Dikker trofee: niet toegekend

2008

jhr. mr. R. de Brauw beker: Arantxa Rus

A.C. van Swol beker: Justin Eleveld

mr. H. Wilton wisselprijs: Esther Vergeer

H. Timmer beker: Korie Homan

mr. W.L. Renaud cup: Moos Sporken

C. Vreedenburgh schaal: J.W. Brouwers

Max Dikker trofee: niet toegekend

2009

jhr. mr. R. de Brauw beker: Thiemo de Bakker

A.C. van Swol beker: Jannick Lupescu

mr. H. Wilton wisselprijs: Peter Wessels

H. Timmer beker: Eva Haslinghuis

mr. W.L. Renaud cup: Indy de Vroome

C. Vreedenburgh schaal: Ruud van Ooijen

Max Dikker trofee: Basiton Baselaar

2010

jhr. mr. R. de Brauw beker: Thomas Schoorel

A.C. van Swol beker: Daphne van den Heuvel

mr. H. Wilton wisselprijs: Niet toegekend

H. Timmer beker: Juniorenteam World Team Cup 2010

mr. W.L. Renaud cup: Indy de Vroome

C. Vreedenburgh schaal: mw. I. Sievers-van Hamersveld

Max Dikker trofee: H.L.T.C. Leimonias

2011

jhr. mr. R. de Brauw beker: Demi Schuurs

A.C. van Swol beker: Indy de Vroome

mr. H. Wilton wisselprijs: Robin Haase

H. Timmer beker: Jasper Smit

mr. W.L. Renaud cup: Tim van Rijthoven

C. Vreedenburgh schaal: Jan Schumer

Max Dikker trofee: MTC (Middelburg)

2012

jhr. mr. R. de Brauw beker: Kiki Bertens

A.C. van Swol beker: Tim van Rijthoven

mr. H. Wilton wisselprijs: Jean-Julien Rojer

H. Timmer beker: Marjolein Buis - Esther Vergeer

mr. W.L. Renaud cup: Tom Moonen

C. Vreedenburgh schaal: Gerard Kabel

Max Dikker trofee: Hillegomse TC.

Vanaf 2013

In 2013 werd besloten de Bondswisselprijzen te vervangen door de KNLTB Jaarprijzen. Het ging daarbij om de volgende prijzen: de Richard Krajicek Award voor de Tennisser van het Jaar, Betty Stöve Schaal voor de Tennisster van het Jaar en Esther Vergeer Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar. De prijzen werden uitgereikt in samenwerking met dagblad De Telegraaf en van 2013 tot en met 2017 door een jury toegekend op het Tennisser van het Jaar-gala. Nieuwe jaarprijzen, de zogenoemde Zwarte Tulpen, werden ingesteld voor het Talent van het Jaar, de Vereniging van het Jaar en de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar.

2013

Richard Krajicek Award voor de Tennisser van het Jaar: Robin Haase

Betty Stöve Schaal voor de Tennisster van het Jaar: Kiki Bertens

Esther Vergeer Award voor de Rolstoeltennisser/ ster van het Jaar: Aniek van Koot

De Zwarte Tulp voor het Talent van het Jaar: Indy de Vroome

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: TC Middenmeer

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Joke van Bloois van LTC Hofgeest uit Velserbroek

2014

Richard Krajicek Award voor de Tennisser van het Jaar: Robin Haase

Betty Stöve Schaal voor de Tennisster van het Jaar: Kiki Bertens

Esther Vergeer Award voor de Rolstoeltennisser/ ster van het Jaar: Aniek van Koot

De Zwarte Tulp voor het Talent van het Jaar: Tim van Rijthoven

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: Tennisclub Plaswijck ’62 in Rotterdam

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Helmien Jansen van tennisvereniging Haanenbergh in Wijchen

2015

Richard Krajicek Award voor de Tennisser van het Jaar: Jean-Julien Rojer

Betty Stöve Schaal voor de Tennisster van het Jaar: Lotto Nederlands Fed Cupteam

Esther Vergeer Award voor de Rolstoeltennisser/ ster van het Jaar: Jiske Griffioen

De Zwarte Tulp voor het Talent van het Jaar: Tim van Rijthoven

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: Tennisclub ALTC. Joy Jaagpad in Amsterdam

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Arie Stoeten van tennisvereniging Ready Again in Lemmer

2016

Richard Krajicek Award voor de Tennisser van het Jaar: Robin Haase

Betty Stöve Schaal voor de Tennisster van het Jaar: Kiki Bertens

Esther Vergeer Award voor de Rolstoeltennisser/ ster van het Jaar: Jiske Griffioen

De Zwarte Tulp voor het Talent van het Jaar: Nina Kruijer

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: TV Carolus in Helmond

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Geert-Jan van Dijken van tennisvereniging ULTC Iduna in Utrecht.

2017

Richard Krajicek Award voor de Tennisser van het Jaar: Robin Haase

Betty Stöve Schaal voor de Tennisster van het Jaar: Kiki Bertens

Esther Vergeer Award voor de Rolstoeltennisser/ ster van het Jaar: Diede de Groot

De Zwarte Tulp voor het Talent van het Jaar: Ryan Nijboer

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: T.C. Domstad te Utrecht

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Anton Dijkhuis van de Edese Tennis Club (ETC)

Vanaf 2018

De KNLTB organiseerde vanaf dit jaar zelf deze uitreikingen op het NTC in Amstelveen op het Tennisser van het Jaar-gala. Vanaf toen werd er gesproken over de KNLTB Awards. Er werd ook een nieuwe prijs ingesteld, die voor het Toernooi van het Jaar. Vanaf 2019 kwam de Aanmoedigingsprijs Rolstoeltennis erbij en werd de Zwarte Tulp voor het Talent van het Jaar omgedoopt in Aanmoedigingsprijs.

2018

KNLTB Award voor de Tennisser van het Jaar: Robin Haase

KNLTB Award voor de Tennisster van het Jaar: Kiki Bertens

KNLTB Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar: Diede de Groot

KNLTB Award voor Dubbelspeler van het jaar: Demi Schuurs

KNLTB Award voor het Talent van het Jaar: Melissa Boyden

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: TC de Mors in Rijssen

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Frans van Eck van LTV Irminloo Toernooi van het Jaar: TennisDirect Flora Toernooi van TV Boskoop

2019

KNLTB Award voor de Tennisser van het Jaar: Wesley Koolhof

KNLTB Award voor de Tennisster van het Jaar: Kiki Bertens

KNLTB Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar: Diede de Groot

KNLTB Award voor Dubbelspeler van het jaar: Demi Schuurs

KNLTB Aanmoedigingsprijs: Jesper de Jong

KNLTB Aanmoedigingsprijs Rolstoeltennis: Niels Vink

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: TC Hardenberg

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Eric Mekel van TV De Marsch in Paterswolde

Toernooi van het Jaar: Het Mierlose Open Jeugdtoernooi

2020

KNLTB Award voor de Tennisser van het Jaar: Botic van de Zandschulp

KNLTB Award voor de Tennisster van het Jaar: Arantxa Rus

KNLTB Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar: Sam Schröder

KNLTB Award voor Dubbelspeler van het Jaar: Wesley Koolhof

KNLTB Aanmoedigingsprijs: Guy den Ouden

KNLTB Aanmoedigingsprijs Rolstoeltennis: Lizzy de Greef

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: TV Barendrecht

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Peter van de Kragt van Kimbria Racket Club, Maastricht

Toernooi van het Jaar: Het Open Toernooi Merletten, Boxtel

2021

KNLTB Award voor de Tennisser van het Jaar: Botic van de Zandschulp

KNLTB Award voor de Tennisster van het Jaar: Arantxa Rus

KNLTB Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar: Diede de Groot

KNLTB Award voor Dubbelspeler van het Jaar:

Matwé Middelkoop

KNLTB Aanmoedigingsprijs: Abel Forger

KNLTB Aanmoedigingsprijs Rolstoeltennis: Maarten ter Hofte

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: SLTC. De Vliegende Bal te Sneek

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Monique van Woerkum van LTC Hoogvliet Toernooi van het Jaar: het LTV Bleiswijk Open

2022

KNLTB Award voor de Tennisser van het Jaar: Tim van Rijthoven

KNLTB Award voor de Tennisster van het Jaar: Arantxa Rus

KNLTB Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar: Diede de Groot

KNLTB Award voor Dubbelspeler van het Jaar:

Wesley Koolhof

KNLTB Aanmoedigingsprijs: Thijs Bogaard

KNLTB Aanmoedigingsprijs Rolstoeltennis: Lizzy de Greef

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: TC Sprenkelaar Apeldoorn

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Alexander Krimpenfort van T.C. Breda

Toernooi van het Jaar: het ‘Weet-waar-je-aan-toebent’ toernooi van TC Domstad, Utrecht

2023

KNLTB Award voor de Tennisser van het Jaar: Tallon Griekspoor

KNLTB Award voor de Tennisster van het Jaar: Arantxa Rus

KNLTB Award voor de Rolstoeltennisser/ster van het Jaar: Lizzy de Greef en Ruben Spaargaren

KNLTB Award voor Dubbelspeler van het Jaar: Wesley Koolhof

KNLTB Aanmoedigingsprijs: Mees Röttgering KNLTB Aanmoedigingsprijs Rolstoeltennis: opgeheven

De Zwarte Tulp voor de Vereniging van het Jaar: ATV De Hertenkamp. Assen

De Zwarte Tulp voor de Verenigingsvrijwilliger van het Jaar: Tjay Tjiook van TC Elzenhagen, Amsterdam

Toernooi van het Jaar: Finnpaints Open Tennis & Padel jeugdtoernooi van TPC Pagnevaart, Hoeven

Tennistrainer van het Jaar

Vanaf 2006 wordt in samenwerking met de Vereniging van Nederlandse Tennisteleraren (VNT) ook jaarlijks de prijs Tennistrainer van het Jaar toegekend.

2006

Stephan Mulder

2007

Cock Snoei

2008

Remco van Reek

2009

Karien Theeuwes

2010

Honzik Pavel

2011

Johan Wannemakers

2012

Patrick Visser

2013

Yovanni van der Veek

2014

Rinus van Leeuwen

2015

Niels van Hal

2016

Bianca de Bruijn

2017

Michel van der Meijden

2018

Paul Honig

2019

Joost van der Marel

2020

Bart van der Ploeg

2021

niet toegekend

2022

Robbie Na

2023

niet toegekend

Hall of Fame voor leraren

De KNLTB heeft de volgende coaches opgenomen in de Hall of Fame voor leraren. Voor deze oeuvreprijs moeten genomineerden minimaal 25 jaar ervaring hebben als fulltime coach. Daarnaast moeten ze beschikken over sterke pedagogische en didactische kwaliteiten en innoverend zijn (geweest).

2018

Annemiek de Jong-Blom

2019

Cees Houweling

2019

Henk van Hulst

2019

Frits Don

2022

Stanley Franker

2022

Fred Hemmes sr.

2022

Marian Laudin

2023

Alex Reijnders

Stanley Franker, Hall of Fame 2022.

Overzicht van Ereleden en Erevoorzitters van de KNLTB

Erevoorzitter

R.E. de Boer

Ereleden

C.R. Beek

Mw. K. Bertens

Mw. K. van Bijsterveld

A. Broese van Groenou

D. Croll

A. Diemer Kool

J.F. Eltingh

Mw. L. Everts

M. van der Feen

Jhr. J. Feith

J. de Goeyen

P. Haarhuis

H.Th. Habing

M.G. van Heel

K.Th.M. Hehenkamp

P.D.A. van der Heyde

H. van Hoegee

H.F. Hoyer

W.G. Janssen

C.J. Keurenaer

R.P.S. Krajicek

Jhr. C. van Lennep

E.L. graaf van Limburg Stirum

C.H. Muntz

L.A. Nijpels

T.S. Okker

C. Punt

J.A.F. Renardel de Lavalette

C. ridder van Rappard

K. Rijpma

Mw. M.F.M. Rollin Couquerque

E. Savalle

G.J. Scheurleer

T.A.C. Schoevers

Mw. B.F. Stöve

A.C. van Swol

Jhr. W.P. Teding van Berkhout

R.H. Thung

Mw. D.K. Tiedemann- Bouman

A.M. Tijsseling

H. Timmer

F.A. des Tombe

F.W.C.H. baron van Tuyll van Serooskerken

H.H. Vedder

J. Velds

Mw. E.M. Vergeer

C. Vreedenburgh

H. Wilton

Twee ereleden bij elkaar in 1949: links David Croll, rechts Kea Tiedemann-Bouman (Foto ANP/Nationaal Archief).

Overzicht nationale kampioenen sinds 1899

De Nederlandse kampioenen staan gerangschikt op jaartal plus de plaats waar het kampioenschap werd verspeeld. Afkortingen staan voor HE = mannenenkelspel, DE = vrouwenenkelspel, HD = mannendubbelspel, DD = vrouwendubbelspel, GD = gemengddubbelspel.

1899

Rotterdam

HE

Karel Beukema

DE

M.C. Teding van Berkhout

HD

Frits Beukema
Karel Beukema

DD

Christine van Lennep
Madzy van Lennep

GD

Madzy van Lennep
Karel Beukema

1900

Scheveningen

HE

Karel Beukema

DE

Anthonie van Aken

HD

Carel van Rappard
Leonardus Trip

DD

Anthonie van Aken
Madzy van Lennep

GD

Madzy van Lennep
Karel Beukema

1901

Nijmegen

HE

Carel van Rappard

DE

Anthonie van Aken

HD

Dolf Broese van Groenou
Miel Mundt

DD

Anthonie van Aken
Madzy van Lennep

GD

Anthonie van Aken
Leonardus Trip

1902

Heemstede

HE

Karel Beukema

DE

Anthonie van Aken

HD

Dolf Broese van Groenou
Miel Mundt

DD

Anthonie van Aken
Zus van Aken

GD

Anthonie van Aken
Leonardus Trip

1903

Arnhem

HE

August van Lennep

DE

Nettie Broese van Groenou

HD

August van Lennep
Roelof van Lennep

DD

Nettie Broese van Groenou Digna van Lennep-Mijer

GD

Nettie Broese van Groenou Theo Vreede

1904

Leiden

HE

Roelof van Lennep

DE

Emilie Dólleman

HD

Christiaan van Lennep Roelof van Lennep

DD

Emilie Dólleman
Louise Dólleman

GD

Louise Dólleman
Roelof van Lennep

1905

Den Haag

HE

Christiaan van Lennep

DE

Louise Dólleman

HD

Christiaan van Lennep
Roelof van Lennep

DD

Louise Dólleman
Digna van Lennep-Mijer

GD

Louise Dólleman
Roelof van Lennep

1906

Hilversum

HE

Gerlach van Reenen

DE

Loes Everts

HD

Karel Beukema
Gerlach van Reenen

DD

Loes Everts
M. Gülcher

GD

Loes Everts
Otto Blom

1907

Haarlem

HE

Christiaan van Lennep

DE

Louise Dólleman

HD

Christiaan van Lennep
Hugo Wijnmalen

DD

Emilie Dólleman
Louise Dólleman

GD

Louise Dólleman
Theo Prins van Westdorpe

1908

Den Haag

HE

Cos Vrins

DE

Loes Everts

HD

Gerard Scheurleer
H.H.A. van West

DD

Loes Everts
Madzy Haitsma Mulier

GD

Loes Everts
Theo Mundt

1909

Haarlem / Noordwijk

HE

Otto Blom

DE

Loes Everts

HD

Otto Blom
E.H. Brandt

DD

Loes Everts
Madzy Haitsma Mulier

GD

Loes Everts
Roelof van Lennep

1910

Den Haag

HE

Otto Blom

DE

Loes Everts

HD

Roelof van Lennep
Gerard Scheurleer

DD

L. Biljardt
Cato van Romunde

GD

Anthonie van Aken
Gerard Scheurleer

1911

Den Haag

HE

Otto Blom

DE

Cato van Romunde

HD

Dolf Broese van Groenou
Roelof van Lennep

DD

Nettie Broese van Groenou
Cato van Romunde

GD

Dolly Blom
Otto Blom

1912

Hilversum / Amsterdam

HE

Arthur Diemer Kool

DE

Loes Everts

HD

Otto Blom
Christiaan van Lennep

DD

Dolly Blom
Loes Everts

GD

C. van Rees
Maurits van Voorst van Beest

1913

Scheveningen / Enschede

HE

Maas van der Feen

DE

Cato van Romunde

HD

W. de Bruyn Kops
Maas van der Feen

DD

L. Biljardt
Cato van Romunde

GD

C. van Rees
J. Wijsman

1914

Hilversum / Amsterdam

HE

Maas van der Feen

DE

Loes Everts

HD

Arthur Diemer Kool
Gerard Scheurleer

DD

Ada Blom
Loes Everts

GD

Loes Everts
Arthur Diemer Kool

1915

Hilversum

HE

Arthur Diemer Kool

DE

Loes Everts

HD

Arthur Diemer Kool
Gerard Scheurleer

DD

C. van Rees
Cato van Romunde

GD

Loes Everts
Gerard Scheurleer

1916

Hilversum

HE

Arthur Diemer Kool

DE

M. Alting Mees

HD

Arthur Diemer Kool
Christiaan van Lennep

DD

M. Alting Mees
D. van Vliet

GD

Marie de Bloeme
Arthur Diemer Kool

1917

Hilversum

HE

Arthur Diemer Kool

DE

Loes Everts

HD

Christiaan van Lennep
Leopold Nypels

DD

Loes Everts
Madzy Haitsma Mulier

GD

Marie de Bloeme
Arthur Diemer Kool

1918

Arnhem

HE

Maas van der Feen

DE

Loes Everts

HD

Leopold Nypels
Felix von Heijden

DD

Loes Everts
Madzy Haitsma Mulier

GD

G. Otten
J.A. Pennink

1919

Arnhem

HE

Christiaan van Lennep

DE

Loes Everts

HD

Arthur Diemer Kool
Gerard Scheurleer

DD

Loes Everts
Madzy Haitsma Mulier

GD

Loes Everts
Gerard Scheurleer

1920

Hilversum / Den Haag

HE

Leopold Nypels

DE

M. Otten

HD

Leopold Nypels
E.G. de Serière

DD

P. van der Minne
C. Vriesendorp

GD

I. Carp
Gerard Castendijk

1921

Hilversum

HE

Christiaan van Lennep

DE

Maria Taudin Chabot-Veder

HD

Dick Sigmond
Gerard Castendijk

DD

M. Otten
L. Phaff

GD

Zus Beukema-van Aken
Gerard Scheurleer

1922

Hilversum

HE

R.C. Nauta

DE

Leonie Lhoëst

HD

Cor Bryan
Henk Timmer

DD

Kea Bouman
Meta Straub-Jansen

GD

Kea Bouman
Aad Knappert

1923

Arnhem

HE

Henk Timmer

DE

Kea Bouman

HD

Arthur Diemer Kool
Christiaan van Lennep

DD

Kea Bouman
Meta Straub-Jansen

GD

Kea Bouman
Aad Knappert

1924

Arnhem

HE

Maas van der Feen

DE

Kea Bouman

HD

Cor Bryan
Henk Timmer

DD

Kea Bouman
Meta Straub-Jansen

GD

Marie Driebeek-Castendijk Gerard Castendijk

1925

Hilversum

HE

Christiaan van Lennep

DE

Kea Bouman

HD

Cor Bryan
Henk Timmer

DD

Kea Bouman
Julie Stroink-Cords

GD

Kea Bouman
Henk Timmer

1926

Hilversum

HE

Christiaan van Lennep

DE

Kea Bouman

HD

Cor Bryan
Henk Timmer

DD

Kea Bouman
Julie Stroink-Cords

GD

Kea Bouman
Henk Timmer

1927

Hilversum

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Cor Bryan
Henk Timmer

DD

Mence Canters
Julie Stroink-Cords

GD

Julie Stroink-Cords
Cor Bryan

1928

Hilversum

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Arthur Diemer Kool
A.J. Feith

DD

Mence Canters
Julie Stroink-Cords

GD

Geen winnaar

1929

Hilversum

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Jan Ruys
Henk Timmer

DD

Mence Canters
Julie Stroink-Cords

GD

Madzy Rollin Couquerque Gerard Castendijk

1930

Hilversum

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Theodoor van Eek
Max Wetselaar

DD

Mence Canters
Madzy Rollin Couquerque

GD

Mence Canters
Ody Koopman

1931

Hilversum

HE

Jan van der Heide

DE

Els Belzer

HD

Joop Knottenbelt
Ody Koopman

DD

Maria Boutmy
Molly Jonquière

GD

Els Belzer
Joop Knottenbelt

1932

Hilversum

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Joop Knottenbelt
Ody Koopman

DD

Mence Dros-Canters
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque
Gerard Castendijk

1933

Amsterdam

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Ody Koopman
Henk Timmer

DD

Mence Dros-Canters
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque Henk Timmer

1934

Amsterdam

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Willem Karsten
Geert Scheurleer

Niek Fleury en Marijke Schaar, 1969 (Foto Erik Koch/ Nationaal Archief).

Betty Stöve, winnares in 1970 en 1972 (Foto Hans van Dijk 1980/Nationaal Archief).

Marc Albert en Louk Sanders, 1978 (Foto Rob Croes/ Nationaal Archief).

Michiel Schapers, 1981 (Foto Rob Croes/Nationaal Archief).

DD

Molly Jonquière
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque Henk Timmer

1935

Amsterdam

HE

Henk Timmer

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Didi Teschmacher
Henk Timmer

DD

Maria Boutmy
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque Henk Timmer

1936

Amsterdam

HE

Tod Hughan

DE

Truid Terwindt

HD

Didi Teschmacher
Henk Timmer

DD

Madzy Rollin Couquerque
Truid Terwindt

GD

Truid Terwindt
Joop Knottenbelt

1937

Amsterdam

HE

Tod Hughan

DE

Truid Terwindt

HD

Tod Hughan
Hans van Swol

DD

Madzy Rollin Couquerque
Truid Terwindt

GD

Madzy Rollin Couquerque
Willem Karsten

1938

Amsterdam

HE

Hans van Swol

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Willem Karsten
Didi Teschmacher

DD

Maria Boutmy
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque
Willem Karsten

1939

Scheveningen

HE

Tod Hughan

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Tod Hughan
Hans van Swol

DD

Maria Boutmy
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque
Willem Karsten

1940

Scheveningen

HE

Hans van Swol

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Tod Hughan
Hans van Swol

DD

Els van Berkel-Belzer
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque
Willem Karsten

1941

Scheveningen

HE

Hans van Swol

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Jan van der Heide
Hans van Swol

DD

Els van Berkel-Belzer
Madzy Rollin Couquerque

GD

Truid Blaisse-Terwindt
Hans van Swol

1942

Scheveningen

HE

Tod Hughan

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Willem Karsten
Didi Teschmacher

DD

Els van Berkel-Belzer
Madzy Rollin Couquerque

GD

Madzy Rollin Couquerque
Didi Teschmacher

1943

Niet gespeeld

1944

Niet gespeeld

1945

Amsterdam

HE

Ivo Rinkel

DE

Truid Blaisse-Terwindt

HD

Ivo Rinkel
Huib Wilton

DD

Nel Hermsen
Jopie van der Wal

GD

Truid Blaisse-Terwindt
Ivo Rinkel

1946

Rotterdam

HE

Huib Wilton

DE

Truid Blaisse-Terwindt

HD

Ivo Rinkel
Huib Wilton

DD

Truid Blaisse-Terwindt
Madzy Rollin Couquerque

GD

Truid Blaisse-Terwindt
Ivo Rinkel

1947

Scheveningen

HE

Huib Wilton

DE

Madzy Rollin Couquerque

HD

Ivo Rinkel
Huib Wilton

DD

Nel Hermsen
Jopie Roos-van der Wal

GD

Madzy Rollin Couquerque
Huib Wilton

1948

Scheveningen

HE

Hans van Swol

DE

Jopie Roos-van der Wal

HD

Ivo Rinkel
Hans van Swol

DD

Truid Blaisse-Terwindt
Tineke Lubbers-Fischer

GD

Madzy Rollin Couquerque Huib Wilton

1949

Scheveningen

HE

Hans van Swol

DE

Nel Hermsen

HD

Ivo Rinkel
Hans van Swol

DD

Truid Blaisse-Terwindt
Jopie Roos-van der Wal

GD

Nel Hermsen
Noke Linck

1950

Scheveningen

HE

Tod Hughan

DE

Nel Hermsen

HD

Ivo Rinkel
Hans van Swol

DD

Nel Hermsen
Eliane Scholten-Klein

GD

Anna Koopmans-Knottenbelt Ivo Rinkel

1951

Scheveningen

HE

Huib Wilton

DE

Jopie Roos-van der Wal

HD

Ludwig Krijt
Huib Wilton

DD

Els van Berkel-Belzer
Madzy Rollin Couquerque

GD

Zus Schmier
Huib Wilton

1952

Scheveningen

HE

Huib Wilton

DE

Jopie Roos-van der Wal

HD

Hans van Dalsum
Fred Dehnert

DD

Fenny ten Bosch
Nel Hermsen

GD

Jopie Roos-van der Wal
Fred Dehnert

1953

Scheveningen

HE

Lex Karamoy

DE

Fenny ten Bosch

HD

Ludwig Krijt
Huib Wilton

DD

Fenny ten Bosch
Nel Hermsen

GD

Fenny ten Bosch
Huib Wilton

1954

Scheveningen

HE

Hans van Dalsum

DE

Jopie Roos-van der Wal

HD

Hans van Dalsum
Fred Dehnert

DD

Zus Peters-Schmier
Eliane Scholten-Klein

GD

Jopie Roos-van der Wal
Fred Dehnert

1955

Scheveningen

HE

Hans van Dalsum

DE

Nel van der Storm-Hermsen

HD

Hans van Dalsum
Fred Dehnert

DD

Fenny ten Bosch
Nel van der Storm-Hermsen

GD

Nel van der Storm-Hermsen
Fred Dehnert

1956

Scheveningen

HE

Lex Karamoy

DE

Jopie Roos-van der Wal

HD

Hans van Dalsum
Fred Dehnert

DD

Jopie Roos-van der Wal
Nel van der Storm-Hermsen

GD

Nel van der Storm-Hermsen
Fred Dehnert

1957

Scheveningen

HE

Hans van Dalsum

DE

Fransje Rouwenhorst

HD

Henk Goris
Lex Karamoy

DD

Zus Peters-Schmier
Berna Thung

GD

Nel van der Storm-Hermsen
Fred Dehnert

1958

Scheveningen

HE

Willem Maris

DE

Fenny de Soet-ten Bosch

HD

Henk Goris
Lex Karamoy

DD

Zus Peters-Schmier
Berna Thung

GD

Fredy Marinkelle
Piet van Eijsden

1959

Scheveningen

HE

Lex Karamoy

DE

Mientje Vletter-Tettelaar

HD

Henk Goris
Lex Karamoy

DD

Fredy Marinkelle
Joyce Marinkelle

GD

Fredy Marinkelle
Lex Karamoy

1960

Scheveningen

HE

Hans van Dalsum

DE

Madeleine Weurman

HD

Hans van Dalsum
Piet van Eijsden

DD

Madeleine Weurman
Jenny Seven

GD

Fredy Marinkelle
Hans van de Weg

1961

Scheveningen

HE

Piet van Eijsden

DE

Jetty Baars-Wienese

HD

Piet van Eijsden
Willem Maris

DD

Madeleine Weurman
Jenny Seven

GD

Jenny Seven
Henk Goris

1962

Scheveningen

HE

Willem Maris

DE

Eva de Jong-Duldig

HD

Jan Hajer
Evert Schneider

DD

Eva de Jong-Duldig
Anja Lepoutre

GD

Trudy Groenman
Tom Okker

1963

Scheveningen

HE

Jan Hajer

DE

Jenny Ridderhof-Seven

HD

Piet van Eijsden
Willem Maris

DD

Eva de Jong-Duldig
Anja Lepoutre

GD

Eva de Jong-Duldig
Willem Maris

1964

Scheveningen

HE

Tom Okker

DE

Trudy Groenman

HD

Piet van Eijsden
Willem Maris

DD

Trudy Groenman
Anja Lepoutre

GD

Trudy Groenman
Tom Okker

1965

Scheveningen

HE

Tom Okker

DE

Trudy Groenman

HD

Piet van Eijsden
Tom Okker

DD

Trudy Groenman
Els Spruyt

GD

Betty Stöve
Piet van Eijsden

1966

Scheveningen

HE

Tom Okker

DE

Trudy Groenman

HD

Piet van Eijsden
Tom Okker

DD

Elly Krocké
Betty Stöve

GD

Trudy Groenman
Tom Okker

1967

Scheveningen

HE

Tom Okker

DE

Astrid Suurbeek

HD

Jan Hajer
Evert Schneider

DD

Judith Salomé
Tine Zwaan

GD

Lidy Jansen-Venneboer
Tom Okker

1968

Scheveningen

HE

Tom Okker

DE

Marijke Jansen

HD

Fred Hemmes
Tom Okker

DD

Ada Bakker
Astrid Suurbeek

GD

Astrid Suurbeek

Peter Soeters

1969

Scheveningen

HE

Nick Fleury

DE

Marijke Schaar-Jansen

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Ada Bakker
Astrid Suurbeek

GD

Ada Bakker
Nick Fleury

1970

Scheveningen

HE

Fred Hemmes

DE

Betty Stöve

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Judith Salomé
Marijke Schaar-Jansen

GD

Ada Bakker
Nick Fleury

1971

Scheveningen

HE

Fred Hemmes

DE

Marijke Schaar-Jansen

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Els Veentjer-Spruyt
Trudy Walhof-Groenman

GD

Betty Stöve
Fred Hemmes

1972

Scheveningen

HE

Jan Hordijk

DE

Betty Stöve

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Betty Stöve
Madeleine Weurman

GD

Betty Stöve
Fred Hemmes

1973

Scheveningen

HE

Jan Hordijk

DE

Marijke Schaar-Jansen

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Ada Bakker
Tine Zwaan

GD

Tine Zwaan
Nick Fleury

1974

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Marijke Schaar-Jansen

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Ada Bakker
Tine Zwaan

GD

Tine Zwaan
Nick Fleury

1975

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Elly Appel

HD

Nick Fleury
Jan Hordijk

DD

Elly Appel
Judith Salomé

GD

Judith Salomé
Fred Hemmes

1976

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Tine Zwaan

HD

Wouter Fok
Marian Laudin

DD

Judith Salomé
Elly Vessies-Appel

GD

Tine Zwaan
Nick Fleury

1977

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Elly Vessies-Appel

HD

Theo Gorter
René Heffels

DD

Nora Lauteslager
Marijke Schaar-Jansen

GD

Elly Vessies-Appel
Wouter Fok

1978

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Elly Vessies-Appel

HD

Wouter Fok
Louk Sanders

DD

Elly Vessies-Appel
Tine Zwaan

GD

Elly Vessies-Appel
Wouter Fok

1979

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Marianne van der Torre

HD

Theo Gorter
Paul van Min

DD

Marijke Schaar-Jansen
Karin Moos

GD

Els Veentjer-Spruyt
Martin Koek

1980

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Marianne van der Torre

HD

Wouter Fok
Rolf Thung

DD

Marcella Mesker
Tine Zwaan

GD

Marcella Mesker
Huub van Boeckel

1981

Scheveningen

HE

Louk Sanders

DE

Marcella Mesker

HD

Theo Gorter
Rolf Thung

DD

Mariëtte Pakker
Marianne van der Torre

GD

Marcella Mesker
Huub van Boeckel

1982

Scheveningen

HE

Huub van Boeckel

DE

Astrid Suurbeek

HD

Marc Albert
Huub van Boeckel

DD

Astrid Suurbeek
Tine Zwaan

GD

Marcella Mesker
Huub van Boeckel

1983

Scheveningen

HE

Michiel Schapers

DE

Nanette Schutte

HD

Martin Koek
Ton Sie

DD

Manon Bollegraf
Yolanda van der Harst

GD

Marcella Mesker
Huub van Boeckel

1984

Scheveningen

HE

Michiel Schapers

DE

Judith Warringa

HD

Marc Albert
Huub van Boeckel

DD

Mariëtte Pakker
Marianne van der Torre

GD

Judith Warringa
Menno Oosting

1985

Scheveningen

HE

Michiel Schapers

DE

Marianne van der Torre

HD

Marc Albert
Johan Vekemans

DD

Carin Bakkum
Manon Bollegraf

GD

Marianne van der Torre
Michiel Schapers

1986

Scheveningen

HE

Christiaan Feenstra

DE

Nicole Jagerman

HD

Huub van Boeckel
Menno Oosting

DD

Carin Bakkum
Nicole Jagerman

GD

Ingelise Driehuis
Robert Jan Bierens

1987

Son

HE

Menno Oosting

DE

Eveline Hamers

HD

Huub van Boeckel
Menno Oosting

DD

Nicole Jagerman
Simone Schilder

GD

Simone Schilder
Johan Vekemans

1988

Son

HE

Menno Oosting

DE

Brenda Schultz

HD

Huub van Boeckel
Menno Oosting

DD

Carin Bakkum
Brenda Schultz

GD

Brenda Schultz
Frank Bitter

1989

Son

HE

Christiaan Feenstra

DE

Nicole Jagerman

HD

Tjerk Bogtstra
Paul Haarhuis

DD

Simone Schilder
Hester Witvoet

GD

Simone Schilder
Johan Vekemans

1990

Son

HE

Paul Haarhuis

DE

Linda Niemantsverdriet

HD

Tjerk Bogtstra
Paul Haarhuis

DD

Carin Bakkum
Yvonne Grubben

GD

Caroline Vis
Jacco van Duyn

1991

Warmond

HE

Richard Krajicek

DE

Heleen van den Berg

HD

Jacco Eltingh
Jan Siemerink

DD

Petra Kamstra
Linda Niemantsverdriet

GD

Petra Kamstra
Huib Troost

1992

Hoorn

HE

Ralph Kok

DE

Stephanie Rottier

HD

Vincent van Gelderen
Marcel Reuter

DD

Heleen van den Berg
Esmir Hoogendoorn

GD

Heleen van den Berg
Johan Vekemans

1993

Hoorn

HE

Sjeng Schalken

DE

Petra Kamstra

HD

Ralph Kok
Huib Troost

DD

Lara Bitter
Maaike Koutstaal

GD

Heleen van den Berg
Johan Vekemans

1994

Amsterdam

toernooi werd niet uitgespeeld wegens overvloedige regenval

1995

Amsterdam

HE

Rogier Wassen

DE

Petra Kamstra

HD

Martijn Bok
Bas Snelders

DD

Maaike Koutstaal
Linda Niemantsverdriet

GD

Lara Bitter
Ralph Kok

1996

Amsterdam

HE

John van Lottum

DE

Amanda Hopmans

HD

Martijn Belgraver
Wouter Standaart

DD

Amanda Hopmans
Stephanie Gomperts

GD

Linda Niemantsverdriet
Erik Baan

1997

Goirle

HE

Marcel Reuter

DE

Amanda Hopmans

HD

Timo Luca
Marcel Reuter

DD

Debby Haak
Maaike Koutstaal

GD

Andrea van den Hurk
Raoul Snijders

1998

Goirle

HE

Marcel Reuter

DE

Hanneke Ketelaars

HD

Martijn Bok
Wouter Standaart

DD

Mireille Bink
Annemarie Mikkers

GD

Mireille Bink
Mark-Paul Burgersdijk

1999

Goirle

HE

Martijn Belgraver

DE

Debby Haak

HD

Martijn Bok
Wouter Standaart

DD

Stephanie Gomperts
Debby Haak

GD

Kim Kilsdonk
Bas Wild

2000

Goirle

HE

Martijn Bok

DE

Hanneke Ketelaars

HD

Martijn Bok
Wouter Standaart

DD

Claudia Reimering
Lotty Seelen

GD

Debby Haak
Sjors Lemmens

2001

Goirle

HE

Marcel Reuter

DE

Lotty Seelen

HD

Pim Zijlstra
Remco Pondman

DD

Stephanie Gomperts
Debby Haak

GD

Inge de Geest
Jan-Wouter Roep

2002

Ede

HE

Jasper Smit

DE

Lotty Seelen

HD

Marcel Reuter
Jasper Smit

DD

Mireille Bink
Hanneke Ketelaars

GD

Anouk Sterk
Bas Wild

2003

Ede

HE

Martijn Bok

DE

Michaëlla Krajicek

HD

Johan Dijkstra
Martijn van Haasteren

DD

Mariëlle Hoogland
Elise Tamaëla

GD

Tessy van de Ven
Steven Bijl

2004

Ede

HE

Steven Korteling

DE

Michelle Gerards

HD

Bart de Gier
Remco Pondman

DD

Mireille Bink
Hanneke Ketelaars

GD

Tessy van de Ven
Steven Bijl

2005

Ede

HE

Nick van der Meer

DE

Renée Reinhard

HD

Paul Logtens
Wouter Standaart

DD

Marrit Boonstra
Renée Reinhard

GD

Tessy van de Ven
Martijn Bok

2006

Amsterdam

HE

Paul Logtens

DE

Daniëlle Harmsen

HD

Martijn van Haasteren
Jasper Smit

DD

Daniëlle Harmsen
Susanne Trik

GD

Marrit Boonstra
Johan Dijkstra

2007

Amsterdam

HE

Igor Sijsling

DE

Renée Reinhard

HD

Floris Kilian
Paul Logtens

DD

Mireille Bink
Susanne Trik

GD

Suzanne van Hartingsveldt
Paul Logtens

2008

’s-Hertogenbosch

HE

Jasper Smit

DE

Marlot Meddens

HD

Bart Beks
Paul Logtens

DD

Stephanie Gomperts
Suzanne van Hartingsveldt

GD

Kiki Bertens
André van der Bijl

2009

’s-Hertogenbosch

HE

Jasper Smit

DE

Richèl Hogenkamp

HD

Arjan Pastoors
Kevin Schimmel

DD

Daniëlle Harmsen
Kim Kilsdonk

GD

Olga Kalyuzhnaya
Eric Kuijlen

2010

Amstelveen

HE

Jasper Smit

DE

Kiki Bertens

HD

Arjan Pastoors
Kevin Schimmel

DD

Kiki Bertens
Nicole Thijssen

GD

Olga Kalyuzhnaya
Bart de Gier

2011

Amstelveen

HE

Jasper Smit

DE

Lesley Kerkhove

HD

Arjan Pastoors
Kevin Schimmel

DD

Daniëlle Harmsen
Karen Nijssen

GD

Olga Kalyuzhnaya
Bart de Gier

2012

Amstelveen

HE

Mark de Jong

DE

Olga Kalyuzhnaya

HD

Martijn van Haasteren
Jasper Smit

DD

Marrit Boonstra
Karen Nijssen

GD

Olga Kalyuzhnaya
Bart de Gier

2013

Rotterdam

HE

Igor Sijsling

DE

Kiki Bertens

HD

niet gespeeld

DD

niet gespeeld

2014

Rotterdam

HE

Robin Haase

DE

Richèl Hogenkamp

HD

Thiemo de Bakker
Wesley Koolhof

DD

Quirine Lemoine
Eva Wacanno

2015

Rotterdam

HE

Robin Haase

DE

Richèl Hogenkamp

HD

Wesley Koolhof
Matwé Middelkoop

DD

Quirine Lemoine
Eva Wacanno

2016

Rotterdam

HE

Botic van de Zandschulp

DE

Bibiane Schoofs

HD

Sidney de Boer
Botic van de Zandschulp

DD

Nina Kruijer
Suzan Lamens

2017

Rotterdam

HE

Robin Haase

DE

Chayenne Ewijk

HD

Robin Haase
Matwé Middelkoop

DD

Rosalie van der Hoek
Demi Schuurs

2018

Alphen aan den Rijn

HE

Scott Griekspoor

DE

Lesley Kerkhove

HD

Sander Arends
Matwé Middelkoop

DD

Lesley Kerkhove
Demi Schuurs

2019

Alphen aan den Rijn

HE

Tim van Rijthoven

DE

Quirine Lemoine

HD

Sander Arends
David Pel

DD

Dominique Karregat
Sem Wensveen

2020-1

Amstelveen

HE

Gijs Brouwer

DE

Richèl Hogenkamp

HD

Sander Arends
David Pel

DD

Richèl Hogenkamp Quirine Lemoine

2020-2

Amstelveen

HE

Jelle Sels

DE

Lesley Pattinama-Kerkhove

HD

Sander Arends
Matwé Middelkoop

DD

Quirine Lemoine
Rosalie van der Hoek

(in 2020 werd er een zomer- en een wintereditie van het NK gespeeld)

2021

Amstelveen

HE

Botic van de Zandschulp

DE

Suzan Lamens

HD

Gijs Brouwer
Jelle Sels

DD

Demi Tran
Lian Tran

2022

Amstelveen

HE

Botic van de Zandschulp

DE

Suzan Lamens

HD

Robin Haase
Matwé Middelkoop

DD

Jasmijn Gimbrère
Isabelle Haverlag

2023

Amstelveen

HE

Jesper de Jong

DE

Suzan Lamens

HD

Sander Arends
Sem Verbeek

DD

Isis van den Broek
Rose Marie Nijkamp

Richèl Hogenkamp, 2020.

Nederlandse Kampioenen Rolstoeltennis enkelspel

De Nederlandse kampioenen staan gerangschikt op jaartal. De eerstgenoemde is de winnaar, de andere is de winnares.

1986

Bob van den Broek

Chantal van Dierendonck

1987

Bob van den Broek

Chantal van Dierendonck

1988

Hennie Hol

Chantal van Dierendonck

1989

Gerard de Sterke

Chantal van Dierendonck

1990

Gerard de Sterke

Chantal van Dierendonck

1991

Gerard de Sterke

Chantal van Dierendonck

1992

Eric Stuurman

Chantal van Dierendonck

1993

Eric Stuurman

Chantal van Dierendonck

1994

Eric Stuurman

Chantal van Dierendonck

1995

Ricky Molier

Monique Kalkman-Van den Bosch

1996

Rick Molier

Maaike Smit

1997

Eric Stuurman

Maaike Smit

1998

Robin Ammerlaan

Maaike Smit

1999

Robin Ammerlaan Sharon Walraven

2000

Robin Ammerlaan

Maaike Smit

2001

Robin Ammerlaan Sharon Walraven

2002

Onno van Nes

Djoke van Marum

2003

Robin Ammerlaan Sharon Walraven

2004

Robin Ammerlaan

Jiske Griffioen

2005

Robin Ammerlaan

Korie Homan

2006

Robin Ammerlaan

Jiske Griffioen

2007

- niet gespeeld

2008

Ronald Vink

Esther Vergeer

2009

Robin Ammerlaan

Esther Vergeer

2010

Maikel Scheffer

Esther Vergeer

2011

Ronald Vink

Esther Vergeer

2012

Ronald Vink

Marjolein Buis

2013

Maikel Scheffers

Jiske Griffioen

2014

Maikel Scheffers

Aniek van Koot

2015

Maikel Scheffers

Aniek van Koot

Maikel Scheffers, 2019.

2016

Maikel Scheffers

Diede de Groot

2017

Maikel Scheffers

Diede de Groot

2018

Maikel Scheffers

Diede de Groot

2019

Maikel Scheffers

Marjolein Buis

2020-1

Tom Egberink

Diede de Groot

2020-2

Maikel Scheffers

Aniek van Koot

(In 2020 werd er een zomer- en een wintereditie van het NK gespeeld)

2021-1

Tom Egberink

Jiske Griffioen

2021-2

Tom Egberink

Diede de Groot

(In 2021 werd er een zomer- en een wintereditie van het NK gespeeld)

2022

Ruben Spaargaren

Diede de Groot

2023

Tom Egberink

Diede de Groot

Nederlandse kampioenen Padel

De Nederlandse kampioenen staan gerangschikt op jaartal. Achter het jaartal staat de organisatie, KNLTB of NPD (Nederlandse Padel Bond). Afkortingen: HD = mannendubbelspel, DD = vrouwendubbelspel, GD = gemengddubbelspel.

2017 NPD

HD:

Peter Bruysten
Bram Meijer

DD:

Chayenne Ewijk
Rosalie van der Hoek

2018 NPD

HD:

Uriël Maarsen
Bram Meijer

DD:

Milou Ettekoven
Marcella Koek

2019 NPD

HD:

Uriël Maarsen
Bram Meijer

DD:

Milou Ettekoven
Marcella Koek

2019 KNLTB

HD:

Berend Boers
Victor van Ruissen

DD:

Milou Ettekoven
Marcella Koek

GD:

Rosalie van der
Hoek Uriël Maarsen

2020 KNLTB

HD:

Uriël Maarsen
Bram Meijer

DD:

Tess van Dinteren
Milou Ettekoven

2021 KNLTB

HD:

Uriël Maarsen
Bram Meijer

DD:

Tess van Dinteren
Milou Ettekoven

2022 KNLTB

Niet gespeeld

2023 KNLTB

HD:

Bram Meijer
Sten Richters

DD:

Marcella Koek
Steffie Weterings

2024 KNLTB

HD:

Bram Meijer
Sten Richters

DD:

Marcella Koek
Steffie Weterings

Landskampioenen Tennis

De winnaars van de Slazenger Cup sinds 1915, de kampioenen van de Nederlandse gemengde clubcompetitie.

1915

Hilversumsche LTC

1916

Bataafsche LTB

1917

Bataafsche LTB

1918

Nijmeegsche LTB

1919

Anglo Dutch LTC

1920

Anglo Dutch LTC

1921

Anglo Dutch LTC

1922

Enschedesche LTC

1923

ALTC Festina

1924

ALTC DDV

1925

ALTC DDV

1926

Anglo Dutch LTC

1927

ALTC DDV

1928

ALTC DDV

1929

ALTC DDV

1930

ALTC DDV

1931

ALTC DDV

1932

HLTC Leimonias

1933

HLTC Leimonias

1934

HLTC Leimonias

1935

ALTC DDV

1936

HLTC Leimonias

1937

ALTC DDV

1938

ALTC DDV

1939

ALTC DDV

1940

ALTC DDV

1941

BLTC Het Spiegel

1942

ALTC DDV

1943

Niet gespeeld

1944

Niet gespeeld

1945

Niet gespeeld

1946

HLTC Leimonias

1947

HLTC Leimonias

1948

HLTC Leimonias

1949

HLTC Leimonias

1950

HLTC Leimonias

1951

HLTC Leimonias

1952

HLTC Leimonias

1953

HLTC Leimonias

1954

HLTC Leimonias

1955

HLTC Thor RW

1956

ALTC DDV

1957

HLTC Thor RW

1958

HLTC Leimonias

1959

HLTC Thor RW

1960

HLTC Thor RW

1961

HLTC Thor RW

1962

HLTC Leimonias

1963

Eindhovense LTV

1964

Eindhovense LTV

1965

Eindhovense LTV

1966

Eindhovense LTV

1967

HLTC De Metselaars

1968

HLTC De Metselaars

1969

ALTC DDV

1970

HLTC De Metselaars

1971

HLTC De Metselaars

1972

HLTC De Metselaars

1973

HLTC De Metselaars

1974

Popeye Gold Star

1975

Popeye Gold Star

1976

Popeye Gold Star

1977

TC Tilburg

Landskampioen DDV, 1956.

1978

Popeye Gold Star

1979

Popeye Gold Star

1980

Pellikaan Tennis

1981

Popeye Gold Star

1982

De Metselaars / Thor RW Combinatie

1983

TC TOEG Rotterdam

1984

Popeye Gold Star

1985

HLTC De Metselaars

1986

TC De Manege

1987

Popeye Gold Star

1988

Popeye Gold Star

1989

HLTC Leimonias

1990

TC Amstelpark

1991

TC De Manege

1992

TC De Manege

1993

Popeye Gold Star

1994

Popeye Gold Star

1995

Popeye Gold Star

1996

TV Halfweg

1997

Popeye Gold Star

1998

TC Amstelpark

1999

LTC Doetinchem

2000

TC De Manege

2001

TV Halfweg

2002

TC Groenekan

2003

TC Groenekan

2004

HLTC Hilverheide

2005

HLTC Hilverheide

2006

TC Groenekan

2007

Popeye Gold Star

2008

HIN De Manege

2009

HLTC Leimonias

2010

HLTC Leimonias

2011

HLTC Leimonias

2012

HLTC Leimonias

2013

De Lobbelaer

2014

ALTA Amersfoort

2015

TC Zandvoort

2016

HLTC Leimonias

2017

HLTC Leimonias

2018

TC Zandvoort

2019

TC Zandvoort

2020

Niet gespeeld

2021

LTC Naaldwijk

2022

HLTC Leimonias

2023

HLTC Leimonias

Landskampioen Zandvoort, 2019.

Landskampioenen Padel

De landskampioenen staan gerangschikt op jaartal. Achter het jaartal staat de organisatie: KNLTB of NPD (Nederlandse Padel Bond). Vanaf 2021 is dat de KNLTB.

2017

Voorjaar: Quick Padel Oldenzaal (NPD)
Najaar: LTV Lelystad (NPD)

2018

Voorjaar: LTV Lelystad (NPD)
Najaar: Padel Zwolle (NPD)

2018

Lake Seven Sports Rekre Sport (KNLTB)

2019

Voorjaar: Quick Padel Oldenzaal I (NPD)
Najaar: Team Gutierrez (NPD)
Voorjaar: Racketcentrum Houten (KNLTB)
Najaar: Padelclub 7 Rekre Sport (KNLTB)

2020

niet gespeeld

2021

Padelclub 7 Rekre Sport

2022

Voorjaar: Peakz Padel Rekre Sport
Najaar: Peakz Padel Rekre Sport

2023

Voorjaar: Peakz Padel Rekre Sport
Najaar: Peakz Padel Rekre Sport

2024

Voorjaar: Peakz Padel Rekre Sport

Landskampioen Padel 2021.

Nederlandse wereldbekerwinnaars in het ITF Senior Tennis

De wereldbekers bij de landenwedstrijden hebben per leeftijdscategorie een eigen naam en zijn gerangschikt van jong tot oud.

Suzanne Lenglen Cup Dames 35

2002 Birgit Van Rij-Pardoel, Nicole Jagerman

2016 Stephanie Gomperts, Mireille Bink, Linda Sentis

2021 Danielle Harmsen, Olga Kalyuzhnaya, Andrea van den Hurk

Maria Esther Bueno Cup Dames 50

1995 Els Veentjer-Spruijt, Trudy Groenman

Italia Cup Heren 35

2016 Martijn van Haasteren, Jasper Smit, Dennis Kockx

Tony Trabert Cup Heren 40

2013 Marcus Hilpert, Bart Beks, Bas Snelders

Dubler Cup Heren 45

2016 Marcus Hilpert, Frank van den Heuvel, Pieter van Houten, Jeroen Bok

2017 Marcus Hilpert, Frank van den Heuvel, Jeroen Bok

Fred Perry Cup Heren 50

2023 Bart Beks, Hendrik Jan Davids, Bart Theelen, Bas Snelders

Austria Cup Heren Heren 55

2021 Niels de Kok, Evert-Jan Hulshof, Bart Theelen, Hans van Scheppingen

Jack Crawford Cup Heren 70

2016 Ed Sasker, Ben de Jel, Hans Adema van Scheltema, Nico Welschen

Bart Beks, 2023.

Nederland in de Davis Cup 1999-2024

Voor uitslagen van de Nederlandse ploeg in de jaren 1920-1998 wordt verwezen naar het boek KNLTB: 100 jaar Love en Tennis.

1999

Nederland - Frankrijk 1-4

Ecuador - Nederland 2-3

2000

Duitsland - Nederland 4-1

Oezbekistan - Nederland 1-4

2001

Nederland - Spanje 4-1

Nederland - Duitsland 4-1

Nederland - Frankrijk 2-3

2002

Frankrijk - Nederland 3-2

Finland - Nederland 1-4

2003

Zwitserland - Nederland 3-2

Nederland - India 5-0

2004

Nederland - Canada 4-1

Spanje - Nederland 4-1

2005

Zwitserland - Nederland 2-3

Slowakije - Nederland 4-1

2006

Nederland - Rusland 0-5

Nederland - Tsjechië 1-4

2007

Groot-Brittannië - Nederland 4-1

Nederland - Portugal 5-0

2008

Macedonië - Nederland 1-4

Nederland - Zuid-Korea 3-2

2009

Argentinië - Nederland 5-0

Nederland - Frankrijk 1-4

2010

Nederland - Italië 1-4

Wit-Rusland - Nederland 1-4

2011

Oekraïne - Nederland 2-3

Zuid-Afrika - Nederland 3-1

2012

Nederland - Finland 5-0

Nederland - Roemenië 5-0

Nederland - Zwitserland 2-3

2013

Roemenië - Nederland 0-5

Nederland - Oostenrijk 5-0

2014

Tsjechië - Nederland 3-2

Nederland - Kroatië 2-3

2015

Oostenrijk - Nederland 2-3

Zwitserland - Nederland 4-1

2016

Rusland - Nederland 4-1

Zweden - Nederland 0-5

2017

Bosnië en Herzegovina - Nederland 1-3

Nederland - Tsjechië 3-2

2018

Frankrijk - Nederland 3-1

Canada - Nederland 3-1

2019

Tsjechië - Nederland 1-3

Nederland - Kazachstan 1-2

Nederland - Groot-Brittannië 1-2

2020

Kazachstan - Nederland 3-2

2021

Uruguay - Nederland 0-4

2022

Nederland - Canada 4-0

Nederland - Kazachstan 2-1

Nederland - Groot-Brittannië 2-1

Nederland - Verenigde Staten 2-1

Nederland - Australië 0-2

2023

Nederland - Slowakije 4-0

Nederland - Finland 2-1

Nederland - Verenigde Staten 2-1

Nederland - Kroatië 1-2

Nederland - Italië 1-2

2024

Nederland - Zwitserland 3-2

Nederland in de Billie Jean King Cup, voorheen Fed(eration) Cup: 1999-2024

Voor uitslagen van de Nederlandse ploeg in de jaren 1920-1998 wordt verwezen naar het boek KNLTB: 100 jaar Love en Tennis.

1999

Nederland - België 0-5

Nederland - Japan 2-1

Nederland - Wit-Rusland 3-0

Nederland - Slovenië 1-2

Nederland - Australië 0-2

2000

Nederland - Turkije 3-0

Nederland - Zweden 3-0

Nederland - Bulgarije 3-0

Nederland - Israël 2-1

Nederland - Hongarije 0-2

2001

Nederland - Macedonië 3-0

Nederland - Polen 3-0

Nederland - Joegoslavië 3-0

Nederland - Zweden 0-2

2002

Nederland - Bosnië en Herzegovina 3-0

Nederland - Roemenië 2-1

Nederland - Israël 1-2

Nederland - Luxemburg 2-1

Australië - Nederland 3-2

2003

Nederland - Polen 1-2

Nederland - Hongarije 1-2

Nederland - Ierland 2-1

Nederland - Groot-Brittannië 2-1

Nederland - Zwitserland 0-2

2004

Nederland - Israël 0-3

Nederland - Oekraïne 1-2

Nederland - Zuid-Afrika 2-1

2005

Nederland - Polen 3-0

Nederland - Zweden 2-1

Nederland - Luxemburg 3-0

Nederland - Bulgarije 0-2

2006

Nederland - Finland 3-0

Nederland - Slowakije 1-2

Nederland - Luxemburg 3-0

2007

Nederland - Roemenië 3-2

Nederland - Denemarken 2-3

Nederland - Zwitserland 0-3

Nederland - Estland 2-0

2008

Nederland - Luxemburg 2-1

Nederland - Portugal 3-0

Nederland - Bulgarije 2-0

Nederland - Servië 0-2

2009

Nederland - Luxemburg 3-0

Nederland - Groot-Brittannië 0-3

Nederland - Hongarije 1-2

2010

Nederland - Bulgarije 2-1

Nederland - Slovenië 1-2

Nederland - Israël 3-0

Nederland - Groot-Brittannië 2-1

2011

Nederland - Roemenië 3-0

Nederland - Hongarije 3-0

Nederland - Letland 3-0

Nederland - Zwitserland 1-2

2012

Nederland - Israël 1-2

Nederland - Groot-Brittannië 1-2

Nederland - Portugal 1-2

Nederland - Estland 2-1

2013

Nederland - Bulgarije 0-3

Nederland - Slovenië 3-0

Nederland - Luxemburg 3-0

Nederland - Hongarije 0-2

2014

Nederland - Kroatië 3-0

Nederland - België 3-0

Nederland - Luxemburg 3-0

Nederland - Wit-Rusland 2-0

Nederland - Japan 3-2

2015

Nederland - Slowakije 4-1

Nederland - Australië 4-1

2016

Rusland - Nederland 1-3

Frankrijk - Nederland 3-2

2017

Wit-Rusland - Nederland 4-1

Slowakije - Nederland 2-3

2018

Verenigde Staten - Nederland 3-1

Australië - Nederland 4-1

2019

Nederland - Canada 0-4

Japan - Nederland 4-0

2020

Nederland - Wit-Rusland 2-3

2021

Nederland - China 3-2

2022

Nederland - Spanje 0-4

Frankrijk - Nederland 3-1

2023

Nederland - Letland 3-0

Nederland - Turkije 2-1

Nederland - Egypte 3-0

Nederland - Hongarije 0-3

Nederland - Servië 2-1

Oekraïne - Nederland 3-1

2024

Nederland - Turkije 2-1

Nederland - Letland 2-1

Nederland - Portugal 3-0

Nederland - Servië 2-1

Nederland - Oostenrijk 2-1

ITF World Team Cup rolstoeltennis

Hieronder de jaren, uitslagen en teamspelers die Nederland de World Team Cup bezorgden. Opgenomen in het team zijn in elk geval de spelers/speelsters die ook werkelijk op de baan in actie zijn gekomen.

Mannen

1999 Nederland - Verenigde Staten 2-0

(Eric Stuurman, Ricky Molier, Robin Ammerlaan)

2005 Nederland - Japan 2-1

(Robin Ammerlaan, Eric Stuurman, Ronald Vink, Maikel Scheffers)

2006 Nederland - Frankrijk 2-1

(Maikel Scheffers, Robin Ammerlaan, Ronald Vink, Eric Stuurman)

2011 Nederland - Frankrijk 2-1

(Ronald Vink, Maikel Scheffers, Robin Ammerlaan, Tom Egberink)

2021 Nederland - Spanje 2-0

(Ruben Spaargaren, Tom Egberink, Maikel Scheffers)

2022 Nederland - Spanje 2-0

(Ruben Spaargaren, Tom Egberink, Maikel Scheffers)

Vrouwen

1996 Nederland - Verenigde Staten 2-0

(Chantal Vandierendonck, Monique Kalkman, Maaike Smit)

1997 Nederland - België 3-0

(Chantal Vandierendonck, Maaike Smit, Sonja Peters, Esther Vergeer)

1998 Nederland - Verenigde Staten 3-0

(Chantal Vandierendonck, Maaike Smit, Esther Vergeer, Sharon Walraven)

2002 Nederland - Verenigde Staten 2-0

(Sonja Peters, Esther Vergeer, Sharon Walraven)

Alle TeamNL-spelers op de World Team Cup 2023.

2003 Nederland - Verenigde Staten 2-0

(Maaike Smit, Esther Vergeer, Sonja Peters)

2004 Nederland - Zwitserland 2-0

(Esther Vergeer, Sonja Peters, Jiske Griffioen, Maaike Smit)

2005 Nederland - Zuid-Korea 2-0

(Jiske Griffioen, Esther Vergeer, Sonja Peters)

2006 Nederland - Zwitserland 2-0

(Jiske Griffioen, Esther Vergeer, Aniek van Koot, Korie Homan)

2007 Nederland - Frankrijk 2-0

(Korie Homan, Esther Vergeer, Jiske Griffioen)

2008 Nederland - Frankrijk 2-0

(Korie Homan, Esther Vergeer, Jiske Griffioen)

2010 (1) Nederland - Groot-Brittannië 2-0

(Korie Homan, Esther Vergeer, Jiske Griffioen)

2010 (2) Nederland - Japan 2-0

(Jiske Griffioen, Aniek van Koot, Marjolein Buis)

2011 Nederland - Duitsland 2-0

(Sharon Walraven, Esther Vergeer, Marjolein Buis, Aniek van Koot)

2012 Nederland - Japan 2-0

(Marjolein Buis, Aniek van Koot, Sharon Walraven, Jiske Griffioen)

2013 Nederland - Groot-Brittannië 2-0

(Jiske Griffioen, Aniek van Koot, Sharon Walraven)

2014 Nederland - Groot-Brittannië 2-1

(Marjolein Buis, Aniek van Koot, Sharon Walraven)

2015 Nederland - Japan 2-0

(Aniek van Koot, Jiske Griffioen, Diede de Groot)

2016 Nederland - China 2-1

(Aniek van Koot, Diede de Groot, Marjolein Buis)

2018 Nederland - China 2-1

(Aniek van Koot, Diede de Groot, Michaela Spaanstra)

2019 Nederland - Japan 2-1

(Aniek van Koot, Diede de Groot, Marjolein Buis, Michaela Spaanstra)

2021 Nederland - Japan 2-0

(Aniek van Koot, Diede de Groot, Jiske Griffioen)

2023 Nederland - Japan 2-1

(Jiske Griffioen, Diede de Groot, Lizzy de Greef)

ITF World Team Cup Quad

Hieronder de jaren, uitslagen en teamspelers die Nederland de World Team Cup bezorgden. Opgenomen in het team zijn de spelers (bij Quad is er alleen een World Team Cup voor mannen) die ook werkelijk op de baan in actie zijn gekomen.

2021 Nederland - Verenigde Staten 2-0

(Niels Vink, Sam Schröder)

2022 Nederland - Zuid-Afrika 2-0

(Sam Schröder, Niels Vink)

2023 Nederland - Israël 2-0

(Sam Schröder, Niels Vink)

De oudste verenigingen van Nederland

Verenigingen van 100 jaar en ouder volgens de KNLTB

Vereniging

Plaats

Jaar

LTC Olympia

Bergen op Zoom

1889

afgemeld per 1-1-2017

ZLTC

Zaandam

1900

afgemeld per 13-11-2014

TC Dokkum

Dokkum

1900

DLTC Dordrecht

Dordrecht

1900

afgemeld per 14-12-2020

Franeker TC

Franeker

1900

Leidse Stud. M.L.T.V.

Leiden

1902

VTC Venlo

Venlo

1902

ALTB Arnhem

Arnhem

1902

LTC Sla Raak

Winschoten

1903

ALTV DDV

Amsterdam

1904

TC Swift

Nijmegen

1904

LTC Festina

Amsterdam

1904

DSLTC Delft

Delft

1904

GTC Tiod

Gouda

1905

SLTC De Vliegende Bal

Sneek

1905

TC Philharmonie

Tilburg

1906

LTC Racket

Vlissingen

1906

TC Usquert

Usquert

1907

ATC TEAN

Alphen aan den Rijn

1907

MLTC Ready

Maastricht

1907

OLTC Animo/Marine Tennis Club

Den Helder

1907

KZTV

Koog aan de Zaan

1907

Baarnse Lawn Tennis Club

Baarn

1907

Nijkerkse TC

Nijkerk

1908

Tiolo

Meeden

1908

TIOL

Zuidhorn

1909

TC Hefshuizen

Hefshuizen

1909

KJLTC Kampen

Kampen

1909

GLTC Geldermalsen

Geldermalsen

1910

SLTC

Sliedrecht

1911

LTC Bedum

Bedum

1911

HLTV Juliana

Hoorn

1911

Aduarder TC

Aduard

1912

TV Deuce

Den Burg

1912

LEO Loppersum

Loppersum

1912

BLTV Breda

Breda

1913

Groninger Lawn Tennis Bond

Groningen

1913

Hoogeveense LTC

Hoogeveen

1913

LTC Nohn

Sappemeer

1913

LUNO Tennis

Maurik

1914

TIOD Tennis

Niewolda

1914

WTC Schönfeldpark

Winschoten

1914

afgemeld per 1-1-2023

HLTC Gooiland

Hilversum

1915

RTC NIP Roermond

Roermond

1915

TC ABN AMRO/Amsterdamse Bos

Amstelveen

1915

LTC Heerenveen

Heerenveen

1915

Meppeler LTC.

Meppel

1915

TV Juliana

Enschede

1915

Enkhuizer TC

Enkhuizen

1917

TC Houtrust

Den Haag

1917

LTC Lydensee

Ulrum

1917

MSV Zeemacht Tennis

Den Helder

1917

TC Animo

Terneuzen

1917

TC Drive

Sas van Gent

1917

TV Woburnpark

Vught

1917

LTC DOS

Bellingwolde

1918

’t Halve Maantje/Goese Maan

Goes

1919

U.L.T.C. Advantage 1919/ ULTV Rhijnauwen

Utrecht

1919

RLTV Deuce-Again

Rotterdam

1919

LTC ‘t Fivelveld

Appingedam

1919

Sittardse LTC

Sittard

1919

A.Y.R.

Vries

1920

C.T.C.

Coevorden

1920

LTC Amor

Beerta

1920

BSV Tennis

Bergen NH

1920

ALTA

Amersfoort

1920

NVLTB

Wageningen

1921

TV Te Werve

Rijswijk

1921

Kollumer Tennis Club

Kollum

1921

C.C. Dordrecht

Dordrecht

1922

DLTC

Drachten

1922

LTVZ

Zaandam

1922

TC Rhenen

Rhenen

1922

TV Roosendaal

Roosendaal

1922

TV Shaile

Helmond

1922

Ter Apeler TC

Ter Apel

1922

VTC Veenendaal

Veenendaal

1922

TV Ready

Harlingen

1923

TC Ready

Scheemda

1923

ATIVU

Brunssum

1923

TC ’t Weusthag

Hengelo

1923

LTC Steenwijk

Tuk

1923

LTC Soestdijk

Soest

1923

TC ODIVIA

Blijham

1924

TC Wijchgelsheim

Schildwolde

1924

OLTC Ready

Oldenzaal

1924

TC TOEG

Rotterdam

1924

LTC ODIVIA

Eenrum

1924

GLTC Het Spieghel

Bussum

1924

TC Oldehove

Oldehove

1924

Verenigingen van 125 jaar en ouder volgens de KNLTB

Vereniging

Plaats

Jaar

Gorcum Croquet and Lawn Tennis Club Club/ Ready 1882

Gorinchem

1882

U.S.S.V. Sphaerinda

Utrecht

1882

HLTC Haarlem

Haarlem

1885

Anglo Dutch LTC/Victoria

Rotterdam

1886

Oegstgeester LTC (Leidsche LTC)

Oegstgeest

1886

HLTC Leimonias

Den Haag

1888

NLTC/Nijmeegsche LTC ‘‘Quick’’

Nijmegen

1889

ATV De Hertenkamp

Assen

1892

ALTV Daisy

Apeldoorn

1893

United Service

Hellevoetsluis

1894

M.T.C. Be Quick

Maassluis

1895

HLTC ’t Melkhuisje

Hilversum

1895

Tielse LTC

Tiel

1895

GLTC Be Quick

Gouda

1895

SVL

Schiedam

1896

Enschedese LTC

Enschede

1897

ATV Luctor et Emergo

Almelo

1898

Oranje TC (OTC)

Den Haag

1899

DANKBETUIGING

Er is veel tijd voor nodig om een boek als dit samen te stellen. Veel medewerkers van de KNLTB hebben bijgedragen tot dit proces, maar speciale dank gaat uit naar Ellen Julius en haar team van de afdeling communicatie. Veel dank gaat ook uit naar de geïnterviewden in deze uitgave, die zoveel van hun tijd hebben geïnvesteerd om alle vragen te beantwoorden. Diepe dankbaarheid moet ik betuigen aan de mensen die de teksten hebben gelezen en becommentarieerd. De historische kennis van Evert-Jan Hulshof en Peter Klein was onontbeerlijk om de juiste namen en gebeurtenissen te kunnen duiden. Ook de jubileumedities en tennishistorische uitgaven uit het verleden, in boekvorm of op Delpher, waren onmisbaar voor dit boek.

Doenja van Harlingen en Margaretha Smit hebben veel stukken aangeleverd en ideeën aangedragen, wat enorm heeft bijgedragen om dit werk compleet te krijgen. Maar zonder de hulp van Steffan Kok en Theo de Vaal en hun bijdragen zou dit boek nooit zijn verschenen. Ik ben ze dan ook meer dan dankbaar voor hun werk en inspiratie.

De samensteller

BEELDVERANTWOORDING

Alle beelden zijn afkomstig uit het historische beeldarchief en de elektronische beeldbank van de KNLTB, waarin afbeeldingen zijn opgenomen van de fotografen Danique Boelhouwer, Mathilde Dusol, Marleen Fouchier, Alyssa van Heyst, Henk Koster en Jan Willem de Lange.

Afbeeldingen niet afkomstig uit deze beeldbank zijn afgebeeld met in het bijschrift de naam van de maker en de rechthebbende.

Andere foto’s zijn afkomstig van Wikimedia Commons, de beeldbank van het Rijksmuseum in Amsterdam en het Nationaal Archief, overeenkomstig de voorwaarden van deze beeldarchieven.

BIBLIOGRAFIE

M.J. Adriani Engels Honderd jaar sport: een historische documentatie over de sport en het sportleven gedurende een eeuw. Amsterdam, 1960.

Hans Back, ’t Melkhuisje, 100 jaar tennishistorie. Midwoud, 1995.

Hans de Bie e.a. 75 jaar 1899-1974 tennisbond. Lawn Tennis. Hilversum, 1974.

Theo Bollerman, Scheurleer: Voltooide Volharding. Uitgeverij U2pi. Voorburg, 2013.

Cees de Bondt, Heeft yemant lust met bal, of met reket te spelen…? Tennis in Nederland tussen 1500 en 1800. Verloren. Hilversum, 1993.

Ans van Dreven e.a., HLTC Leimonias 125 jaar. Van 1888 tot 2013 ‘Leimonias 125 jaar in beweging’. Den Haag, 2013.

Hoyte Veder, Geschiedenis van den Nederlandschen Lawn tennis Bond 1899-1924. Arnhem 1924.

Jan Luitzen, Engelsch moest het zijn. Een cultuurhistorische analyse van de introductie van cricket, voetbal en lawntennis in Nederland, en de rol daarbij van jongenskostschool Noorthey en haar alumni, 1820-1886. Nederlandse Sportliteratuur Uitgeverij. Epe, 2020.

Nick Piercey, Sport and the New Culture in the ‘Second Golden Age’: Amsterdam’s Sporting Entrepreneurs in the 1880s and 1890s. International Journal of the History of Sport, 35 (7-8). pp. 709-726. 2019.

Piet van Sterkenburg e.a., KNLTB: 100 jaar love en service. Hilversum, 1999.

Paul van de Water, Langs de lijn. Foute sporters in de Tweede Wereldoorlog. Omniboek. Utrecht, 2021.

De auteurs en de samensteller hebben verder uitgebreid gebruik gemaakt van het archief, de website, de jaarboeken, jaargangen Lawn Tennis, Tennis Magazine en Centrecourt van de KNLTB. Ook zijn meermalen de website van DBNL, Delpher, Huygens Instituut, Mulier Instituut en Wikipedia geraadpleegd.